Hệ thống nhân vật: Nhân vật xuyên suốt giáo án: thầy Nguyễn Minh Vũ (阮明武) giữ vai trò giáo viên trung tâm; bốn học viên nữ là Đinh Thùy Dương (丁垂杨), Lê Vân Anh (黎云英), Thủy Tiên (水仙) và Phương Linh (芳玲). Không sử dụng nhân vật có tên ngoài danh sách này. Tên người xuất hiện trong ví dụ ngữ pháp phải thống nhất với nhân vật của bài.
Tác giả: Nguyễn Minh Vũ · ChineMaster EDU · Giáo án ngữ pháp HSK 1 · ngày 17/11/2026
5 bài giảng mới nhất cùng chuyên mục
1. Phó từ 再 – lặp lại, tiếp tục trong tương lai và thứ tự hành động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
2. Phó từ thời gian 在、正在 – đang thực hiện hành động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
3. Phó từ phạm vi 都 – tất cả, đều và phạm vi tác động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
4. Phó từ mức độ 非常、很、太、真、有(一)点儿 – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
5. Lượng từ thời gian 日、号、岁、点、分、年、天 – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
Trình độ: HSK 1 · Phân loại: Từ loại → phó từ liên kết · Nội dung trọng điểm: Phó từ liên kết 还 và 也 – thêm thông tin, tiếp tục và tương đồng. Đây là bài giảng chuyên sâu theo khung ngữ pháp HSK 2026, không phải văn bản chép nguyên đề cương.
还 và 也 cùng có thể góp thêm thông tin nhưng không phải hai từ “cũng” đồng nghĩa. 也 thường xác nhận một đối tượng hoặc tình huống có cùng tính chất/hành động với điều đã nêu; 还 có thể nêu thông tin bổ sung, sự tiếp tục trạng thái hoặc một phần còn lại. Bài HSK 1 liệt kê 还 (phó từ)、也 trong nhóm phó từ liên kết.
Trong hội thoại, 我也要茶 là tôi cũng muốn trà (giống người khác), còn 我还要一杯茶 là tôi còn muốn thêm một cốc nữa.
5 bài giảng liên quan nhất
1. Ngữ pháp HSK 3 不仅...还 theo giáo trình chuẩn HSK của tác giả Nguyễn Minh Vũ
2. Ngữ pháp HSK 3 Cách dùng 还 trong tiếng Trung theo giáo trình chuẩn HSK của tác giả Nguyễn Minh Vũ
3. 也 là gì? Từ điển tiếng Trung ChineMaster Chinese Master Từ điển tiếng Trung Thầy Vũ
4. 也 là gì? Từ điển học tiếng Trung online Thầy Vũ CHINEMASTER Từ điển tiếng Trung online hoctiengtrungonline.com
5. Tất cả Phó từ trong tiếng Trung Giáo trình Hán ngữ chuyên đề ngữ pháp HSK 3.0 ngày 17/11/2026
Mục tiêu bài học: hiểu đúng chức năng, lựa chọn chính xác cấu trúc; phân biệt cách dùng gần nghĩa; chuyển từ nhận diện sang tự đặt câu, xử lý tình huống và viết đoạn văn. Các câu được ghi bốn dòng Hán giản thể, Pinyin có dấu, Việt, Anh. Một số mẫu mở rộng phục vụ giảng chuyên sâu có thể vượt khỏi phạm vi từ vựng chính thức HSK 1; cần phân tầng khi dạy.
Công thức: A + V; B + 也 + V
也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt.
Nếu phủ định cùng tính chất có thể dùng 也不... hoặc 也没有..., phải xét từ phủ định phù hợp.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Công thức: 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N
还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài.
Khi muốn thêm đồ uống, dùng 我还要一杯水.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Công thức: 主语 + 还 + 在/V/形容词
还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó.
Không hoán đổi 还 và 也 trong 他还在睡觉 nếu ý là vẫn ngủ.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Công thức: 也不/也没; 还没
我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến.
Học viên cần giải thích toàn câu thay vì dịch từng thành tố “cũng + không”.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Công thức: 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B
Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi.
Không bắt buộc đưa liên từ nâng cao vào phần kiểm tra HSK 1.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Công thức: 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还
Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还.
Trường hợp 还 và 也 cùng xuất hiện trong cùng câu là chủ đề mở rộng đòi hỏi phân tích trật tự phó từ và phạm vi riêng.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung đối tượng/cùng đặc tính; 还 biểu thị bổ sung, tiếp diễn hoặc chưa hoàn thành.
他也在学习 nói người này cũng học, 他还在学习 nói người này vẫn đang học; ý khác dù hình thức gần nhau.
还没 là trạng thái “vẫn chưa”, 也没 là “cũng chưa/không” tương đồng với người hoặc sự việc khác.
还 có thể nối thông tin mới của cùng người nói: 买了书,还买了笔.
Trong câu có nhiều phó từ, trật tự chịu ảnh hưởng của phạm vi tác động: không xếp 也、还 máy móc như hai từ đồng nghĩa.
Luyện hội thoại nên dùng hai người nói và một tình huống liên tục để nhận ra điều bổ sung là chủ thể hay hành động.
Bảng dưới đây ghi cách nói cần sửa trong nghĩa/ngữ cảnh nêu ra. Không áp dụng đánh dấu sai như một lệnh cấm tuyệt đối nếu biểu thức có thể đúng với bối cảnh khác. Khi chữa bài, giáo viên giải thích vị trí thành phần, nghĩa và điều kiện kết hợp, không chỉ cung cấp đáp án.
Phần này tập trung hệ thống câu mẫu thật theo từng bối cảnh, không gán máy móc một câu cho một công thức khi câu chứa đồng thời nhiều hiện tượng ngữ pháp. Mỗi ví dụ có bốn dòng Hán – Pinyin – Việt – Anh; giáo viên đối chiếu cấu trúc ở phần 2 để nhận diện đúng ngữ nghĩa.
Ví dụ 1我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Ví dụ 2你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Ví dụ 3她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Ví dụ 4我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Ví dụ 5我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
Ví dụ 6我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Ví dụ 7我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Ví dụ 8这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Ví dụ 9他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
Ví dụ 10老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
Ví dụ 11黎云英还没有来。
Lí Yún Yīng hái méi yǒu lái.
Lê Vân Anh vẫn chưa đến.
Le Van Anh has not arrived yet.
Ví dụ 12我还没吃饭。
Wǒ hái méi chī fàn.
Tôi vẫn chưa ăn.
I have not eaten yet.
Ví dụ 13我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
Ví dụ 14他不会开车,我也不会。
Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.
Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.
He cannot drive, and neither can I.
Ví dụ 15她也没有看到那本书。
Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.
Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
She has not seen that book either.
Ví dụ 16我会说汉语,也会写一点儿汉字。
Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.
Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.
I can speak Chinese and write some characters too.
Ví dụ 17妈妈买了苹果,还买了香蕉。
Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.
Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.
Mom bought apples and also bananas.
Ví dụ 18今天他还在工作。
Jīntiān tā hái zài gōngzuò.
Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
He is still working today.
Ví dụ 19我还想问一个问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge wèntí.
Tôi còn muốn hỏi thêm một câu.
I would like to ask one more question.
Ví dụ 20他还没做完练习。
Tā hái méi zuò wán liànxí.
Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.
He has not finished the exercise yet.
Bài tập miệng tại lớp: chọn hai cặp ví dụ gần nhau, trình bày cấu trúc và giải thích điểm khác biệt. Sau đó học viên tự chuyển đổi thành câu nghi vấn, câu phủ định hoặc thay đổi một thông tin theo điều kiện riêng của từng mẫu; không coi mọi dạng chuyển đổi là hợp lệ.
Tình huống: giáo viên và học viên nhận xét người đến lớp, hoạt động đã học, bài tập còn lại và mong muốn hỏi thêm.
阮明武:你今天也来上课了?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay em cũng đến lớp à?
Nguyen Minh Vu: You came to class today too?
丁垂杨:是的,我和朋友都来了。
Dīng Chuí Yáng: Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Đinh Thùy Dương: Dạ, cả em và bạn đều tới.
Dinh Thuy Duong: Yes, both my friend and I came.
阮明武:水仙来了吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Shuǐ Xiān lái le ma?
Nguyễn Minh Vũ: Thủy Tiên đến chưa?
Nguyen Minh Vu: Has Thuy Tien arrived?
黎云英:她还没来,可能还在路上。
Lí Yún Yīng: Tā hái méi lái, kěnéng hái zài lùshang.
Lê Vân Anh: Bạn ấy vẫn chưa đến, có lẽ đang trên đường.
Le Van Anh: She has not arrived yet; she may still be on her way.
阮明武:你们昨天学了什么?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm qua các em học gì?
Nguyen Minh Vu: What did you learn yesterday?
水仙:我们学了汉字,还练习了口语。
Shuǐ Xiān: Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Thủy Tiên: Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
Thuy Tien: We learned characters and practised speaking too.
阮明武:你也喜欢口语练习吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?
Nguyễn Minh Vũ: Em cũng thích luyện nói à?
Nguyen Minh Vu: Do you also like speaking practice?
芳玲:喜欢,我也想多说汉语。
Fāng Líng: Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Hànyǔ.
Phương Linh: Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Trung hơn.
Phuong Linh: Yes, I also want to speak more Chinese.
阮明武:今天还要做练习吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
Nguyen Minh Vu: Do we still need to do exercises today?
丁垂杨:要,我们还要做两个小练习。
Dīng Chuí Yáng: Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.
Đinh Thùy Dương: Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Dinh Thuy Duong: Yes, we still have two short exercises.
黎云英:那我还想再问一个问题。
Lí Yún Yīng: Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.
Lê Vân Anh: Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.
Le Van Anh: Then I would like to ask one more question.
阮明武:可以,你也可以问旁边的同学。
Ruǎn Míng Wǔ: Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Nguyễn Minh Vũ: Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Nguyen Minh Vu: Sure, you may also ask the student next to you.
Những câu thoại trên liên kết thành một nhiệm vụ giao tiếp thay vì từng cặp câu rời. Giáo viên yêu cầu học viên xác định ai hỏi, ai đưa thông tin, ai nhờ hỗ trợ và lời đáp thay đổi ra sao khi chuyển từ quan hệ thân mật sang lịch sự. Chọn ít nhất ba câu trong hội thoại, giải thích vì sao dùng đúng trọng điểm bài học và thử thay một yếu tố mà không làm sai cấu trúc.
Hoạt động nhóm: đóng vai lần thứ hai nhưng thay bối cảnh lớp học bằng bối cảnh tại cơ quan hoặc gia đình. Không được chỉ đọc lại nguyên văn; phải tự chọn một mẫu công thức đã học và nêu lý do lựa chọn.
Tình huống bổ sung nhằm kéo dài mạch trao đổi và tạo thêm dữ liệu thực hành nói. Nhân vật sử dụng đúng tên chữ Hán, Pinyin, tiếng Việt và tiếng Anh; mỗi lượt có bốn dòng liền nhau. Học viên có thể thay vai rồi tự nối tiếp cuộc thoại sau lượt cuối.
阮明武:你也学习汉语吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn cũng học tiếng Trung à?
Nguyen Minh Vu: Are you studying Chinese too?
水仙:对,我也学习汉语,还学习英语。
Shuǐ Xiān: Duì, wǒ yě xuéxí Hànyǔ, hái xuéxí Yīngyǔ.
Thủy Tiên: Đúng, tôi cũng học tiếng Trung, còn học cả tiếng Anh.
Thuy Tien: Yes, I study Chinese too, and English as well.
阮明武:芳玲,你还想继续练习口语吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Fāng Líng, nǐ hái xiǎng jìxù liànxí kǒuyǔ ma?
Nguyễn Minh Vũ: Phương Linh, em còn muốn luyện nói tiếp không?
Nguyen Minh Vu: Phuong Linh, would you like to keep practicing speaking?
芳玲:想,我还想多说几句汉语。
Fāng Líng: Xiǎng, wǒ hái xiǎng duō shuō jǐ jù Hànyǔ.
Phương Linh: Dạ muốn, em còn muốn nói thêm vài câu tiếng Trung.
Phuong Linh: Yes, I would like to say a few more sentences in Chinese.
阮明武:你还想问什么问题?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
Nguyen Minh Vu: What else would you like to ask?
丁垂杨:我还想问一个语法问题。
Dīng Chuí Yáng: Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Đinh Thùy Dương: Em còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
Dinh Thuy Duong: I have one more grammar question.
黎云英:我也想听这个问题的答案。
Lí Yún Yīng: Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.
Lê Vân Anh: Em cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.
Le Van Anh: I would like to hear the answer too.
阮明武:好,我来讲解,我们一起练习。
Ruǎn Míng Wǔ: Hǎo, wǒ lái jiǎngjiě, wǒmen yìqǐ liànxí.
Nguyễn Minh Vũ: Được, thầy sẽ giảng giải, sau đó chúng ta cùng luyện tập.
Nguyen Minh Vu: All right, I will explain it, and then we will practise together.
Bài văn liên kết các câu trong một tình huống nhất quán. Mỗi câu có bốn dòng để học viên tự đọc, giáo viên phân tích rồi yêu cầu học viên tóm tắt hoặc kể lại theo ngôi khác.
Câu 1今天我和朋友一起学习汉语。
Jīntiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.
Hôm nay tôi và bạn cùng học tiếng Trung.
Today my friend and I study Chinese together.
Câu 2朋友喜欢读书,我也喜欢读书。
Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.
Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
My friend likes reading, and so do I.
Câu 3上午我们学习了新汉字。
Shàngwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi sáng chúng tôi học chữ Hán mới.
In the morning we learn new characters.
Câu 4下午还练习了说话和写句子。
Xiàwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.
Buổi chiều chúng tôi còn luyện nói và viết câu.
In the afternoon we also practise speaking and writing sentences.
Câu 5老师还在教室里回答问题。
Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.
Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
The teacher is still answering questions in the classroom.
Câu 6有些学生也留下来问问题。
Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.
Một số học viên cũng ở lại để hỏi.
Some students also stay to ask questions.
Câu 7我还没有做完今天的练习。
Wǒ hái méi yǒu zuò wán jīntiān de liànxí.
Tôi vẫn chưa làm xong bài tập hôm nay.
I have not finished today's exercise yet.
Câu 8朋友说他也没有做完。
Péngyou shuō tā yě méi yǒu zuò wán.
Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
My friend says he has not finished either.
Câu 9我们决定晚上再一起复习。
Wǒmen juédìng wǎnshang zài yìqǐ fùxí.
Chúng tôi quyết định tối cùng ôn thêm.
We decide to review together again tonight.
Trọng điểm 1 – 也: tính tương đồng giữa hai đối tượng: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức A + V; B + 也 + V. 也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt.
Trọng điểm 2 – 还: bổ sung hành động hoặc sự vật: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N. 还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài.
Trọng điểm 3 – 还: trạng thái vẫn tiếp tục: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 主语 + 还 + 在/V/形容词. 还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó.
Trọng điểm 4 – Đặt 也/还 vào phủ định: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 也不/也没; 还没. 我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến.
Trọng điểm 5 – Nêu thêm lựa chọn và xếp nhiều thông tin: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B. Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi.
Trọng điểm 6 – So sánh tổng hợp 还 và 也: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还. Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还.
Thực hiện ba mức độ: đọc diễn cảm từng câu, kể lại bài bằng ngôi “tôi” hoặc “chúng tôi”, cuối cùng đổi một tình tiết mà vẫn duy trì cấu trúc ngữ pháp chính. Giáo viên kiểm tra tính tự nhiên của tổ hợp, không chỉ đúng chữ Hán và dấu Pinyin.
Sau bài văn chính, bốn câu mới phát triển thêm bối cảnh và ngữ pháp trọng điểm. Học viên đọc nối với đoạn văn trước, chọn một câu làm chủ đề và luyện kể lại theo góc nhìn của người tham gia. Các từ vượt phạm vi vốn từ nền tảng dùng cho phân tầng giảng chuyên sâu.
我和黎云英都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Lí Yún Yīng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Lê Vân Anh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Le Van Anh and I study Chinese in the same class.
我喜欢看书,他也喜欢看书。
Wǒ xǐhuan kàn shū, tā yě xǐhuan kàn shū.
Tôi thích đọc sách, cậu ấy cũng thích đọc.
I like reading and so does he.
下课以后,我们还去图书馆借书。
Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.
Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.
After class, we also go to the library to borrow books.
晚上我还在学习,黎云英也还没休息。
Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Lí Yún Yīng yě hái méi xiūxi.
Buổi tối tôi vẫn học, Lê Vân Anh cũng vẫn chưa nghỉ.
In the evening I am still studying, and Le Van Anh has not rested yet either.
Danh sách từ vựng được đánh số, mỗi mục giữ đúng thứ tự bốn dòng. Phân biệt từ trọng tâm của khung HSK và từ bổ trợ để dạy chuyên sâu: sự xuất hiện trong bài không đồng nghĩa mọi từ đều thuộc danh mục HSK 1.
Quy trình học và dạy: nhận diện → giải thích → tạo câu → đối chiếu → hội thoại → bài văn → chữa lỗi → tự đánh giá. Mỗi học viên cần tự tạo tối thiểu ba câu mới và một lượt hội thoại, không lấy việc ghi nhớ máy móc ví dụ làm tiêu chí duy nhất.
ChineMaster EDU – Giáo trình ngữ pháp tiếng Trung ứng dụng. Đề mục đối chiếu trực tiếp từ bộ dữ liệu HSK 2026 do người dùng cung cấp; phần giáo án, hội thoại, bài tập là nội dung biên soạn phục vụ giảng dạy.
Phó từ kết nối 还 và 也. 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Điểm cần phân biệt: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
Vận dụng tại lớp: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
Chuyên mục này tổ chức bài giảng theo năm cơ chế đặc thù của trọng điểm 19: 也 bổ sung một chủ thể tương đồng; 还 biểu thị còn, vẫn; 还 biểu thị thêm nữa; 也不 và 还没; Liên kết ý trong hội thoại. Giảng viên triển khai từ nhận diện hình thức đến điều kiện sử dụng rồi mới yêu cầu nói, viết. Không xem các công thức là sơ đồ hoán đổi tự do cho mọi từ vựng.
Công thức giảng dạy: A + V;B + 也 + V.
也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 1 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “A + V;B + 也 + V”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “也 bổ sung một chủ thể tương đồng”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Công thức giảng dạy: 还 + V/形容词.
还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 2 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “还 + V/形容词”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “还 biểu thị còn, vẫn”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Công thức giảng dạy: 还 + V/O.
还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 3 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “还 + V/O”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “还 biểu thị thêm nữa”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Công thức giảng dạy: 也不 + V / 还没 + V.
也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 4 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “也不 + V / 还没 + V”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “也不 và 还没”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Công thức giảng dạy: chủ đề A + 也/还 + thông tin B.
Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 5 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “chủ đề A + 也/还 + thông tin B”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “Liên kết ý trong hội thoại”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Cơ chế cần phát hiện: Phó từ kết nối 还 và 也. 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Hạn chế khi thay thành phần: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
Đoạn hội thoại ở Phần 6 sử dụng thầy Nguyễn Minh Vũ làm người điều phối hoạt động. Đinh Thùy Dương, Lê Vân Anh, Thủy Tiên và Phương Linh là bốn học viên duy nhất. Khi phân tích cần xác định ai hỏi, ai đáp, ai đề nghị làm rõ, và lượt sau có trả lời đúng câu hỏi trước không.
Trục hội thoại: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
阮明武:你今天也来上课了?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay em cũng đến lớp à?
Nguyen Minh Vu: You came to class today too?
Điểm phân tích: Ở lượt 1, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
丁垂杨:是的,我和朋友都来了。
Dīng Chuí Yáng: Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Đinh Thùy Dương: Dạ, cả em và bạn đều tới.
Dinh Thuy Duong: Yes, both my friend and I came.
Điểm phân tích: Ở lượt 2, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
阮明武:你们昨天学了什么?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm qua các em học gì?
Nguyen Minh Vu: What did you learn yesterday?
Điểm phân tích: Ở lượt 5, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
水仙:我们学了汉字,还练习了口语。
Shuǐ Xiān: Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Thủy Tiên: Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
Thuy Tien: We learned characters and practised speaking too.
Điểm phân tích: Ở lượt 6, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
黎云英:那我还想再问一个问题。
Lí Yún Yīng: Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.
Lê Vân Anh: Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.
Le Van Anh: Then I would like to ask one more question.
Điểm phân tích: Ở lượt 11, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
阮明武:可以,你也可以问旁边的同学。
Ruǎn Míng Wǔ: Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Nguyễn Minh Vũ: Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Nguyen Minh Vu: Sure, you may also ask the student next to you.
Điểm phân tích: Ở lượt 12, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
阮明武:你还想问什么问题?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
Nguyen Minh Vu: What else would you like to ask?
Điểm phân tích: Ở lượt 17, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
丁垂杨:我还想问一个语法问题。
Dīng Chuí Yáng: Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Đinh Thùy Dương: Em còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
Dinh Thuy Duong: I have one more grammar question.
Điểm phân tích: Ở lượt 18, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
Bài văn ở Phần 7 được xem là một chỉnh thể, không phải tập hợp các câu rời rạc. Người đọc cần theo dõi thời gian, địa điểm, người tham gia, mục đích hoạt động và thay đổi thông tin giữa các câu. Trong khi khai thác chuyên đề này, hãy đặc biệt chú ý: 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Yêu cầu khi viết lại: Duy trì bốn nhân vật nữ trong nhóm học viên; thầy Nguyễn Minh Vũ có vai trò hướng dẫn, giao nhiệm vụ hoặc giải thích. Không thêm nhân vật có tên khác. Nếu muốn trình bày ví dụ từ ngữ xưng hô, hãy chỉ rõ đó là từ ngữ minh họa, không phải một thành viên mới.
阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师举例说:“我会说汉语,也会写一点儿汉字。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “I can speak Chinese and write some characters too.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师说:“他还没做完练习。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He has not finished the exercise yet.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
上课时,阮明武老师问:“你也喜欢口语练习吗?”
Shàngkè shí, Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Trong giờ học, thầy Nguyễn Minh Vũ hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
In class, Teacher Nguyen Minh Vu asks, “Do you also like speaking practice?”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师提醒大家:“那我还想再问一个问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Then I would like to ask one more question.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师举例说:“你的朋友也来上课吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Nǐ de péngyou yě lái shàngkè ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Bạn của bạn cũng đến lớp chứ?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Is your friend coming to class too?”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师说:“我也想听这个问题的答案。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I would like to hear the answer too.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
阮明武老师说:“有些学生也留下来问问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Một số học viên cũng ở lại để hỏi.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Some students also stay to ask questions.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
Hệ thống bài tập này đánh giá khả năng tự giải thích và tái sử dụng cấu trúc. Đối với bài dịch, không mặc định chỉ có một cách trả lời duy nhất; cách dùng phải tự nhiên và giữ đúng nghĩa, chứ không chỉ giữ lại các từ đơn lẻ.
Nguyên tắc chấm: Không chỉ đánh giá chọn đúng từ mà còn đánh giá tính đúng cú pháp, nghĩa của toàn câu, logic hội thoại, cách xưng hô và hiệu quả truyền đạt. Với trọng điểm này, phải phân biệt rõ: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
Ở sáu bài đối chiếu, câu trả lời phải chỉ ra khác nhau tối thiểu một điểm về nghĩa, đối tượng quy chiếu, vị trí, mức độ lịch sự hoặc điều kiện kết hợp. Ở các nhiệm vụ sáng tạo, người học cần giữ đúng hệ thống nhân vật và xây dựng lượt đáp hợp logic. Bài viết chỉ được chấm đạt khi câu đúng, các sự kiện trong đoạn không tự mâu thuẫn và người đọc xác định được ai đang nói với ai.
Kết luận chuyên biệt: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
Nêu một tình huống gần gũi, cho học viên tự dịch và dùng lỗi thường gặp làm tình huống nhận diện; chưa tiết lộ ngay công thức, yêu cầu dự đoán theo ngữ cảnh.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也 bổ sung một chủ thể tương đồng” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “A + V;B + 也 + V”. 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Cho học viên đối chiếu hai câu chỉ khác một yếu tố ngữ pháp; hỏi nghĩa nào thay đổi và có phải điều kiện dùng khác nhau hay không.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị còn, vẫn” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/形容词”. 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Viết cấu trúc lên bảng và đánh dấu phần bắt buộc, phần có thể thay. Phân biệt từ loại với chức năng cú pháp ở cấp cụm và câu.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị thêm nữa” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/O”. 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Kiểm tra tính tự nhiên khi thay danh từ, động từ, người nói, người nghe; cho học viên tự tìm một phản ví dụ có ngữ cảnh cụ thể.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也不 và 还没” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “也不 + V / 还没 + V”. 也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Đặt tình huống giao tiếp có thời gian giới hạn, học viên trả lời trước bằng lời, sau đó mới đối chiếu văn bản với Pinyin.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “Liên kết ý trong hội thoại” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “chủ đề A + 也/还 + thông tin B”. Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Phân vai hỏi – đáp – người quan sát; sau mỗi hai lượt nói dừng để kiểm tra câu mới có liên kết thông tin với câu trước hay không.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也 bổ sung một chủ thể tương đồng” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “A + V;B + 也 + V”. 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Đọc đoạn văn có mục tiêu, tìm câu mang cấu trúc trọng tâm và giải thích vai trò của nó trong tiến trình thông tin.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị còn, vẫn” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/形容词”. 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Yêu cầu đoạn văn dùng ít nhất hai biến thể cấu trúc, có liên kết ý và một tình huống kết thúc cụ thể.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị thêm nữa” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/O”. 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
100 mẫu câu dưới đây được chọn và phân loại theo chức năng giao tiếp của trọng điểm. Mỗi câu có đủ bốn dòng: Hán giản thể, Pinyin có dấu, bản dịch tiếng Việt và tiếng Anh. Các câu có lời dẫn của thầy Nguyễn Minh Vũ dùng làm mẫu luyện nghe – đáp và phân tích câu trên lớp; không tạo thêm nhân vật ngoài hệ thống đã quy định.
1. 我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
2. 你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
3. 她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
4. 我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
5. 我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
6. 我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
7. 我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
8. 这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
9. 他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
10. 老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
11. 阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
12. 我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
13. 他不会开车,我也不会。
Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.
Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.
He cannot drive, and neither can I.
14. 她也没有看到那本书。
Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.
Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
She has not seen that book either.
15. 阮明武老师举例说:“我会说汉语,也会写一点儿汉字。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “I can speak Chinese and write some characters too.”
16. 妈妈买了苹果,还买了香蕉。
Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.
Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.
Mom bought apples and also bananas.
17. 今天他还在工作。
Jīntiān tā hái zài gōngzuò.
Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
He is still working today.
18. 我还想问一个问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge wèntí.
Tôi còn muốn hỏi thêm một câu.
I would like to ask one more question.
19. 阮明武老师说:“他还没做完练习。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He has not finished the exercise yet.”
20. 你今天也来上课了?
Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Hôm nay em cũng đến lớp à?
You came to class today too?
21. 他还没来,可能还在路上。
Tā hái méi lái, kěnéng hái zài lùshang.
Bạn ấy vẫn chưa đến, có lẽ còn đang trên đường.
Not yet; he may still be on the way.
22. 我们学了汉字,还练习了口语。
Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
We learned characters and practised speaking too.
23. 上课时,阮明武老师问:“你也喜欢口语练习吗?”
Shàngkè shí, Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Trong giờ học, thầy Nguyễn Minh Vũ hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
In class, Teacher Nguyen Minh Vu asks, “Do you also like speaking practice?”
24. 喜欢,我也想多说汉语。
Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Hànyǔ.
Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Trung hơn.
Yes, I also want to speak more Chinese.
25. 今天还要做练习吗?
Jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
Do we still need to do exercises today?
26. 要,我们还要做两个小练习。
Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.
Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Yes, we still have two short exercises.
27. 阮明武老师提醒大家:“那我还想再问一个问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Then I would like to ask one more question.”
28. 可以,你也可以问旁边的同学。
Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Sure, you may also ask the student next to you.
29. 你也学习汉语吗?
Nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Bạn cũng học tiếng Trung à?
Are you studying Chinese too?
30. 对,我也学习汉语,还学习英语。
Duì, wǒ yě xuéxí Hànyǔ, hái xuéxí Yīngyǔ.
Đúng, tôi cũng học tiếng Trung, còn học cả tiếng Anh.
Yes, I study Chinese too, and English as well.
31. 阮明武老师举例说:“你的朋友也来上课吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Nǐ de péngyou yě lái shàngkè ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Bạn của bạn cũng đến lớp chứ?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Is your friend coming to class too?”
32. 他还没来,可是他今天会来。
Tā hái méi lái, kěshì tā jīntiān huì lái.
Bạn ấy vẫn chưa đến nhưng hôm nay sẽ đến.
He has not arrived yet, but he will come today.
33. 你还想问什么问题?
Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
What else would you like to ask?
34. 我还想问一个语法问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Tôi còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
I have one more grammar question.
35. 阮明武老师说:“我也想听这个问题的答案。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I would like to hear the answer too.”
36. 朋友喜欢读书,我也喜欢读书。
Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.
Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
My friend likes reading, and so do I.
37. 下午还练习了说话和写句子。
Xiàwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.
Buổi chiều chúng tôi còn luyện nói và viết câu.
In the afternoon we also practise speaking and writing sentences.
38. 老师还在教室里回答问题。
Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.
Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
The teacher is still answering questions in the classroom.
39. 阮明武老师说:“有些学生也留下来问问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Một số học viên cũng ở lại để hỏi.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Some students also stay to ask questions.”
40. 我还没有做完今天的练习。
Wǒ hái méi yǒu zuò wán jīntiān de liànxí.
Tôi vẫn chưa làm xong bài tập hôm nay.
I have not finished today's exercise yet.
41. 朋友说他也没有做完。
Péngyou shuō tā yě méi yǒu zuò wán.
Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
My friend says he has not finished either.
42. 我喜欢看书,他也喜欢看书。
Wǒ xǐhuan kàn shū, tā yě xǐhuan kàn shū.
Tôi thích đọc sách, cậu ấy cũng thích đọc.
I like reading and so does he.
43. 阮明武老师提醒大家:“下课以后,我们还去图书馆借书。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “After class, we also go to the library to borrow books.”
44. 还
Hái
Còn, vẫn, thêm.
Still; additionally.
45. 也
Yě
Cũng.
Also; too.
46. 还没
Hái méi
Vẫn chưa.
Not yet.
47. 阮明武老师举例说:“也不”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Yě bù”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Cũng không.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Also not.”
48. 也没有
Yě méi yǒu
Cũng không/chưa có.
Neither; not either.
49. 还在
Hái zài
Vẫn đang.
Still doing/being.
50. 还要
Hái yào
Còn muốn/cần.
Want more.
51. 阮明武老师说:“我学习英语,他也学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ xuéxí Yīngyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi học tiếng Anh, anh ấy cũng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I study English, and he does too.”
52. 我们明天上课,他们也上课。
Wǒmen míngtiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học ngày mai, họ cũng học.
We have class tomorrow, and they do too.
53. 我买了两本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le liǎng běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua hai cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought two books and also a pen.
54. 同学还在上课。
Tóngxué hái zài shàngkè.
Bạn học vẫn đang dạy.
The classmate is still teaching.
55. 阮明武老师说:“明天他还在工作。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Míngtiān tā hái zài gōngzuò.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Ngày mai anh ấy vẫn đang làm việc.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He is still working tomorrow.”
56. 喜欢,我也想多说英语。
Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Yīngyǔ.
Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Anh hơn.
Yes, I also want to speak more English.
57. 明天还要做练习吗?
Míngtiān hái yào zuò liànxí ma?
Ngày mai còn phải làm bài tập không ạ?
Do we still need to do exercises tomorrow?
58. 你也学习英语吗?
Nǐ yě xuéxí Yīngyǔ ma?
Bạn cũng học tiếng Anh à?
Are you studying English too?
59. 阮明武老师提醒大家:“上午还练习了说话和写句子。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Shàngwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Buổi sáng chúng tôi còn luyện nói và viết câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “In the morning we also practise speaking and writing sentences.”
60. 请问,你也学习汉语吗?
Qǐngwèn, nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Xin hỏi, bạn cũng học tiếng Trung à?
Excuse me, are you studying Chinese too?
61. 我想问一下,今天还要做练习吗?
Wǒ xiǎng wèn yíxià, jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Tôi muốn hỏi một chút: hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
I would like to ask: do we still need to do exercises today?
62. 黎云英还没有来。
Lí Yún Yīng hái méi yǒu lái.
Lê Vân Anh vẫn chưa đến.
Le Van Anh has not arrived yet.
63. 阮明武老师举例说:“晚上我还在学习,黎云英也还没休息。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Lí Yún Yīng yě hái méi xiūxi.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Buổi tối tôi vẫn học, Lê Vân Anh cũng vẫn chưa nghỉ.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “In the evening I am still studying, and Le Van Anh has not rested yet either.”
64. 芳玲还没有来。
Fāng Líng hái méi yǒu lái.
Phương Linh vẫn chưa đến.
Phuong Linh has not arrived yet.
65. 晚上我还在学习,芳玲也还没休息。
Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Fāng Líng yě hái méi xiūxi.
Buổi tối tôi vẫn học, Phương Linh cũng vẫn chưa nghỉ.
In the evening I am still studying, and Phuong Linh has not rested yet either.
66. 黎云英说:“他还没做完练习。”
Lí Yún Yīng shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Lê Vân Anh nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Le Van Anh says, “He has not finished the exercise yet.”
67. 丁垂杨说:“可以,你也可以问旁边的同学。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.”
Đinh Thùy Dương nói: “Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.”
Dinh Thuy Duong says, “Sure, you may also ask the student next to you.”
68. 黎云英说:“老师还在教室里回答问题。”
Lí Yún Yīng shuō: “Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.”
Lê Vân Anh nói: “Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.”
Le Van Anh says, “The teacher is still answering questions in the classroom.”
69. 黎云英说:“我买了一本书,还买了一支笔。”
Lí Yún Yīng shuō: “Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.”
Lê Vân Anh nói: “Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.”
Le Van Anh says, “I bought a book and also a pen.”
70. 黎云英说:“那我还想再问一个问题。”
Lí Yún Yīng shuō: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Lê Vân Anh nói: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Le Van Anh says, “Then I would like to ask one more question.”
71. 丁垂杨说:“我们今天上课,他们也上课。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.”
Đinh Thùy Dương nói: “Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.”
Dinh Thuy Duong says, “We have class today, and they do too.”
72. 黎云英说:“妈妈买了苹果,还买了香蕉。”
Lí Yún Yīng shuō: “Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.”
Lê Vân Anh nói: “Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.”
Le Van Anh says, “Mom bought apples and also bananas.”
73. 黎云英说:“要,我们还要做两个小练习。”
Lí Yún Yīng shuō: “Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.”
Lê Vân Anh nói: “Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.”
Le Van Anh says, “Yes, we still have two short exercises.”
74. 丁垂杨说:“朋友喜欢读书,我也喜欢读书。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.”
Đinh Thùy Dương nói: “Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.”
Dinh Thuy Duong says, “My friend likes reading, and so do I.”
75. 黎云英说:“你喜欢茶,我也喜欢茶。”
Lí Yún Yīng shuō: “Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.”
Lê Vân Anh nói: “Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.”
Le Van Anh says, “You like tea, and I do too.”
76. 黎云英说:“她也没有看到那本书。”
Lí Yún Yīng shuō: “Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.”
Lê Vân Anh nói: “Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.”
Le Van Anh says, “She has not seen that book either.”
77. 丁垂杨说:“他不会开车,我也不会。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.”
Đinh Thùy Dương nói: “Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.”
Dinh Thuy Duong says, “He cannot drive, and neither can I.”
78. 黎云英问:“你也喜欢口语练习吗?”
Lí Yún Yīng wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Lê Vân Anh hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
Le Van Anh asks, “Do you also like speaking practice?”
79. 丁垂杨说:“下课以后,我们还去图书馆借书。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.”
Đinh Thùy Dương nói: “Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.”
Dinh Thuy Duong says, “After class, we also go to the library to borrow books.”
80. 是的,我和朋友都来了。
Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Dạ, cả em và bạn đều tới.
Yes, both my friend and I came.
81. 你们昨天学了什么?
Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Hôm qua các em học gì?
What did you learn yesterday?
82. 好,我们一起听老师讲吧。
Hǎo, wǒmen yìqǐ tīng lǎoshī jiǎng ba.
Được, chúng ta cùng nghe thầy giảng nhé.
Okay, let's listen to the teacher together.
83. 阮明武老师说:“今天我和朋友一起学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Jīntiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Hôm nay tôi và bạn cùng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Today my friend and I study Chinese together.”
84. 上午我们学习了新汉字。
Shàngwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi sáng chúng tôi học chữ Hán mới.
In the morning we learn new characters.
85. 我们决定晚上再一起复习。
Wǒmen juédìng wǎnshang zài yìqǐ fùxí.
Chúng tôi quyết định tối cùng ôn thêm.
We decide to review together again tonight.
86. 再
Zài
Lại, thêm lần sau.
Again.
87. 阮明武老师说:“练习”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Liànxí”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Luyện tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Practise.”
88. 口语
Kǒuyǔ
Khẩu ngữ, kỹ năng nói.
Spoken language.
89. 留下来
Liúxia lái
Ở lại.
Stay behind.
90. 问题
Wèntí
Câu hỏi, vấn đề.
Question; issue.
91. 阮明武老师提醒大家:“明天我和朋友一起学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Míngtiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Ngày mai tôi và bạn cùng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Tomorrow my friend and I study Chinese together.”
92. 下午我们学习了新汉字。
Xiàwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi chiều chúng tôi học chữ Hán mới.
In the afternoon we learn new characters.
93. 黎云英来了吗?
Lí Yún Yīng lái le ma?
Lê Vân Anh đến chưa?
Has Le Van Anh arrived?
94. 我和黎云英都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Lí Yún Yīng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Lê Vân Anh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Le Van Anh and I study Chinese in the same class.
95. 阮明武老师举例说:“芳玲来了吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Fāng Líng lái le ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Phương Linh đến chưa?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Has Phuong Linh arrived?”
96. 我和芳玲都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Fāng Líng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Phương Linh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Phuong Linh and I study Chinese in the same class.
97. 黎云英说:“好,我们一起听老师讲吧。”
Lí Yún Yīng shuō: “Hǎo, wǒmen yìqǐ tīng lǎoshī jiǎng ba.”
Lê Vân Anh nói: “Được, chúng ta cùng nghe thầy giảng nhé.”
Le Van Anh says, “Okay, let's listen to the teacher together.”
98. 阮明武老师说:“我学习汉语,他也学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I study Chinese, and he does too.”
99. 阮明武老师说:“你喜欢茶,我也喜欢茶。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “You like tea, and I do too.”
100. 阮明武老师提醒大家:“她很忙,我也很忙。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “She is busy, and so am I.”
Học liệu ChineMaster EDU: ChineMaster EDU · diễn đàn tiếng Trung ChineMaster EDU
Tác giả: Nguyễn Minh Vũ · ChineMaster EDU · Giáo án ngữ pháp HSK 1 · ngày 17/11/2026
5 bài giảng mới nhất cùng chuyên mục
1. Phó từ 再 – lặp lại, tiếp tục trong tương lai và thứ tự hành động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
2. Phó từ thời gian 在、正在 – đang thực hiện hành động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
3. Phó từ phạm vi 都 – tất cả, đều và phạm vi tác động – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
4. Phó từ mức độ 非常、很、太、真、有(一)点儿 – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
5. Lượng từ thời gian 日、号、岁、点、分、年、天 – Ngữ pháp tiếng Trung HSK 1 ChineMaster EDU ngày 17/11/2026
Phần 1. Mục tiêu bài học, bối cảnh và kiến thức tiên quyết
Trình độ: HSK 1 · Phân loại: Từ loại → phó từ liên kết · Nội dung trọng điểm: Phó từ liên kết 还 và 也 – thêm thông tin, tiếp tục và tương đồng. Đây là bài giảng chuyên sâu theo khung ngữ pháp HSK 2026, không phải văn bản chép nguyên đề cương.
还 và 也 cùng có thể góp thêm thông tin nhưng không phải hai từ “cũng” đồng nghĩa. 也 thường xác nhận một đối tượng hoặc tình huống có cùng tính chất/hành động với điều đã nêu; 还 có thể nêu thông tin bổ sung, sự tiếp tục trạng thái hoặc một phần còn lại. Bài HSK 1 liệt kê 还 (phó từ)、也 trong nhóm phó từ liên kết.
Trong hội thoại, 我也要茶 là tôi cũng muốn trà (giống người khác), còn 我还要一杯茶 là tôi còn muốn thêm một cốc nữa.
5 bài giảng liên quan nhất
1. Ngữ pháp HSK 3 不仅...还 theo giáo trình chuẩn HSK của tác giả Nguyễn Minh Vũ
2. Ngữ pháp HSK 3 Cách dùng 还 trong tiếng Trung theo giáo trình chuẩn HSK của tác giả Nguyễn Minh Vũ
3. 也 là gì? Từ điển tiếng Trung ChineMaster Chinese Master Từ điển tiếng Trung Thầy Vũ
4. 也 là gì? Từ điển học tiếng Trung online Thầy Vũ CHINEMASTER Từ điển tiếng Trung online hoctiengtrungonline.com
5. Tất cả Phó từ trong tiếng Trung Giáo trình Hán ngữ chuyên đề ngữ pháp HSK 3.0 ngày 17/11/2026
Mục tiêu bài học: hiểu đúng chức năng, lựa chọn chính xác cấu trúc; phân biệt cách dùng gần nghĩa; chuyển từ nhận diện sang tự đặt câu, xử lý tình huống và viết đoạn văn. Các câu được ghi bốn dòng Hán giản thể, Pinyin có dấu, Việt, Anh. Một số mẫu mở rộng phục vụ giảng chuyên sâu có thể vượt khỏi phạm vi từ vựng chính thức HSK 1; cần phân tầng khi dạy.
Phần 2. Khái niệm, chức năng cú pháp và điều kiện sử dụng
2.1. 也: tính tương đồng giữa hai đối tượng
Công thức: A + V; B + 也 + V
也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt.
Nếu phủ định cùng tính chất có thể dùng 也不... hoặc 也没有..., phải xét từ phủ định phù hợp.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
2.2. 还: bổ sung hành động hoặc sự vật
Công thức: 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N
还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài.
Khi muốn thêm đồ uống, dùng 我还要一杯水.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
2.3. 还: trạng thái vẫn tiếp tục
Công thức: 主语 + 还 + 在/V/形容词
还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó.
Không hoán đổi 还 và 也 trong 他还在睡觉 nếu ý là vẫn ngủ.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
2.4. Đặt 也/还 vào phủ định
Công thức: 也不/也没; 还没
我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến.
Học viên cần giải thích toàn câu thay vì dịch từng thành tố “cũng + không”.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
2.5. Nêu thêm lựa chọn và xếp nhiều thông tin
Công thức: 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B
Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi.
Không bắt buộc đưa liên từ nâng cao vào phần kiểm tra HSK 1.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
2.6. So sánh tổng hợp 还 và 也
Công thức: 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还
Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还.
Trường hợp 还 và 也 cùng xuất hiện trong cùng câu là chủ đề mở rộng đòi hỏi phân tích trật tự phó từ và phạm vi riêng.
Phương pháp phân tích: từ công thức trên, hãy tìm từ/cụm giữ chức năng chính, xác định quan hệ giữa các thành phần và thử thay đổi chủ thể, thời gian hoặc tân ngữ. Bất kỳ thay đổi nào cũng phải giữ đúng giới hạn kết hợp đã giải thích, không suy diễn cơ học theo bản dịch tiếng Việt.
Phần 3. Các tầng ý nghĩa, ngữ dụng và cách phân biệt trong giao tiếp
3.1. 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung đối tượng/cùng đặc tính
也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung đối tượng/cùng đặc tính; 还 biểu thị bổ sung, tiếp diễn hoặc chưa hoàn thành.
3.2. 他也在学习 nói người này cũng học, 他还在学习 nói người này vẫn đang học
他也在学习 nói người này cũng học, 他还在学习 nói người này vẫn đang học; ý khác dù hình thức gần nhau.
3.3. 还没 là trạng thái “vẫn chưa”, 也没 là “cũng chưa/không” tương đồng với người hoặc sự việc…
还没 là trạng thái “vẫn chưa”, 也没 là “cũng chưa/không” tương đồng với người hoặc sự việc khác.
3.4. 还 có thể nối thông tin mới của cùng người nói: 买了书,还买了笔
还 có thể nối thông tin mới của cùng người nói: 买了书,还买了笔.
3.5. Trong câu có nhiều phó từ, trật tự chịu ảnh hưởng của phạm vi tác động: không xếp 也、还 máy…
Trong câu có nhiều phó từ, trật tự chịu ảnh hưởng của phạm vi tác động: không xếp 也、还 máy móc như hai từ đồng nghĩa.
3.6. Luyện hội thoại nên dùng hai người nói và một tình huống liên tục để nhận ra điều bổ sung…
Luyện hội thoại nên dùng hai người nói và một tình huống liên tục để nhận ra điều bổ sung là chủ thể hay hành động.
Phần 4. Đối chiếu và lỗi sai của người học tiếng Trung
Bảng dưới đây ghi cách nói cần sửa trong nghĩa/ngữ cảnh nêu ra. Không áp dụng đánh dấu sai như một lệnh cấm tuyệt đối nếu biểu thức có thể đúng với bối cảnh khác. Khi chữa bài, giáo viên giải thích vị trí thành phần, nghĩa và điều kiện kết hợp, không chỉ cung cấp đáp án.
| Cách nói cần sửa | Cách nói đề xuất | Vì sao? |
|---|---|---|
| 他很忙,我还很忙。(ý: tôi cũng bận) | 他很忙,我也很忙。 | So sánh tình trạng hai người giống nhau dùng 也 tự nhiên. |
| 我还没有来。(ý: tôi cũng không đến như người khác) | 我也没有来。 | Khi nói “tôi cũng” lặp phủ định của người khác dùng 也, không tự động 还. |
| 我也没来。(ý: vẫn chưa đến) | 我还没来。 | 还没 nêu trạng thái chưa xảy ra tính đến hiện tại. |
| 我买了茶,也要再一杯。(ý: muốn thêm một cốc nữa) | 我还要一杯茶。 | Cùng người yêu cầu phần bổ sung dùng 还 trong ngữ cảnh này. |
| 老师也在还讲课 | 老师还在讲课 | Với nghĩa giáo viên vẫn đang giảng, dùng 还在 trước động từ. |
Phần 5. Hệ thống 20–22 mẫu câu minh họa và thực hành chuyển đổi
Phần này tập trung hệ thống câu mẫu thật theo từng bối cảnh, không gán máy móc một câu cho một công thức khi câu chứa đồng thời nhiều hiện tượng ngữ pháp. Mỗi ví dụ có bốn dòng Hán – Pinyin – Việt – Anh; giáo viên đối chiếu cấu trúc ở phần 2 để nhận diện đúng ngữ nghĩa.
5.1. Nhóm câu mẫu 1–5 – nhận diện và chuyển đổi trong ngữ cảnh
Ví dụ 1我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Ví dụ 2你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Ví dụ 3她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Ví dụ 4我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Ví dụ 5我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
5.2. Nhóm câu mẫu 6–10 – nhận diện và chuyển đổi trong ngữ cảnh
Ví dụ 6我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Ví dụ 7我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Ví dụ 8这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Ví dụ 9他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
Ví dụ 10老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
5.3. Nhóm câu mẫu 11–15 – nhận diện và chuyển đổi trong ngữ cảnh
Ví dụ 11黎云英还没有来。
Lí Yún Yīng hái méi yǒu lái.
Lê Vân Anh vẫn chưa đến.
Le Van Anh has not arrived yet.
Ví dụ 12我还没吃饭。
Wǒ hái méi chī fàn.
Tôi vẫn chưa ăn.
I have not eaten yet.
Ví dụ 13我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
Ví dụ 14他不会开车,我也不会。
Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.
Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.
He cannot drive, and neither can I.
Ví dụ 15她也没有看到那本书。
Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.
Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
She has not seen that book either.
5.4. Nhóm câu mẫu 16–20 – nhận diện và chuyển đổi trong ngữ cảnh
Ví dụ 16我会说汉语,也会写一点儿汉字。
Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.
Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.
I can speak Chinese and write some characters too.
Ví dụ 17妈妈买了苹果,还买了香蕉。
Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.
Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.
Mom bought apples and also bananas.
Ví dụ 18今天他还在工作。
Jīntiān tā hái zài gōngzuò.
Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
He is still working today.
Ví dụ 19我还想问一个问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge wèntí.
Tôi còn muốn hỏi thêm một câu.
I would like to ask one more question.
Ví dụ 20他还没做完练习。
Tā hái méi zuò wán liànxí.
Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.
He has not finished the exercise yet.
Bài tập miệng tại lớp: chọn hai cặp ví dụ gần nhau, trình bày cấu trúc và giải thích điểm khác biệt. Sau đó học viên tự chuyển đổi thành câu nghi vấn, câu phủ định hoặc thay đổi một thông tin theo điều kiện riêng của từng mẫu; không coi mọi dạng chuyển đổi là hợp lệ.
Phần 6. Hội thoại ứng dụng có tình huống và diễn biến
Tình huống: giáo viên và học viên nhận xét người đến lớp, hoạt động đã học, bài tập còn lại và mong muốn hỏi thêm.
6.1. Mở đầu và xác định tình huống
阮明武:你今天也来上课了?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay em cũng đến lớp à?
Nguyen Minh Vu: You came to class today too?
丁垂杨:是的,我和朋友都来了。
Dīng Chuí Yáng: Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Đinh Thùy Dương: Dạ, cả em và bạn đều tới.
Dinh Thuy Duong: Yes, both my friend and I came.
阮明武:水仙来了吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Shuǐ Xiān lái le ma?
Nguyễn Minh Vũ: Thủy Tiên đến chưa?
Nguyen Minh Vu: Has Thuy Tien arrived?
黎云英:她还没来,可能还在路上。
Lí Yún Yīng: Tā hái méi lái, kěnéng hái zài lùshang.
Lê Vân Anh: Bạn ấy vẫn chưa đến, có lẽ đang trên đường.
Le Van Anh: She has not arrived yet; she may still be on her way.
阮明武:你们昨天学了什么?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm qua các em học gì?
Nguyen Minh Vu: What did you learn yesterday?
水仙:我们学了汉字,还练习了口语。
Shuǐ Xiān: Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Thủy Tiên: Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
Thuy Tien: We learned characters and practised speaking too.
6.2. Xử lý nhiệm vụ và kết thúc
阮明武:你也喜欢口语练习吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?
Nguyễn Minh Vũ: Em cũng thích luyện nói à?
Nguyen Minh Vu: Do you also like speaking practice?
芳玲:喜欢,我也想多说汉语。
Fāng Líng: Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Hànyǔ.
Phương Linh: Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Trung hơn.
Phuong Linh: Yes, I also want to speak more Chinese.
阮明武:今天还要做练习吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
Nguyen Minh Vu: Do we still need to do exercises today?
丁垂杨:要,我们还要做两个小练习。
Dīng Chuí Yáng: Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.
Đinh Thùy Dương: Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Dinh Thuy Duong: Yes, we still have two short exercises.
黎云英:那我还想再问一个问题。
Lí Yún Yīng: Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.
Lê Vân Anh: Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.
Le Van Anh: Then I would like to ask one more question.
阮明武:可以,你也可以问旁边的同学。
Ruǎn Míng Wǔ: Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Nguyễn Minh Vũ: Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Nguyen Minh Vu: Sure, you may also ask the student next to you.
6.3. Phân tích tình huống và chuyển giao tiếp sang ngôn ngữ chủ động
Những câu thoại trên liên kết thành một nhiệm vụ giao tiếp thay vì từng cặp câu rời. Giáo viên yêu cầu học viên xác định ai hỏi, ai đưa thông tin, ai nhờ hỗ trợ và lời đáp thay đổi ra sao khi chuyển từ quan hệ thân mật sang lịch sự. Chọn ít nhất ba câu trong hội thoại, giải thích vì sao dùng đúng trọng điểm bài học và thử thay một yếu tố mà không làm sai cấu trúc.
Hoạt động nhóm: đóng vai lần thứ hai nhưng thay bối cảnh lớp học bằng bối cảnh tại cơ quan hoặc gia đình. Không được chỉ đọc lại nguyên văn; phải tự chọn một mẫu công thức đã học và nêu lý do lựa chọn.
6.4. Hội thoại thực hành mở rộng – tám lượt theo tình huống mới
Tình huống bổ sung nhằm kéo dài mạch trao đổi và tạo thêm dữ liệu thực hành nói. Nhân vật sử dụng đúng tên chữ Hán, Pinyin, tiếng Việt và tiếng Anh; mỗi lượt có bốn dòng liền nhau. Học viên có thể thay vai rồi tự nối tiếp cuộc thoại sau lượt cuối.
阮明武:你也学习汉语吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn cũng học tiếng Trung à?
Nguyen Minh Vu: Are you studying Chinese too?
水仙:对,我也学习汉语,还学习英语。
Shuǐ Xiān: Duì, wǒ yě xuéxí Hànyǔ, hái xuéxí Yīngyǔ.
Thủy Tiên: Đúng, tôi cũng học tiếng Trung, còn học cả tiếng Anh.
Thuy Tien: Yes, I study Chinese too, and English as well.
阮明武:芳玲,你还想继续练习口语吗?
Ruǎn Míng Wǔ: Fāng Líng, nǐ hái xiǎng jìxù liànxí kǒuyǔ ma?
Nguyễn Minh Vũ: Phương Linh, em còn muốn luyện nói tiếp không?
Nguyen Minh Vu: Phuong Linh, would you like to keep practicing speaking?
芳玲:想,我还想多说几句汉语。
Fāng Líng: Xiǎng, wǒ hái xiǎng duō shuō jǐ jù Hànyǔ.
Phương Linh: Dạ muốn, em còn muốn nói thêm vài câu tiếng Trung.
Phuong Linh: Yes, I would like to say a few more sentences in Chinese.
阮明武:你还想问什么问题?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
Nguyen Minh Vu: What else would you like to ask?
丁垂杨:我还想问一个语法问题。
Dīng Chuí Yáng: Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Đinh Thùy Dương: Em còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
Dinh Thuy Duong: I have one more grammar question.
黎云英:我也想听这个问题的答案。
Lí Yún Yīng: Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.
Lê Vân Anh: Em cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.
Le Van Anh: I would like to hear the answer too.
阮明武:好,我来讲解,我们一起练习。
Ruǎn Míng Wǔ: Hǎo, wǒ lái jiǎngjiě, wǒmen yìqǐ liànxí.
Nguyễn Minh Vũ: Được, thầy sẽ giảng giải, sau đó chúng ta cùng luyện tập.
Nguyen Minh Vu: All right, I will explain it, and then we will practise together.
Phần 7. Bài văn ứng dụng tổng hợp và bản dịch ba ngôn ngữ
7.1. Bài văn tiếng Trung có Pinyin và đối chiếu Việt – Anh
Bài văn liên kết các câu trong một tình huống nhất quán. Mỗi câu có bốn dòng để học viên tự đọc, giáo viên phân tích rồi yêu cầu học viên tóm tắt hoặc kể lại theo ngôi khác.
Câu 1今天我和朋友一起学习汉语。
Jīntiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.
Hôm nay tôi và bạn cùng học tiếng Trung.
Today my friend and I study Chinese together.
Câu 2朋友喜欢读书,我也喜欢读书。
Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.
Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
My friend likes reading, and so do I.
Câu 3上午我们学习了新汉字。
Shàngwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi sáng chúng tôi học chữ Hán mới.
In the morning we learn new characters.
Câu 4下午还练习了说话和写句子。
Xiàwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.
Buổi chiều chúng tôi còn luyện nói và viết câu.
In the afternoon we also practise speaking and writing sentences.
Câu 5老师还在教室里回答问题。
Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.
Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
The teacher is still answering questions in the classroom.
Câu 6有些学生也留下来问问题。
Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.
Một số học viên cũng ở lại để hỏi.
Some students also stay to ask questions.
Câu 7我还没有做完今天的练习。
Wǒ hái méi yǒu zuò wán jīntiān de liànxí.
Tôi vẫn chưa làm xong bài tập hôm nay.
I have not finished today's exercise yet.
Câu 8朋友说他也没有做完。
Péngyou shuō tā yě méi yǒu zuò wán.
Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
My friend says he has not finished either.
Câu 9我们决定晚上再一起复习。
Wǒmen juédìng wǎnshang zài yìqǐ fùxí.
Chúng tôi quyết định tối cùng ôn thêm.
We decide to review together again tonight.
7.2. Phân tích ngữ pháp trong bài văn
Trọng điểm 1 – 也: tính tương đồng giữa hai đối tượng: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức A + V; B + 也 + V. 也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt.
Trọng điểm 2 – 还: bổ sung hành động hoặc sự vật: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N. 还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài.
Trọng điểm 3 – 还: trạng thái vẫn tiếp tục: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 主语 + 还 + 在/V/形容词. 还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó.
Trọng điểm 4 – Đặt 也/还 vào phủ định: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 也不/也没; 还没. 我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến.
Trọng điểm 5 – Nêu thêm lựa chọn và xếp nhiều thông tin: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B. Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi.
Trọng điểm 6 – So sánh tổng hợp 还 và 也: quan sát câu văn có chức năng tương ứng, xác định thành phần nêu tình huống, thành phần nòng cốt và thành phần chịu tác động. Công thức 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还. Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还.
7.3. Nhiệm vụ trình bày và kể lại
Thực hiện ba mức độ: đọc diễn cảm từng câu, kể lại bài bằng ngôi “tôi” hoặc “chúng tôi”, cuối cùng đổi một tình tiết mà vẫn duy trì cấu trúc ngữ pháp chính. Giáo viên kiểm tra tính tự nhiên của tổ hợp, không chỉ đúng chữ Hán và dấu Pinyin.
7.4. Bài văn mở rộng – diễn tiến sự việc và kiến thức tổng hợp
Sau bài văn chính, bốn câu mới phát triển thêm bối cảnh và ngữ pháp trọng điểm. Học viên đọc nối với đoạn văn trước, chọn một câu làm chủ đề và luyện kể lại theo góc nhìn của người tham gia. Các từ vượt phạm vi vốn từ nền tảng dùng cho phân tầng giảng chuyên sâu.
我和黎云英都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Lí Yún Yīng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Lê Vân Anh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Le Van Anh and I study Chinese in the same class.
我喜欢看书,他也喜欢看书。
Wǒ xǐhuan kàn shū, tā yě xǐhuan kàn shū.
Tôi thích đọc sách, cậu ấy cũng thích đọc.
I like reading and so does he.
下课以后,我们还去图书馆借书。
Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.
Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.
After class, we also go to the library to borrow books.
晚上我还在学习,黎云英也还没休息。
Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Lí Yún Yīng yě hái méi xiūxi.
Buổi tối tôi vẫn học, Lê Vân Anh cũng vẫn chưa nghỉ.
In the evening I am still studying, and Le Van Anh has not rested yet either.
Phần 8. Từ vựng, tổ hợp và hướng mở rộng
Danh sách từ vựng được đánh số, mỗi mục giữ đúng thứ tự bốn dòng. Phân biệt từ trọng tâm của khung HSK và từ bổ trợ để dạy chuyên sâu: sự xuất hiện trong bài không đồng nghĩa mọi từ đều thuộc danh mục HSK 1.
- 还
Hái
Còn, vẫn, thêm.
Still; additionally. - 也
Yě
Cũng.
Also; too. - 还没
Hái méi
Vẫn chưa.
Not yet. - 也不
Yě bù
Cũng không.
Also not. - 也没有
Yě méi yǒu
Cũng không/chưa có.
Neither; not either. - 还在
Hái zài
Vẫn đang.
Still doing/being. - 还要
Hái yào
Còn muốn/cần.
Want more. - 再
Zài
Lại, thêm lần sau.
Again. - 练习
Liànxí
Luyện tập.
Practise. - 口语
Kǒuyǔ
Khẩu ngữ, kỹ năng nói.
Spoken language. - 留下来
Liúxia lái
Ở lại.
Stay behind. - 问题
Wèntí
Câu hỏi, vấn đề.
Question; issue.
Phần 9. Bài tập củng cố – phân loại, chữa lỗi, chuyển đổi và dịch câu
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức A + V; B + 也 + V trong tình huống của bài.
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N trong tình huống của bài.
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức 主语 + 还 + 在/V/形容词 trong tình huống của bài.
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức 也不/也没; 还没 trong tình huống của bài.
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B trong tình huống của bài.
- Phân tích thành phần và giải thích điều kiện sử dụng của công thức 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还 trong tình huống của bài.
- Chữa câu theo nghĩa đã học: 他很忙,我还很忙。(ý: tôi cũng bận). Giải thích nguyên nhân cần sửa.
- Chữa câu theo nghĩa đã học: 我还没有来。(ý: tôi cũng không đến như người khác). Giải thích nguyên nhân cần sửa.
- Chữa câu theo nghĩa đã học: 我也没来。(ý: vẫn chưa đến). Giải thích nguyên nhân cần sửa.
- Chữa câu theo nghĩa đã học: 我买了茶,也要再一杯。(ý: muốn thêm một cốc nữa). Giải thích nguyên nhân cần sửa.
- Chữa câu theo nghĩa đã học: 老师也在还讲课. Giải thích nguyên nhân cần sửa.
- Dịch Việt → Trung: Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
- Dịch Việt → Trung: Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
- Dịch Việt → Trung: Anh ấy vẫn ở trong lớp.
- Dịch Việt → Trung: Tôi vẫn chưa ăn.
- Dịch Việt → Trung: Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
- Dịch Việt → Trung: Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
- Dịch Việt → Trung: Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
- Dịch Việt → Trung: Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
- Dịch Việt → Trung: Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
- Viết câu đáp lại hoặc diễn đạt câu tiếng Việt trong hội thoại: Dạ, cả em và bạn đều tới.
- Viết câu đáp lại hoặc diễn đạt câu tiếng Việt trong hội thoại: Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
- Viết câu đáp lại hoặc diễn đạt câu tiếng Việt trong hội thoại: Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Phần 10. Đáp án kèm phương pháp giải thích
- Nhận diện 也: tính tương đồng giữa hai đối tượng. Công thức: A + V; B + 也 + V. 也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt.
- Nhận diện 还: bổ sung hành động hoặc sự vật. Công thức: 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N. 还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài.
- Nhận diện 还: trạng thái vẫn tiếp tục. Công thức: 主语 + 还 + 在/V/形容词. 还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó.
- Nhận diện Đặt 也/还 vào phủ định. Công thức: 也不/也没; 还没. 我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến.
- Nhận diện Nêu thêm lựa chọn và xếp nhiều thông tin. Công thức: 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B. Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi.
- Nhận diện So sánh tổng hợp 还 và 也. Công thức: 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还. Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还.
- 他很忙,我也很忙。. Giải thích: So sánh tình trạng hai người giống nhau dùng 也 tự nhiên.
- 我也没有来。. Giải thích: Khi nói “tôi cũng” lặp phủ định của người khác dùng 也, không tự động 还.
- 我还没来。. Giải thích: 还没 nêu trạng thái chưa xảy ra tính đến hiện tại.
- 我还要一杯茶。. Giải thích: Cùng người yêu cầu phần bổ sung dùng 还 trong ngữ cảnh này.
- 老师还在讲课. Giải thích: Với nghĩa giáo viên vẫn đang giảng, dùng 还在 trước động từ.
- 她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 我还没吃饭。
Wǒ hái méi chī fàn.
Tôi vẫn chưa ăn.
I have not eaten yet.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 她也没有看到那本书。
Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.
Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
She has not seen that book either.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 今天他还在工作。
Jīntiān tā hái zài gōngzuò.
Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
He is still working today.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 朋友喜欢读书,我也喜欢读书。
Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.
Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
My friend likes reading, and so do I.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 老师还在教室里回答问题。
Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.
Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
The teacher is still answering questions in the classroom.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 朋友说他也没有做完。
Péngyou shuō tā yě méi yǒu zuò wán.
Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
My friend says he has not finished either.
Giải thích: Soát nòng cốt chủ–vị, vị trí ngữ pháp trong câu và lựa chọn từ ngữ đúng với ngữ cảnh đã cho. - 是的,我和朋友都来了。
Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Dạ, cả em và bạn đều tới.
Yes, both my friend and I came.
Giải thích: Đây là đáp án tham khảo đúng theo hội thoại. Có thể dùng biến thể khác nếu giữ được nghĩa, trật tự cú pháp và sắc thái giao tiếp. - 我们学了汉字,还练习了口语。
Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
We learned characters and practised speaking too.
Giải thích: Đây là đáp án tham khảo đúng theo hội thoại. Có thể dùng biến thể khác nếu giữ được nghĩa, trật tự cú pháp và sắc thái giao tiếp. - 要,我们还要做两个小练习。
Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.
Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Yes, we still have two short exercises.
Giải thích: Đây là đáp án tham khảo đúng theo hội thoại. Có thể dùng biến thể khác nếu giữ được nghĩa, trật tự cú pháp và sắc thái giao tiếp.
Phần 11. Tổng kết công thức ngữ pháp và hướng giảng chuyên sâu
| Trọng điểm | Công thức | Yêu cầu kiểm tra |
|---|---|---|
| 也: tính tương đồng giữa hai đối tượng | A + V; B + 也 + V | 也 thêm một chủ thể có cùng vị ngữ: 我学习汉语,他也学习汉语. Phó từ đặt trước động từ/tính từ, không chuyển ra cuối câu theo tiếng Việt. |
| 还: bổ sung hành động hoặc sự vật | 主语 + 还 + V / 还 + 有 + N | 还 nêu điều bổ sung ngoài phần đã biết: 我买了书,还买了笔. 还可以 có nghĩa “còn có thể”; không đồng nhất 还 trong mọi câu với “vẫn” kéo dài. |
| 还: trạng thái vẫn tiếp tục | 主语 + 还 + 在/V/形容词 | 还 có thể nêu trạng thái chưa chấm dứt: 他还在学习, 她还没来. Đây là lớp nghĩa thời gian/tình trạng, liên kết với thông tin trước đó. |
| Đặt 也/还 vào phủ định | 也不/也没; 还没 | 我也不去 là tôi cũng không đi; 我还没去 là tôi vẫn chưa đi. 也 và 还 tạo hai loại quan hệ: tương đồng phủ định và sự việc chưa đạt đến. |
| Nêu thêm lựa chọn và xếp nhiều thông tin | 不但 A,还 B (mở rộng); A,也 B | Câu đơn HSK 1: 我会说汉语,也会写汉字. Câu có bổ sung dùng 还: 他买了书,还买了本子. Trong cấu trúc tăng tiến nâng cao, 还 có thể bổ sung mức độ ngoài mong đợi. |
| So sánh tổng hợp 还 và 也 | 同类信息 → 也; 额外/持续 → 还 | Khi câu trước là “A mua trà”, câu sau “B cũng mua trà” dùng 也. Khi cùng A “mua trà, còn mua thêm nước” dùng 还. |
Quy trình học và dạy: nhận diện → giải thích → tạo câu → đối chiếu → hội thoại → bài văn → chữa lỗi → tự đánh giá. Mỗi học viên cần tự tạo tối thiểu ba câu mới và một lượt hội thoại, không lấy việc ghi nhớ máy móc ví dụ làm tiêu chí duy nhất.
ChineMaster EDU – Giáo trình ngữ pháp tiếng Trung ứng dụng. Đề mục đối chiếu trực tiếp từ bộ dữ liệu HSK 2026 do người dùng cung cấp; phần giáo án, hội thoại, bài tập là nội dung biên soạn phục vụ giảng dạy.
Phần 12. Năm trục phân tích ngữ pháp chuyên biệt theo trọng điểm
12.0. Luận điểm giảng dạy của tác giả Nguyễn Minh Vũ
Phó từ kết nối 还 và 也. 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Điểm cần phân biệt: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
Vận dụng tại lớp: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
Chuyên mục này tổ chức bài giảng theo năm cơ chế đặc thù của trọng điểm 19: 也 bổ sung một chủ thể tương đồng; 还 biểu thị còn, vẫn; 还 biểu thị thêm nữa; 也不 và 还没; Liên kết ý trong hội thoại. Giảng viên triển khai từ nhận diện hình thức đến điều kiện sử dụng rồi mới yêu cầu nói, viết. Không xem các công thức là sơ đồ hoán đổi tự do cho mọi từ vựng.
12.1. 也 bổ sung một chủ thể tương đồng
Công thức giảng dạy: A + V;B + 也 + V.
也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 1 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “A + V;B + 也 + V”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “也 bổ sung một chủ thể tương đồng”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
12.2. 还 biểu thị còn, vẫn
Công thức giảng dạy: 还 + V/形容词.
还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 2 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “还 + V/形容词”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “还 biểu thị còn, vẫn”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
12.3. 还 biểu thị thêm nữa
Công thức giảng dạy: 还 + V/O.
还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 3 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “还 + V/O”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “还 biểu thị thêm nữa”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
12.4. 也不 và 还没
Công thức giảng dạy: 也不 + V / 还没 + V.
也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 4 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “也不 + V / 还没 + V”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “也不 và 还没”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: 也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
12.5. Liên kết ý trong hội thoại
Công thức giảng dạy: chủ đề A + 也/还 + thông tin B.
Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还.
Trong giờ học, mục tiêu của nhánh 5 không phải học thuộc mặt chữ mà là xác lập điều kiện để dùng “chủ đề A + 也/还 + thông tin B”: xác định điểm quy chiếu, loại từ đi theo, vị trí trong câu, ý nghĩa đối với người nghe và hoàn cảnh không phù hợp. Khi học viên nêu một câu tiếng Việt, hãy yêu cầu họ lý giải chức năng chứ không dịch thẳng rồi mới sửa phát âm.
Bài tập kiểm tra lập luận: giáo viên đưa hai phát ngôn gần nghĩa, một phát ngôn có chứa cơ chế “Liên kết ý trong hội thoại”, một phát ngôn thay đổi điều kiện. Học viên phải chỉ ra điểm thay đổi ở mức cú pháp và thông tin người nghe tiếp nhận. Chỉ chấm đúng khi lời giải nêu được vì sao diễn đạt phù hợp với tình huống cụ thể.
Lưu ý phản biện: Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还. Khi phân tích từ một ví dụ sang một câu mới, cần kiểm tra từng thành phần chứ không coi mọi mẫu có cùng số âm tiết đều cùng kết cấu. Sau đó yêu cầu học viên tạo hai tình huống thực tế tương phản để kiểm chứng quy tắc.
Phần 13. Phân tích 12 mẫu câu: nhận diện chức năng và điều kiện kết hợp
Cơ chế cần phát hiện: Phó từ kết nối 还 và 也. 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Hạn chế khi thay thành phần: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
13.1. Hồ sơ câu mẫu số 1
我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.2. Hồ sơ câu mẫu số 2
你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.3. Hồ sơ câu mẫu số 3
她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.4. Hồ sơ câu mẫu số 4
我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.5. Hồ sơ câu mẫu số 5
我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.6. Hồ sơ câu mẫu số 6
我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.7. Hồ sơ câu mẫu số 7
我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.8. Hồ sơ câu mẫu số 8
这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.9. Hồ sơ câu mẫu số 9
他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.10. Hồ sơ câu mẫu số 10
老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.11. Hồ sơ câu mẫu số 11
阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “还” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
13.12. Hồ sơ câu mẫu số 12
我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
Phân tích: Trước hết xác định bộ phận “也” trong câu, sau đó đối chiếu phạm vi và kết hợp với nội dung phó từ kết nối 还 và 也. Không suy chức năng từ một chữ tách rời; việc lựa chọn cấu trúc phải dựa trên toàn bộ vị ngữ, thành phần liên quan và mục đích giao tiếp. Học viên giải thích lại vì sao câu phù hợp với ngữ cảnh, trước khi tự thay một thành phần và kiểm tra nghĩa của câu mới.
Phần 14. Phân tích hội thoại của thầy Nguyễn Minh Vũ và bốn học viên
Đoạn hội thoại ở Phần 6 sử dụng thầy Nguyễn Minh Vũ làm người điều phối hoạt động. Đinh Thùy Dương, Lê Vân Anh, Thủy Tiên và Phương Linh là bốn học viên duy nhất. Khi phân tích cần xác định ai hỏi, ai đáp, ai đề nghị làm rõ, và lượt sau có trả lời đúng câu hỏi trước không.
Trục hội thoại: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
14.1. Lượt nói 1: hành động giao tiếp
阮明武:你今天也来上课了?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm nay em cũng đến lớp à?
Nguyen Minh Vu: You came to class today too?
Điểm phân tích: Ở lượt 1, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.2. Lượt nói 2: hành động giao tiếp
丁垂杨:是的,我和朋友都来了。
Dīng Chuí Yáng: Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Đinh Thùy Dương: Dạ, cả em và bạn đều tới.
Dinh Thuy Duong: Yes, both my friend and I came.
Điểm phân tích: Ở lượt 2, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.5. Lượt nói 5: hành động giao tiếp
阮明武:你们昨天学了什么?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Nguyễn Minh Vũ: Hôm qua các em học gì?
Nguyen Minh Vu: What did you learn yesterday?
Điểm phân tích: Ở lượt 5, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.6. Lượt nói 6: hành động giao tiếp
水仙:我们学了汉字,还练习了口语。
Shuǐ Xiān: Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Thủy Tiên: Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
Thuy Tien: We learned characters and practised speaking too.
Điểm phân tích: Ở lượt 6, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.11. Lượt nói 11: hành động giao tiếp
黎云英:那我还想再问一个问题。
Lí Yún Yīng: Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.
Lê Vân Anh: Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.
Le Van Anh: Then I would like to ask one more question.
Điểm phân tích: Ở lượt 11, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.12. Lượt nói 12: hành động giao tiếp
阮明武:可以,你也可以问旁边的同学。
Ruǎn Míng Wǔ: Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Nguyễn Minh Vũ: Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Nguyen Minh Vu: Sure, you may also ask the student next to you.
Điểm phân tích: Ở lượt 12, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.17. Lượt nói 17: hành động giao tiếp
阮明武:你还想问什么问题?
Ruǎn Míng Wǔ: Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Nguyễn Minh Vũ: Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
Nguyen Minh Vu: What else would you like to ask?
Điểm phân tích: Ở lượt 17, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
14.18. Lượt nói 18: hành động giao tiếp
丁垂杨:我还想问一个语法问题。
Dīng Chuí Yáng: Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Đinh Thùy Dương: Em còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
Dinh Thuy Duong: I have one more grammar question.
Điểm phân tích: Ở lượt 18, học viên phải giải thích vì sao phát ngôn này được đặt tại vị trí đó trong mạch tương tác, quan hệ xưng hô thầy–trò và dấu hiệu liên quan đến phó từ kết nối 还 và 也. Hãy diễn đạt lại cùng ý trong một tình huống khác, giữ đúng trật tự ngữ pháp và mức độ lịch sự.
Phần 15. Khai thác bài văn ứng dụng: liên kết ý nghĩa và cấu trúc
Bài văn ở Phần 7 được xem là một chỉnh thể, không phải tập hợp các câu rời rạc. Người đọc cần theo dõi thời gian, địa điểm, người tham gia, mục đích hoạt động và thay đổi thông tin giữa các câu. Trong khi khai thác chuyên đề này, hãy đặc biệt chú ý: 也 biểu thị sự tương đồng hoặc bổ sung thành viên; 还 có thể chỉ “vẫn”, “còn”, thêm một điều kiện hoặc mức độ tùy câu.
Yêu cầu khi viết lại: Duy trì bốn nhân vật nữ trong nhóm học viên; thầy Nguyễn Minh Vũ có vai trò hướng dẫn, giao nhiệm vụ hoặc giải thích. Không thêm nhân vật có tên khác. Nếu muốn trình bày ví dụ từ ngữ xưng hô, hãy chỉ rõ đó là từ ngữ minh họa, không phải một thành viên mới.
15.1. Khai thác liên kết qua câu mẫu 1
阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.2. Khai thác liên kết qua câu mẫu 2
阮明武老师举例说:“我会说汉语,也会写一点儿汉字。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “I can speak Chinese and write some characters too.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.3. Khai thác liên kết qua câu mẫu 3
阮明武老师说:“他还没做完练习。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He has not finished the exercise yet.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.4. Khai thác liên kết qua câu mẫu 4
上课时,阮明武老师问:“你也喜欢口语练习吗?”
Shàngkè shí, Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Trong giờ học, thầy Nguyễn Minh Vũ hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
In class, Teacher Nguyen Minh Vu asks, “Do you also like speaking practice?”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.5. Khai thác liên kết qua câu mẫu 5
阮明武老师提醒大家:“那我还想再问一个问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Then I would like to ask one more question.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “还” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.6. Khai thác liên kết qua câu mẫu 6
阮明武老师举例说:“你的朋友也来上课吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Nǐ de péngyou yě lái shàngkè ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Bạn của bạn cũng đến lớp chứ?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Is your friend coming to class too?”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.7. Khai thác liên kết qua câu mẫu 7
阮明武老师说:“我也想听这个问题的答案。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I would like to hear the answer too.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
15.8. Khai thác liên kết qua câu mẫu 8
阮明武老师说:“有些学生也留下来问问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Một số học viên cũng ở lại để hỏi.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Some students also stay to ask questions.”
Yêu cầu học viên tìm thông tin được giới thiệu lần đầu, thông tin được lặp lại và phần mang ý nghĩa mới trong câu. Hãy chỉ ra tác dụng của dấu hiệu “也” đối với tính chính xác của thông tin. Sau đó viết một câu trước và một câu sau để tạo đoạn văn có diễn tiến thực tế.
Phần 16. Hai mươi nhiệm vụ thực hành chuyên biệt trên lớp
Hệ thống bài tập này đánh giá khả năng tự giải thích và tái sử dụng cấu trúc. Đối với bài dịch, không mặc định chỉ có một cách trả lời duy nhất; cách dùng phải tự nhiên và giữ đúng nghĩa, chứ không chỉ giữ lại các từ đơn lẻ.
16.1. Nhận diện – phân tích 8 câu
- Câu 1: Phân tích vai trò trọng điểm trong “我学习汉语,他也学习汉语。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 2: Phân tích vai trò trọng điểm trong “你喜欢茶,我也喜欢茶。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 3: Phân tích vai trò trọng điểm trong “她很忙,我也很忙。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 4: Phân tích vai trò trọng điểm trong “我们今天上课,他们也上课。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 5: Phân tích vai trò trọng điểm trong “我买了一本书,还买了一支笔。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 6: Phân tích vai trò trọng điểm trong “我们喝了茶,还喝了水。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 7: Phân tích vai trò trọng điểm trong “我还要一杯水。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
- Câu 8: Phân tích vai trò trọng điểm trong “这个问题我还想再想想。”. Xác định thành phần chịu tác động, điều kiện dùng và một biến thể có thể chấp nhận được trong tình huống giao tiếp khác.
16.2. So sánh nghĩa trong 6 cặp câu
- Cặp 1: Đối chiếu “他还在教室里。” với “老师还在上课。”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
- Cặp 2: Đối chiếu “阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”” với “我也不想去。”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
- Cặp 3: Đối chiếu “他不会开车,我也不会。” với “她也没有看到那本书。”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
- Cặp 4: Đối chiếu “阮明武老师举例说:“我会说汉语,也会写一点儿汉字。”” với “妈妈买了苹果,还买了香蕉。”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
- Cặp 5: Đối chiếu “今天他还在工作。” với “我还想问一个问题。”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
- Cặp 6: Đối chiếu “阮明武老师说:“他还没做完练习。”” với “你今天也来上课了?”. Nêu khác biệt về người nói, mục đích, vị trí thành phần ngữ pháp hoặc sắc thái khi phù hợp.
16.3. Sản sinh lời nói trong 6 nhiệm vụ
- Nhiệm vụ 1: Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ra tình huống mới. Đinh Thùy Dương hỏi lại để xác nhận thông tin bằng cấu trúc trọng tâm.
- Nhiệm vụ 2: Lê Vân Anh giải thích một mẫu câu trước lớp; thầy nhận xét tính phù hợp và yêu cầu thêm một ví dụ.
- Nhiệm vụ 3: Thủy Tiên sửa một câu chứa lỗi về trật tự hoặc kết hợp từ; giải thích chính xác lỗi nằm ở đâu.
- Nhiệm vụ 4: Phương Linh dựng đoạn hội thoại 4 lượt với thầy Nguyễn Minh Vũ, trong đó cấu trúc trọng tâm xuất hiện ít nhất hai lần.
- Nhiệm vụ 5: Đổi câu kể thành câu hỏi hoặc câu phủ định khi mô hình cho phép; nếu không phù hợp, giải thích lý do thay vì ép công thức.
- Nhiệm vụ 6: Viết một đoạn văn 6 câu liên kết, có mục đích giao tiếp rõ và không đưa thêm nhân vật có tên ngoài hệ thống.
Phần 17. Định hướng lời giải, nhận xét sai và tiêu chí chấm bài
Nguyên tắc chấm: Không chỉ đánh giá chọn đúng từ mà còn đánh giá tính đúng cú pháp, nghĩa của toàn câu, logic hội thoại, cách xưng hô và hiệu quả truyền đạt. Với trọng điểm này, phải phân biệt rõ: Trật tự 也/还 với phủ định khác nhau: 我也不去 có phạm vi cộng thêm; 我还没去 biểu thị chưa xảy ra tới thời điểm nói.
17.1. Hướng giải câu 1
我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.2. Hướng giải câu 2
你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.3. Hướng giải câu 3
她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.4. Hướng giải câu 4
我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.5. Hướng giải câu 5
我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.6. Hướng giải câu 6
我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.7. Hướng giải câu 7
我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.8. Hướng giải câu 8
这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
Hướng dẫn: Dấu hiệu cần quan sát trực tiếp trong câu là thành phần được nêu ở mục tiêu bài học. Nêu rõ cấu trúc cốt lõi, lý do lựa chọn trong ngữ cảnh và phạm vi có thể biến đổi. Không tự động quy đồng sang mẫu gần nghĩa nếu chưa xác định chức năng. Với các cách dùng đặc biệt, đối chiếu lại Phần 2–4 và mục “Điểm cần phân biệt” ở Phần 12.
17.9. Tiêu chí cho phần so sánh và vận dụng
Ở sáu bài đối chiếu, câu trả lời phải chỉ ra khác nhau tối thiểu một điểm về nghĩa, đối tượng quy chiếu, vị trí, mức độ lịch sự hoặc điều kiện kết hợp. Ở các nhiệm vụ sáng tạo, người học cần giữ đúng hệ thống nhân vật và xây dựng lượt đáp hợp logic. Bài viết chỉ được chấm đạt khi câu đúng, các sự kiện trong đoạn không tự mâu thuẫn và người đọc xác định được ai đang nói với ai.
Kết luận chuyên biệt: Thầy hỏi lớp ai đã làm xong, ai vẫn chưa làm và ai cũng tham gia.
Phần 18. Kịch bản tổ chức lớp học: từ quan sát đến tự sản sinh lời nói
18.1. Giai đoạn khởi động
Nêu một tình huống gần gũi, cho học viên tự dịch và dùng lỗi thường gặp làm tình huống nhận diện; chưa tiết lộ ngay công thức, yêu cầu dự đoán theo ngữ cảnh.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也 bổ sung một chủ thể tương đồng” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “A + V;B + 也 + V”. 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.2. Giai đoạn phát hiện
Cho học viên đối chiếu hai câu chỉ khác một yếu tố ngữ pháp; hỏi nghĩa nào thay đổi và có phải điều kiện dùng khác nhau hay không.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị còn, vẫn” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/形容词”. 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.3. Giai đoạn hình thức
Viết cấu trúc lên bảng và đánh dấu phần bắt buộc, phần có thể thay. Phân biệt từ loại với chức năng cú pháp ở cấp cụm và câu.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị thêm nữa” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/O”. 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.4. Giai đoạn điều kiện
Kiểm tra tính tự nhiên khi thay danh từ, động từ, người nói, người nghe; cho học viên tự tìm một phản ví dụ có ngữ cảnh cụ thể.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也不 và 还没” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “也不 + V / 还没 + V”. 也不 nêu chủ thể nữa cũng không; 还没 báo việc chưa xảy ra đến điểm quy chiếu. Hai cụm không tương đương về thời gian và tính phủ định.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.5. Giai đoạn phản xạ
Đặt tình huống giao tiếp có thời gian giới hạn, học viên trả lời trước bằng lời, sau đó mới đối chiếu văn bản với Pinyin.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “Liên kết ý trong hội thoại” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “chủ đề A + 也/还 + thông tin B”. Để lựa chọn đúng, hỏi “đối tượng khác giống nhau?” thì thiên về 也, “tiếp tục hay bổ sung cùng mạch?” thì xem xét 还.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.6. Giai đoạn hội thoại
Phân vai hỏi – đáp – người quan sát; sau mỗi hai lượt nói dừng để kiểm tra câu mới có liên kết thông tin với câu trước hay không.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “也 bổ sung một chủ thể tương đồng” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “A + V;B + 也 + V”. 也 nói thêm một người/vật cũng có cùng thuộc tính hoặc tham gia hành động. Không dịch nguyên xi theo vị trí “cũng” trong tiếng Việt mà quên vị trí trước vị ngữ.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.7. Giai đoạn đọc hiểu
Đọc đoạn văn có mục tiêu, tìm câu mang cấu trúc trọng tâm và giải thích vai trò của nó trong tiến trình thông tin.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị còn, vẫn” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/形容词”. 还 có thể nói sự tiếp diễn đến thời điểm hiện tại hoặc trạng thái chưa thay đổi, tùy từ và ngữ cảnh.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
18.8. Giai đoạn viết mở rộng
Yêu cầu đoạn văn dùng ít nhất hai biến thể cấu trúc, có liên kết ý và một tình huống kết thúc cụ thể.
Áp dụng riêng cho chuyên đề này: dùng trục “还 biểu thị thêm nữa” làm nội dung thảo luận. Công thức làm căn cứ là “还 + V/O”. 还 có thể thêm hành động hoặc nhu cầu mới bên cạnh điều đã nêu. Phải phân biệt nghĩa “vẫn” và “còn thêm”.
Đánh giá tại lớp: người học phải đưa ra một phát ngôn thực tế, nói mục đích sử dụng, vị trí của thành phần trọng tâm và trường hợp dễ nhầm. Giáo viên quan sát xem học viên có tự sửa cấu trúc khi đổi người nghe hay đổi tình huống không. Cần ghi lại lỗi thật của học viên để ôn sau, không cho điểm chỉ vì học viên lặp lại đúng câu mẫu.
Phần 19. 100 mẫu câu tiếng Trung giao tiếp ứng dụng tổng hợp kiến thức bài giảng
100 mẫu câu dưới đây được chọn và phân loại theo chức năng giao tiếp của trọng điểm. Mỗi câu có đủ bốn dòng: Hán giản thể, Pinyin có dấu, bản dịch tiếng Việt và tiếng Anh. Các câu có lời dẫn của thầy Nguyễn Minh Vũ dùng làm mẫu luyện nghe – đáp và phân tích câu trên lớp; không tạo thêm nhân vật ngoài hệ thống đã quy định.
19.1. Nhận biết quy tắc trong câu đơn
1. 我学习汉语,他也学习汉语。
Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.
I study Chinese, and he does too.
2. 你喜欢茶,我也喜欢茶。
Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.
Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.
You like tea, and I do too.
3. 她很忙,我也很忙。
Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.
Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.
She is busy, and so am I.
4. 我们今天上课,他们也上课。
Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.
We have class today, and they do too.
5. 我买了一本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought a book and also a pen.
6. 我们喝了茶,还喝了水。
Wǒmen hē le chá, hái hē le shuǐ.
Chúng tôi uống trà, còn uống cả nước.
We had tea and also drank water.
7. 我还要一杯水。
Wǒ hái yào yì bēi shuǐ.
Tôi muốn thêm một cốc nước.
I would like another glass of water.
8. 这个问题我还想再想想。
Zhège wèntí wǒ hái xiǎng zài xiǎng xiǎng.
Câu hỏi này tôi còn muốn suy nghĩ thêm.
I still want to think more about this question.
9. 他还在教室里。
Tā hái zài jiàoshì lǐ.
Anh ấy vẫn ở trong lớp.
He is still in the classroom.
10. 老师还在上课。
Lǎoshī hái zài shàngkè.
Giáo viên vẫn đang dạy.
The teacher is still teaching.
19.2. Trình bày thông tin thường ngày
11. 阮明武老师提醒大家:“我还没吃饭。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Wǒ hái méi chī fàn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tôi vẫn chưa ăn.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “I have not eaten yet.”
12. 我也不想去。
Wǒ yě bù xiǎng qù.
Tôi cũng không muốn đi.
I do not want to go either.
13. 他不会开车,我也不会。
Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.
Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.
He cannot drive, and neither can I.
14. 她也没有看到那本书。
Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.
Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.
She has not seen that book either.
15. 阮明武老师举例说:“我会说汉语,也会写一点儿汉字。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǒ huì shuō Hànyǔ, yě huì xiě yìdiǎnr Hànzì.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Tôi biết nói tiếng Trung và cũng biết viết chút chữ Hán.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “I can speak Chinese and write some characters too.”
16. 妈妈买了苹果,还买了香蕉。
Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.
Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.
Mom bought apples and also bananas.
17. 今天他还在工作。
Jīntiān tā hái zài gōngzuò.
Hôm nay anh ấy vẫn đang làm việc.
He is still working today.
18. 我还想问一个问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge wèntí.
Tôi còn muốn hỏi thêm một câu.
I would like to ask one more question.
19. 阮明武老师说:“他还没做完练习。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He has not finished the exercise yet.”
20. 你今天也来上课了?
Nǐ jīntiān yě lái shàngkè le?
Hôm nay em cũng đến lớp à?
You came to class today too?
19.3. Đặt câu hỏi và nhận phản hồi
21. 他还没来,可能还在路上。
Tā hái méi lái, kěnéng hái zài lùshang.
Bạn ấy vẫn chưa đến, có lẽ còn đang trên đường.
Not yet; he may still be on the way.
22. 我们学了汉字,还练习了口语。
Wǒmen xué le Hànzì, hái liànxí le kǒuyǔ.
Chúng em học chữ Hán và còn luyện nói.
We learned characters and practised speaking too.
23. 上课时,阮明武老师问:“你也喜欢口语练习吗?”
Shàngkè shí, Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Trong giờ học, thầy Nguyễn Minh Vũ hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
In class, Teacher Nguyen Minh Vu asks, “Do you also like speaking practice?”
24. 喜欢,我也想多说汉语。
Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Hànyǔ.
Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Trung hơn.
Yes, I also want to speak more Chinese.
25. 今天还要做练习吗?
Jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
Do we still need to do exercises today?
26. 要,我们还要做两个小练习。
Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.
Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.
Yes, we still have two short exercises.
27. 阮明武老师提醒大家:“那我还想再问一个问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Then I would like to ask one more question.”
28. 可以,你也可以问旁边的同学。
Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.
Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.
Sure, you may also ask the student next to you.
29. 你也学习汉语吗?
Nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Bạn cũng học tiếng Trung à?
Are you studying Chinese too?
30. 对,我也学习汉语,还学习英语。
Duì, wǒ yě xuéxí Hànyǔ, hái xuéxí Yīngyǔ.
Đúng, tôi cũng học tiếng Trung, còn học cả tiếng Anh.
Yes, I study Chinese too, and English as well.
19.4. Luyện tập ở lớp với thầy Nguyễn Minh Vũ
31. 阮明武老师举例说:“你的朋友也来上课吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Nǐ de péngyou yě lái shàngkè ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Bạn của bạn cũng đến lớp chứ?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Is your friend coming to class too?”
32. 他还没来,可是他今天会来。
Tā hái méi lái, kěshì tā jīntiān huì lái.
Bạn ấy vẫn chưa đến nhưng hôm nay sẽ đến.
He has not arrived yet, but he will come today.
33. 你还想问什么问题?
Nǐ hái xiǎng wèn shénme wèntí?
Bạn còn muốn hỏi vấn đề gì?
What else would you like to ask?
34. 我还想问一个语法问题。
Wǒ hái xiǎng wèn yí ge yǔfǎ wèntí.
Tôi còn muốn hỏi một vấn đề ngữ pháp.
I have one more grammar question.
35. 阮明武老师说:“我也想听这个问题的答案。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ yě xiǎng tīng zhè ge wèntí de dá'àn.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi cũng muốn nghe đáp án vấn đề này.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I would like to hear the answer too.”
36. 朋友喜欢读书,我也喜欢读书。
Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.
Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.
My friend likes reading, and so do I.
37. 下午还练习了说话和写句子。
Xiàwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.
Buổi chiều chúng tôi còn luyện nói và viết câu.
In the afternoon we also practise speaking and writing sentences.
38. 老师还在教室里回答问题。
Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.
Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.
The teacher is still answering questions in the classroom.
39. 阮明武老师说:“有些学生也留下来问问题。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Yǒuxiē xuésheng yě liúxia lái wèn wèntí.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Một số học viên cũng ở lại để hỏi.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Some students also stay to ask questions.”
40. 我还没有做完今天的练习。
Wǒ hái méi yǒu zuò wán jīntiān de liànxí.
Tôi vẫn chưa làm xong bài tập hôm nay.
I have not finished today's exercise yet.
19.5. Diễn đạt hoàn cảnh học tập
41. 朋友说他也没有做完。
Péngyou shuō tā yě méi yǒu zuò wán.
Bạn nói anh ấy cũng chưa làm xong.
My friend says he has not finished either.
42. 我喜欢看书,他也喜欢看书。
Wǒ xǐhuan kàn shū, tā yě xǐhuan kàn shū.
Tôi thích đọc sách, cậu ấy cũng thích đọc.
I like reading and so does he.
43. 阮明武老师提醒大家:“下课以后,我们还去图书馆借书。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “After class, we also go to the library to borrow books.”
44. 还
Hái
Còn, vẫn, thêm.
Still; additionally.
45. 也
Yě
Cũng.
Also; too.
46. 还没
Hái méi
Vẫn chưa.
Not yet.
47. 阮明武老师举例说:“也不”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Yě bù”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Cũng không.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Also not.”
48. 也没有
Yě méi yǒu
Cũng không/chưa có.
Neither; not either.
49. 还在
Hái zài
Vẫn đang.
Still doing/being.
50. 还要
Hái yào
Còn muốn/cần.
Want more.
19.6. Giao tiếp trong sinh hoạt
51. 阮明武老师说:“我学习英语,他也学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ xuéxí Yīngyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi học tiếng Anh, anh ấy cũng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I study English, and he does too.”
52. 我们明天上课,他们也上课。
Wǒmen míngtiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.
Chúng tôi học ngày mai, họ cũng học.
We have class tomorrow, and they do too.
53. 我买了两本书,还买了一支笔。
Wǒ mǎi le liǎng běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.
Tôi mua hai cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.
I bought two books and also a pen.
54. 同学还在上课。
Tóngxué hái zài shàngkè.
Bạn học vẫn đang dạy.
The classmate is still teaching.
55. 阮明武老师说:“明天他还在工作。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Míngtiān tā hái zài gōngzuò.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Ngày mai anh ấy vẫn đang làm việc.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “He is still working tomorrow.”
56. 喜欢,我也想多说英语。
Xǐhuan, wǒ yě xiǎng duō shuō Yīngyǔ.
Có ạ, em cũng muốn nói nhiều tiếng Anh hơn.
Yes, I also want to speak more English.
57. 明天还要做练习吗?
Míngtiān hái yào zuò liànxí ma?
Ngày mai còn phải làm bài tập không ạ?
Do we still need to do exercises tomorrow?
58. 你也学习英语吗?
Nǐ yě xuéxí Yīngyǔ ma?
Bạn cũng học tiếng Anh à?
Are you studying English too?
59. 阮明武老师提醒大家:“上午还练习了说话和写句子。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Shàngwǔ hái liànxí le shuōhuà hé xiě jùzi.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Buổi sáng chúng tôi còn luyện nói và viết câu.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “In the morning we also practise speaking and writing sentences.”
60. 请问,你也学习汉语吗?
Qǐngwèn, nǐ yě xuéxí Hànyǔ ma?
Xin hỏi, bạn cũng học tiếng Trung à?
Excuse me, are you studying Chinese too?
19.7. Vận dụng trong bối cảnh cụ thể
61. 我想问一下,今天还要做练习吗?
Wǒ xiǎng wèn yíxià, jīntiān hái yào zuò liànxí ma?
Tôi muốn hỏi một chút: hôm nay còn phải làm bài tập không ạ?
I would like to ask: do we still need to do exercises today?
62. 黎云英还没有来。
Lí Yún Yīng hái méi yǒu lái.
Lê Vân Anh vẫn chưa đến.
Le Van Anh has not arrived yet.
63. 阮明武老师举例说:“晚上我还在学习,黎云英也还没休息。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Lí Yún Yīng yě hái méi xiūxi.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Buổi tối tôi vẫn học, Lê Vân Anh cũng vẫn chưa nghỉ.”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “In the evening I am still studying, and Le Van Anh has not rested yet either.”
64. 芳玲还没有来。
Fāng Líng hái méi yǒu lái.
Phương Linh vẫn chưa đến.
Phuong Linh has not arrived yet.
65. 晚上我还在学习,芳玲也还没休息。
Wǎnshang wǒ hái zài xuéxí, Fāng Líng yě hái méi xiūxi.
Buổi tối tôi vẫn học, Phương Linh cũng vẫn chưa nghỉ.
In the evening I am still studying, and Phuong Linh has not rested yet either.
66. 黎云英说:“他还没做完练习。”
Lí Yún Yīng shuō: “Tā hái méi zuò wán liànxí.”
Lê Vân Anh nói: “Anh ấy vẫn chưa làm xong bài tập.”
Le Van Anh says, “He has not finished the exercise yet.”
67. 丁垂杨说:“可以,你也可以问旁边的同学。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Kěyǐ, nǐ yě kěyǐ wèn pángbiān de tóngxué.”
Đinh Thùy Dương nói: “Được, em cũng có thể hỏi bạn bên cạnh.”
Dinh Thuy Duong says, “Sure, you may also ask the student next to you.”
68. 黎云英说:“老师还在教室里回答问题。”
Lí Yún Yīng shuō: “Lǎoshī hái zài jiàoshì lǐ huídá wèntí.”
Lê Vân Anh nói: “Thầy vẫn đang trả lời câu hỏi trong lớp.”
Le Van Anh says, “The teacher is still answering questions in the classroom.”
69. 黎云英说:“我买了一本书,还买了一支笔。”
Lí Yún Yīng shuō: “Wǒ mǎi le yì běn shū, hái mǎi le yì zhī bǐ.”
Lê Vân Anh nói: “Tôi mua một cuốn sách, còn mua thêm một cây bút.”
Le Van Anh says, “I bought a book and also a pen.”
70. 黎云英说:“那我还想再问一个问题。”
Lí Yún Yīng shuō: “Nà wǒ hái xiǎng zài wèn yí ge wèntí.”
Lê Vân Anh nói: “Vậy em còn muốn hỏi thêm một câu.”
Le Van Anh says, “Then I would like to ask one more question.”
19.8. Giao tiếp kết hợp nhiều cấu trúc
71. 丁垂杨说:“我们今天上课,他们也上课。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Wǒmen jīntiān shàngkè, tāmen yě shàngkè.”
Đinh Thùy Dương nói: “Chúng tôi học hôm nay, họ cũng học.”
Dinh Thuy Duong says, “We have class today, and they do too.”
72. 黎云英说:“妈妈买了苹果,还买了香蕉。”
Lí Yún Yīng shuō: “Māma mǎi le píngguǒ, hái mǎi le xiāngjiāo.”
Lê Vân Anh nói: “Mẹ mua táo, còn mua cả chuối.”
Le Van Anh says, “Mom bought apples and also bananas.”
73. 黎云英说:“要,我们还要做两个小练习。”
Lí Yún Yīng shuō: “Yào, wǒmen hái yào zuò liǎng ge xiǎo liànxí.”
Lê Vân Anh nói: “Có, chúng ta còn làm thêm hai bài tập nhỏ.”
Le Van Anh says, “Yes, we still have two short exercises.”
74. 丁垂杨说:“朋友喜欢读书,我也喜欢读书。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Péngyou xǐhuan dúshū, wǒ yě xǐhuan dúshū.”
Đinh Thùy Dương nói: “Bạn tôi thích đọc sách, tôi cũng thích.”
Dinh Thuy Duong says, “My friend likes reading, and so do I.”
75. 黎云英说:“你喜欢茶,我也喜欢茶。”
Lí Yún Yīng shuō: “Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.”
Lê Vân Anh nói: “Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.”
Le Van Anh says, “You like tea, and I do too.”
76. 黎云英说:“她也没有看到那本书。”
Lí Yún Yīng shuō: “Tā yě méi yǒu kàn dào nà běn shū.”
Lê Vân Anh nói: “Cô ấy cũng chưa nhìn thấy cuốn sách đó.”
Le Van Anh says, “She has not seen that book either.”
77. 丁垂杨说:“他不会开车,我也不会。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Tā bù huì kāichē, wǒ yě bù huì.”
Đinh Thùy Dương nói: “Anh ấy không biết lái xe, tôi cũng không biết.”
Dinh Thuy Duong says, “He cannot drive, and neither can I.”
78. 黎云英问:“你也喜欢口语练习吗?”
Lí Yún Yīng wèn: “Nǐ yě xǐhuan kǒuyǔ liànxí ma?”
Lê Vân Anh hỏi: “Em cũng thích luyện nói à?”
Le Van Anh asks, “Do you also like speaking practice?”
79. 丁垂杨说:“下课以后,我们还去图书馆借书。”
Dīng Chuí Yáng shuō: “Xiàkè yǐhòu, wǒmen hái qù túshūguǎn jiè shū.”
Đinh Thùy Dương nói: “Tan học xong, chúng tôi còn đến thư viện mượn sách.”
Dinh Thuy Duong says, “After class, we also go to the library to borrow books.”
80. 是的,我和朋友都来了。
Shì de, wǒ hé péngyou dōu lái le.
Dạ, cả em và bạn đều tới.
Yes, both my friend and I came.
19.9. Đọc hiểu và chuyển đổi cách nói
81. 你们昨天学了什么?
Nǐmen zuótiān xué le shénme?
Hôm qua các em học gì?
What did you learn yesterday?
82. 好,我们一起听老师讲吧。
Hǎo, wǒmen yìqǐ tīng lǎoshī jiǎng ba.
Được, chúng ta cùng nghe thầy giảng nhé.
Okay, let's listen to the teacher together.
83. 阮明武老师说:“今天我和朋友一起学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Jīntiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Hôm nay tôi và bạn cùng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Today my friend and I study Chinese together.”
84. 上午我们学习了新汉字。
Shàngwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi sáng chúng tôi học chữ Hán mới.
In the morning we learn new characters.
85. 我们决定晚上再一起复习。
Wǒmen juédìng wǎnshang zài yìqǐ fùxí.
Chúng tôi quyết định tối cùng ôn thêm.
We decide to review together again tonight.
86. 再
Zài
Lại, thêm lần sau.
Again.
87. 阮明武老师说:“练习”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Liànxí”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Luyện tập.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “Practise.”
88. 口语
Kǒuyǔ
Khẩu ngữ, kỹ năng nói.
Spoken language.
89. 留下来
Liúxia lái
Ở lại.
Stay behind.
90. 问题
Wèntí
Câu hỏi, vấn đề.
Question; issue.
19.10. Luyện phản xạ nói và tự đặt câu
91. 阮明武老师提醒大家:“明天我和朋友一起学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Míngtiān wǒ hé péngyou yìqǐ xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Ngày mai tôi và bạn cùng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “Tomorrow my friend and I study Chinese together.”
92. 下午我们学习了新汉字。
Xiàwǔ wǒmen xuéxí le xīn Hànzì.
Buổi chiều chúng tôi học chữ Hán mới.
In the afternoon we learn new characters.
93. 黎云英来了吗?
Lí Yún Yīng lái le ma?
Lê Vân Anh đến chưa?
Has Le Van Anh arrived?
94. 我和黎云英都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Lí Yún Yīng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Lê Vân Anh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Le Van Anh and I study Chinese in the same class.
95. 阮明武老师举例说:“芳玲来了吗?”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī jǔlì shuō: “Fāng Líng lái le ma?”
Thầy Nguyễn Minh Vũ đưa ví dụ: “Phương Linh đến chưa?”
Teacher Nguyen Minh Vu gives an example: “Has Phuong Linh arrived?”
96. 我和芳玲都在同一个班学习汉语。
Wǒ hé Fāng Líng dōu zài tóng yí ge bān xuéxí Hànyǔ.
Tôi và Phương Linh đều học tiếng Trung cùng một lớp.
Phuong Linh and I study Chinese in the same class.
97. 黎云英说:“好,我们一起听老师讲吧。”
Lí Yún Yīng shuō: “Hǎo, wǒmen yìqǐ tīng lǎoshī jiǎng ba.”
Lê Vân Anh nói: “Được, chúng ta cùng nghe thầy giảng nhé.”
Le Van Anh says, “Okay, let's listen to the teacher together.”
98. 阮明武老师说:“我学习汉语,他也学习汉语。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Wǒ xuéxí Hànyǔ, tā yě xuéxí Hànyǔ.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Tôi học tiếng Trung, anh ấy cũng học tiếng Trung.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “I study Chinese, and he does too.”
99. 阮明武老师说:“你喜欢茶,我也喜欢茶。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī shuō: “Nǐ xǐhuan chá, wǒ yě xǐhuan chá.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nói: “Bạn thích trà, tôi cũng thích trà.”
Teacher Nguyen Minh Vu says, “You like tea, and I do too.”
100. 阮明武老师提醒大家:“她很忙,我也很忙。”
Ruǎn Míng Wǔ lǎoshī tíxǐng dàjiā: “Tā hěn máng, wǒ yě hěn máng.”
Thầy Nguyễn Minh Vũ nhắc cả lớp: “Cô ấy rất bận, tôi cũng rất bận.”
Teacher Nguyen Minh Vu reminds the class, “She is busy, and so am I.”
Học liệu ChineMaster EDU: ChineMaster EDU · diễn đàn tiếng Trung ChineMaster EDU