• Khai giảng lớp học tiếng Trung giao tiếp cơ bản từ đầu dành cho người mới bắt đầu, trình độ HSK 1-2-3 & HSKK sơ cấp vào ngày 17 tháng 11 năm 2026, Lịch học là Thứ 2-4-6, Thời gian học từ 18h đến 19h30. Địa chỉ lớp học tại Số 1 Ngõ 48 Phố Tô Vĩnh Diện, Phường Khương Đình, Ngã Tư Sở, Quận Thanh Xuân, Hà Nội. (Kim Mã - Giảng Võ - Giang Văn Minh - Hào Nam - Ô Chợ Dừa - Hoàng Cầu - Thái Hà - Võ Văn Dũng - Tây Sơn - Nguyễn Văn Tuyết - Láng Hạ - Huỳnh Thúc Kháng - Chùa Láng - Thành Công - Nguyên Hồng - Chùa Bộc - Nguyễn Lương Bằng - Tôn Đức Thắng - Lương Định Của - Đặng Văn Ngữ - Tôn Thất Tùng - Phạm Ngọc Thạch - Xã Đàn - Đào Duy Anh - Lê Trọng Tấn - Nguyễn Viết Xuân - Trường Chinh - Vương Thừa Vũ - Hoàng Văn Thái - Nguyễn Ngọc Nại - Vũ Tông Phan - Bùi Xương Trạch - Kim Giang - Khương Đình - Khương Trung - Khương Hạ - Khương Thượng - Trần Duy Hưng - Trung Kính - Trần Thái Tông - Duy Tân - Tôn Thất Thuyết - Hoàng Đạo Thúy - Nguyễn Trãi - Giáp Nhất - Ngã Tư Sở - Royal City - Nguyễn Ngọc Vũ - Nguyễn Xiển - Thanh Trì - Thanh Xuân - Đống Đa - Hoàng Mai - Hai Bà Trưng - Cầu Giấy - Ba Đình - Hoàn Kiếm - Tây Hồ - Long Biên - Nam Từ Liêm - Bắc Từ Liêm - Hà Đông)
    » Học tiếng Trung online Thầy Vũ

Tất cả Phó từ trong tiếng Trung Giáo trình Hán ngữ chuyên đề ngữ pháp HSK 3.0 ngày 17/11/2026

Tất cả phó từ trong tiếng Trung (汉语副词大全) ngày 17/11/2026​

ChineMaster EDU – Giáo trình ngữ pháp tiếng Trung chuyên sâu. Tác giả: Nguyễn Minh Vũ. Ngày biên soạn: 17/11/2026. Chuyên đề này khảo sát hệ thống phó từ và những kết cấu mang chức năng phó từ trong tiếng Hán hiện đại, từ giao tiếp hằng ngày đến thương mại, hợp đồng và văn bản học thuật.

Mục tiêu bài học: nhận diện chính xác phó từ (副词), phân loại theo chức năng ngữ nghĩa, xác định vị trí trước động từ / tính từ / 是, hiểu phạm vi tác động và sắc thái; phân biệt các nhóm từ dễ nhầm; diễn đạt chuẩn xác ở văn nói và văn viết; tự luyện qua hội thoại, đoạn văn ứng dụng và bài tập có giải thích.

Phần 1. Khái niệm 副词 (fùcí), chức năng cú pháp và phương pháp nhận diện​

Định nghĩa và đặc trưng cốt lõi​

Phó từ (副词) chủ yếu bổ nghĩa, hạn định hoặc bình luận về động từ, tính từ, cụm vị từ, các thành phần trong câu hoặc toàn bộ mệnh đề. Phó từ có thể biểu thị mức độ, phạm vi, thời gian, tần suất, phủ định, phương thức, đánh giá, suy đoán và quan hệ lôgic. Nhiều phó từ đứng trước động từ / tính từ làm trạng ngữ (状语), nhưng không được đồng nhất phó từ với mọi trạng ngữ: cụm giới từ, trạng ngữ chỉ thời gian và tính từ cũng có thể làm trạng ngữ.

Chủ ngữ + [phó từ] + động từ / tính từ + thành phần khácVí dụ: 我们已经发货。 / 这个方案非常合理。

我们已经发货了。
Wǒmen yǐjīng fāhuò le.
Chúng tôi đã gửi hàng rồi.
We have already shipped the goods.

Phân tích: 已经 xác định giai đoạn hành động đã hoàn tất; 了 thông báo sự hoàn thành hoặc thay đổi tình huống trong ngữ cảnh.

这个方案非常合理。
Zhège fāng'àn fēicháng hélǐ.
Phương án này rất hợp lý.
This proposal is very reasonable.

Phân tích: 非常 nâng mức độ của tính từ 合理; không phải bổ nghĩa cho danh từ 方案.

我只检查了第一页。
Wǒ zhǐ jiǎnchá le dì yī yè.
Tôi chỉ kiểm tra trang đầu tiên.
I checked only the first page.

Phân tích: 只 hạn định phạm vi hành động, khiến phần còn lại được hiểu là chưa kiểm tra.

他居然记得这个细节。
Tā jūrán jìde zhège xìjié.
Không ngờ anh ấy vẫn nhớ chi tiết này.
Surprisingly, he still remembers this detail.

Phân tích: 居然 đánh giá sự việc là trái với dự kiến của người nói.

Sáu phép kiểm tra nhận diện phó từ​

  1. Vị trí: phó từ điển hình đứng trước động từ, tính từ hoặc vị từ; nhiều phó từ đánh giá tác động cả câu.
  2. Khả năng bổ nghĩa: 很 đẹp nhất trong 很漂亮, nhưng trong 很多学生, 很 hạn định 多 (một thành tố chỉ lượng), không bổ nghĩa trực tiếp cho 学生.
  3. Chức năng định ngữ: phó từ điển hình không đứng trực tiếp trước danh từ như tính từ. Những trường hợp như 非常重要的文件 cần có cụm tính từ 重要 làm hạt nhân.
  4. Tính kiêm loại: 快 trong 跑得快 thường là tính từ, còn 赶快 trong 赶快跑 có tính phó từ; 刚才 thường là danh từ thời gian, 刚 là phó từ.
  5. Phạm vi: 都, 只, 也, 就 có thể thay đổi đối tượng hoặc nội dung bị hạn định tùy vị trí và ngữ cảnh.
  6. Ngữ dụng: 居然, 偏偏, 难道 không chỉ thêm thông tin sự kiện mà còn thể hiện thái độ, điều người nói kỳ vọng.

Phân biệt phó từ với các thành phần dễ lẫn​

Loại / hình thứcVí dụPhân tích
Phó từ mức độ非常认真非常 bổ nghĩa cho tính từ 认真.
Phó từ thời gian已经签字已经 chỉ tính hoàn tất theo thời điểm quy chiếu.
Danh từ thời gian昨天签字昨天 tự thân chỉ một mốc thời gian; không phải phó từ.
Cụm giới từ在办公室签字在办公室 là cụm biểu thị nơi chốn, không phải phó từ đơn.
Trạng ngữ tính từ认真地检查认真 là tính từ / hình thức miêu tả; 地 đánh dấu trạng ngữ.
Từ kiêm loại可能 / 大概可能 có thể làm động từ năng nguyện hoặc tính từ tùy cấu trúc; 大概 thường làm phó từ suy đoán.
Liên từ / phó từ liên kết因为 / 却因为 chủ yếu nối quan hệ nguyên nhân; 却 thường là phó từ thể hiện đối lập.

Phần 2. Bản đồ phân loại, vị trí và phạm vi tác động​

Về thực hành, giáo trình chia phó từ theo 10 cụm chức năng. Đây là hệ thống sư phạm có tính phân tầng; nhiều từ có thể nằm ở hơn một nhóm vì vừa có nghĩa cơ bản vừa có chức năng liên kết hoặc nhấn mạnh.

Nhóm chức năngNội dungĐại diện
Mức độMạnh – yếu – so sánh – gần đạt很、非常、十分、更、最、稍微、几乎
Phạm viTất cả, giới hạn, độc nhất, số lượng都、全都、只、仅、光、一共
Thời gianTrước – đang – sắp – đã – vừa已经、正在、刚、即将、就要
Tần suấtThường xuyên – hiếm – luôn luôn常常、往往、偶尔、总是
Lặp lại / tiếp diễnHành động xảy ra lần nữa, tiếp tục又、再、还、仍然、重新
Phủ định / khẳng địnhKhông, chưa, cấm, xác quyết不、没、未、别、确实、必定
Phương thức / tình trạngCách thức diễn ra, trạng thái đột ngột悄悄、亲自、故意、逐渐、忽然
Sắc thái / đánh giáBất ngờ, đáng tiếc, may mắn居然、竟然、幸亏、偏偏
Suy đoán / nghi vấnCó lẽ, e rằng, rốt cuộc, chẳng lẽ也许、大概、恐怕、究竟、难道
Liên kết / đối lậpQuan hệ điều kiện, nhượng bộ, tăng tiến就、才、也、却、反而、都

Trật tự nhiều phó từ: không tồn tại một hàng ngang bất biến​

Một câu có thể chứa phó từ thời gian, phạm vi, phủ định, mức độ và tình thái. Cách sắp xếp dựa trên thành phần mà phó từ bổ nghĩa, sự phân chia đề–thuyết, điểm nhấn và quan hệ ngữ nghĩa. Không nên học thuộc trật tự cứng “thời gian → phạm vi → phủ định → mức độ” cho mọi câu.

我们都已经仔细检查过这些文件了。
Wǒmen dōu yǐjīng zǐxì jiǎnchá guo zhèxiē wénjiàn le.
Tất cả chúng tôi đều đã kiểm tra kỹ những tài liệu này rồi.
We have all carefully checked these documents.

Phân tích: 都 tác động đến nhóm 我们; 已经 xác nhận hành động trước mốc nói; 仔细 miêu tả cách kiểm tra và thuộc lớp tính từ có thể làm trạng ngữ.

这三份材料我还没有全部看完。
Zhè sān fèn cáiliào wǒ hái méiyǒu quánbù kànwán.
Tôi vẫn chưa đọc xong toàn bộ ba tài liệu này.
I still have not finished reading all three documents.

Phân tích: 还没有 tác động tới trạng thái hoàn tất, 全部 hạn định lượng tài liệu đã đọc xong; không đồng nghĩa với việc tôi chưa đọc trang nào.

他可能还不太了解这个流程。
Tā kěnéng hái bú tài liǎojiě zhège liúchéng.
Có lẽ anh ấy vẫn chưa hiểu rõ quy trình này lắm.
He may still not understand this procedure very well.

Phân tích: 可能 ở đây là yếu tố suy đoán, 还 chỉ sự tiếp diễn, 不太 hạn chế mức độ hiểu; cần xét 可能 theo ngữ cảnh để gắn nhãn từ loại.

Phần 3. Phó từ chỉ mức độ 程度副词: cường độ, so sánh và giới hạn​

Nhóm này chủ yếu hạn định tính từ có khả năng phân cấp và một số động từ tâm lý / nhận thức. Sự kết hợp với phủ định, so sánh và trợ từ 了 cần được xét riêng. Không phải mọi phó từ mức độ đều có thể hoán đổi cho nhau.

  1. 很 (hěn) — rất; yếu tố nối vị ngữ tính từ trong câu trung tính / very.

    这门课很实用。
    Zhè mén kè hěn shíyòng.
    Khóa học này rất thiết thực.
    This course is very practical.

    Cách dùng: Trong câu khẳng định trung tính, 很 đôi khi chủ yếu làm cho vị ngữ tính từ tự nhiên, không nhất thiết nhấn mức độ cực cao.
  2. 非常 (fēicháng) — rất, vô cùng / extremely.

    老师的解释非常清楚。
    Lǎoshī de jiěshì fēicháng qīngchu.
    Lời giải thích của giáo viên rất rõ ràng.
    The teacher's explanation is extremely clear.

    Cách dùng: Sắc thái mạnh và tương đối trung tính về phong cách, thường dùng với tính từ có thang mức độ.
  3. 十分 (shífēn) — hết sức, vô cùng / very; exceedingly.

    我们十分重视产品质量。
    Wǒmen shífēn zhòngshì chǎnpǐn zhìliàng.
    Chúng tôi hết sức coi trọng chất lượng sản phẩm.
    We attach great importance to product quality.

    Cách dùng: Phổ biến trong diễn đạt trang trọng, đặc biệt với 重视、满意、感谢.
  4. 特别 (tèbié) — đặc biệt, rất / particularly.

    今天的练习特别难。
    Jīntiān de liànxí tèbié nán.
    Bài luyện tập hôm nay đặc biệt khó.
    Today's exercises are particularly difficult.

    Cách dùng: Có thể là phó từ nhấn mức độ; cũng có cách dùng thuộc tính như 特别的安排, vì thế cần xác định từ loại trong câu.
  5. 尤其 (yóuqí) — đặc biệt là, nhất là / especially.

    我喜欢中国菜,尤其喜欢饺子。
    Wǒ xǐhuan Zhōngguó cài, yóuqí xǐhuan jiǎozi.
    Tôi thích món Trung Quốc, đặc biệt thích sủi cảo.
    I like Chinese food, especially dumplings.

    Cách dùng: Nhấn một trường hợp nổi trội trong một tập hợp có sẵn; thường đi với 尤其是 hoặc trực tiếp trước vị từ.
  6. 极其 (jíqí) — cực kỳ / extremely.

    这项数据极其重要。
    Zhè xiàng shùjù jíqí zhòngyào.
    Dữ liệu này cực kỳ quan trọng.
    This data is extremely important.

    Cách dùng: Sắc thái mạnh, tương đối trang trọng, hợp với các đánh giá quan trọng và cực đoan.
  7. 格外 (géwài) — đặc biệt hơn thường lệ / especially; unusually.

    今天他格外认真。
    Jīntiān tā géwài rènzhēn.
    Hôm nay anh ấy đặc biệt nghiêm túc.
    He is unusually attentive today.

    Cách dùng: Hàm ý so với mức thông thường có độ chênh đáng kể.
  8. 相当 (xiāngdāng) — khá, tương đối đáng kể / quite; fairly.

    这个任务相当复杂。
    Zhège rènwu xiāngdāng fùzá.
    Nhiệm vụ này khá phức tạp.
    This task is fairly complex.

    Cách dùng: Mức độ tương đối cao; không đồng nhất với 相当于 mang nghĩa tương đương.
  9. 比较 (bǐjiào) — tương đối, khá / relatively.

    这家公司的流程比较规范。
    Zhè jiā gōngsī de liúchéng bǐjiào guīfàn.
    Quy trình của công ty này tương đối chuẩn hóa.
    This company's procedures are relatively standardized.

    Cách dùng: So sánh ngầm với chuẩn hoặc đối tượng khác, thường nhẹ hơn 非常.
  10. 挺 (tǐng) — khá, rất (khẩu ngữ) / quite.

    这个建议挺好的。
    Zhège jiànyì tǐng hǎo de.
    Đề xuất này khá hay đấy.
    This suggestion is quite good.

    Cách dùng: Khẩu ngữ; mẫu 挺 + tính từ + 的 rất phổ biến, không phải thêm 的 vào mọi trường hợp.
  11. 太 (tài) — quá; rất trong câu cảm thán / too; so.

    这个箱子太重了。
    Zhège xiāngzi tài zhòng le.
    Chiếc thùng này nặng quá.
    This box is too heavy.

    Cách dùng: 太……了 có thể bộc lộ cảm thán; 太 khi không có ngữ cảnh khen có thể là vượt mức phù hợp.
  12. 最 (zuì) — nhất / most.

    这是本周最重要的任务。
    Zhè shì běn zhōu zuì zhòngyào de rènwu.
    Đây là nhiệm vụ quan trọng nhất tuần này.
    This is the most important task this week.

    Cách dùng: Nhấn mức cực đại trong miền so sánh; không bắt buộc dùng 比.
  13. 更 (gèng) — hơn nữa, càng hơn / even more.

    这个版本比以前更稳定。
    Zhège bǎnběn bǐ yǐqián gèng wěndìng.
    Phiên bản này ổn định hơn trước.
    This version is more stable than before.

    Cách dùng: Đòi hỏi một chuẩn so sánh xác định hoặc hàm ẩn.
  14. 更加 (gèngjiā) — càng thêm, hơn nữa / even more.

    经过修改,合同条款更加明确了。
    Jīngguò xiūgǎi, hétong tiáokuǎn gèngjiā míngquè le.
    Sau khi sửa đổi, các điều khoản hợp đồng đã rõ ràng hơn.
    After revision, the contract clauses have become clearer.

    Cách dùng: Gần 更 nhưng thường nhấn mạnh sự tăng tiến rõ rệt, hợp văn viết.
  15. 稍微 (shāowēi) — hơi, một chút / slightly.

    请把音量稍微调低一点。
    Qǐng bǎ yīnliàng shāowēi tiáo dī yìdiǎn.
    Hãy giảm âm lượng xuống một chút.
    Please turn the volume down a little.

    Cách dùng: Đi với biến đổi nhỏ; có thể phối hợp 一点 để đánh dấu lượng điều chỉnh.
  16. 略微 (lüèwēi) — hơi, đôi chút (văn viết) / slightly.

    价格略微上涨了。
    Jiàgé lüèwēi shàngzhǎng le.
    Giá đã tăng nhẹ.
    The price has risen slightly.

    Cách dùng: Nghiêng về văn viết, báo cáo; mức thay đổi nhỏ.
  17. 有点儿 (yǒudiǎnr) — hơi, có phần / a little; somewhat.

    我有点儿担心交货时间。
    Wǒ yǒudiǎnr dānxīn jiāohuò shíjiān.
    Tôi hơi lo về thời gian giao hàng.
    I'm a little worried about the delivery schedule.

    Cách dùng: Hay gắn với mức độ không như mong muốn; phân biệt với 一点儿 trong 一点儿水.
  18. 几乎 (jīhū) — gần như, hầu như / almost.

    我们几乎完成了全部测试。
    Wǒmen jīhū wánchéng le quánbù cèshì.
    Chúng tôi gần như đã hoàn tất toàn bộ kiểm thử.
    We have almost completed all the tests.

    Cách dùng: Diễn tả sát ngưỡng hoàn thành nhưng chưa khẳng định đạt ngưỡng.
  19. 差不多 (chàbuduō) — gần như, xấp xỉ / almost; roughly.

    报告差不多写完了。
    Bàogào chàbuduō xiěwán le.
    Báo cáo gần như viết xong rồi.
    The report is almost finished.

    Cách dùng: Có tính kiêm loại; trong câu này mang chức năng phó từ chỉ mức gần đạt, nhưng còn dùng làm vị ngữ như 两个方案差不多.
  20. 简直 (jiǎnzhí) — đúng là, quả thực tới mức / simply; virtually.

    这个结果简直不可思议。
    Zhège jiéguǒ jiǎnzhí bùkěsīyì.
    Kết quả này quả thật khó tin.
    This result is simply unbelievable.

    Cách dùng: Nêu cảm xúc hoặc đánh giá mạnh của người nói, không chỉ biểu thị đo lường mức độ.
  21. 过于 (guòyú) — quá mức / excessively.

    这种安排过于复杂。
    Zhè zhǒng ānpái guòyú fùzá.
    Cách sắp xếp này quá phức tạp.
    This arrangement is excessively complicated.

    Cách dùng: Hàm ý vượt tiêu chuẩn thích hợp; thường có đánh giá bất lợi.

Phần 4. Phó từ phạm vi 范围副词: toàn thể, hạn định và số lượng​

Câu chứa phó từ phạm vi phải được phân tích theo tập hợp được nói đến. Đặc biệt, 都 không tự động đồng nghĩa với “tất cả danh từ đứng sau”; 只 và 就 không luôn có cùng sắc thái giới hạn.

  1. 都 (dōu) — đều; tất cả trong phạm vi nêu / all; both.

    这些订单都已经确认了。
    Zhèxiē dìngdān dōu yǐjīng quèrèn le.
    Những đơn hàng này đều đã được xác nhận.
    All these orders have been confirmed.

    Cách dùng: 都 có phạm vi trên chủ đề 这些订单; trạng thái hoàn tất được đánh dấu bằng 已经.
  2. 全都 (quándōu) — tất cả đều / all; entirely.

    参加会议的人全都到了。
    Cānjiā huìyì de rén quándōu dào le.
    Những người dự họp đều đã đến đủ.
    Everyone attending the meeting has arrived.

    Cách dùng: Nhấn mạnh tính trọn vẹn của tập hợp, thường mạnh hơn 都.
  3. 全部 (quánbù) — toàn bộ (trạng ngữ hoặc định ngữ) / entirely; all.

    我已经把资料全部上传了。
    Wǒ yǐjīng bǎ zīliào quánbù shàngchuán le.
    Tôi đã tải toàn bộ tài liệu lên rồi.
    I have uploaded all the materials.

    Cách dùng: 全部 có thể chỉ phạm vi công việc và cũng có thể là từ chỉ toàn thể trong 全部资料; không cố định một từ loại.
  4. 统统 (tǒngtǒng) — tất cả, không sót / all; without exception.

    过期文件要统统归档。
    Guòqī wénjiàn yào tǒngtǒng guīdàng.
    Các tài liệu hết hạn phải được lưu trữ toàn bộ.
    All expired documents must be archived.

    Cách dùng: Khẩu ngữ nhấn không có ngoại lệ; chọn dùng tùy văn phong.
  5. 一律 (yílǜ) — đồng loạt, nhất loạt / uniformly.

    未经授权,一律不得复制。
    Wèijīng shòuquán, yílǜ bùdé fùzhì.
    Khi chưa được cấp phép, nhất loạt không được sao chép.
    Without authorization, copying is prohibited without exception.

    Cách dùng: Văn bản quy định, mệnh lệnh chung; thường đi với 不得.
  6. 一概 (yígài) — tất thảy, không phân biệt / without exception.

    这类申请一概不予受理。
    Zhè lèi shēnqǐng yígài bù yǔ shòulǐ.
    Loại đơn này đều không được thụ lý.
    Applications of this kind will not be accepted under any circumstances.

    Cách dùng: Mang sắc thái quy định hoặc từ chối theo diện rộng.
  7. 只 (zhǐ) — chỉ / only.

    今天我只处理退款问题。
    Jīntiān wǒ zhǐ chǔlǐ tuìkuǎn wèntí.
    Hôm nay tôi chỉ xử lý vấn đề hoàn tiền.
    Today I am dealing only with refund issues.

    Cách dùng: Giới hạn hành động / nội dung, không nhất thiết nhấn ít như 才.
  8. 仅 (jǐn) — chỉ, duy nhất (văn viết) / only; merely.

    本优惠仅限新用户使用。
    Běn yōuhuì jǐn xiàn xīn yònghù shǐyòng.
    Ưu đãi này chỉ dành cho người dùng mới.
    This offer is limited to new users.

    Cách dùng: Thường gặp trong thông báo, thể lệ và điều khoản.
  9. 仅仅 (jǐnjǐn) — chỉ có, vỏn vẹn / merely; only.

    这仅仅是初步结论。
    Zhè jǐnjǐn shì chūbù jiélùn.
    Đây mới chỉ là kết luận sơ bộ.
    This is merely a preliminary conclusion.

    Cách dùng: Nhấn hạn chế tính đầy đủ hoặc quy mô thông tin.
  10. 光 (guāng) — chỉ riêng, chỉ có (khẩu ngữ) / only; just.

    光靠经验还不够。
    Guāng kào jīngyàn hái bú gòu.
    Chỉ dựa vào kinh nghiệm thôi vẫn chưa đủ.
    Experience alone is not enough.

    Cách dùng: Nhấn tính không đầy đủ của một điều kiện; 光 không phải ánh sáng trong cách dùng này.
  11. 单单 (dāndān) — chỉ riêng / solely; merely.

    单单检查标题是不够的。
    Dāndān jiǎnchá biāotí shì bú gòu de.
    Chỉ kiểm tra tiêu đề thôi là chưa đủ.
    Checking only the title is insufficient.

    Cách dùng: Tập trung vào một thao tác hay đối tượng, thường đi với đánh giá chưa đủ.
  12. 一共 (yígòng) — tổng cộng / altogether.

    这次培训一共安排了八节课。
    Zhè cì péixùn yígòng ānpái le bā jié kè.
    Đợt đào tạo lần này tổng cộng bố trí tám buổi học.
    A total of eight lessons were scheduled for this training.

    Cách dùng: Thống kê tổng số trong bối cảnh xác định.
  13. 总共 (zǒnggòng) — tổng cộng / in total.

    项目总共需要三个月。
    Xiàngmù zǒnggòng xūyào sān ge yuè.
    Dự án tổng cộng cần ba tháng.
    The project requires three months in total.

    Cách dùng: Gần 一共, có thể nhấn tổng lượng thời gian, chi phí hoặc đối tượng.
  14. 共 (gòng) — cộng cả, tổng (văn viết) / in total.

    本次活动共收到五十份报名表。
    Běn cì huódòng gòng shōudào wǔshí fèn bàomíngbiǎo.
    Hoạt động lần này đã nhận được tổng cộng 50 phiếu đăng ký.
    The event received fifty registration forms in total.

    Cách dùng: Văn phong báo cáo, thống kê; không nhầm với giới từ 共 trong một số tổ hợp cố định.
  15. 至少 (zhìshǎo) — ít nhất / at least.

    每份报告至少需要两次审核。
    Měi fèn bàogào zhìshǎo xūyào liǎng cì shěnhé.
    Mỗi báo cáo cần được kiểm tra ít nhất hai lần.
    Each report needs at least two reviews.

    Cách dùng: Đặt cận dưới; có thể làm trạng ngữ số lượng, đôi khi được phân tích là từ chỉ lượng hoặc kết cấu phó từ.
  16. 至多 (zhìduō) — nhiều nhất / at most.

    这项任务至多需要两天。
    Zhè xiàng rènwu zhìduō xūyào liǎng tiān.
    Nhiệm vụ này mất nhiều nhất hai ngày.
    This task will take at most two days.

    Cách dùng: Đặt cận trên, văn viết hơn 最多 trong một số ngữ cảnh.
  17. 大约 (dàyuē) — khoảng, chừng / approximately.

    会议大约持续一个小时。
    Huìyì dàyuē chíxù yí ge xiǎoshí.
    Cuộc họp kéo dài khoảng một tiếng.
    The meeting lasts approximately one hour.

    Cách dùng: Trước lượng hoặc toàn vị ngữ, cũng có nghĩa suy đoán tùy câu.
  18. 约 (yuē) — khoảng (văn viết) / approximately.

    本次调查约涉及三百人。
    Běn cì diàochá yuē shèjí sānbǎi rén.
    Khảo sát này liên quan đến khoảng 300 người.
    This survey involves approximately three hundred people.

    Cách dùng: Thường gặp trong văn bản số liệu; không đồng nhất với động từ 约 mang nghĩa hẹn.
  19. 甚至 (shènzhì) — thậm chí / even.

    他甚至记住了所有例外情况。
    Tā shènzhì jìzhù le suǒyǒu lìwài qíngkuàng.
    Anh ấy thậm chí ghi nhớ được tất cả các ngoại lệ.
    He even memorized all the exceptions.

    Cách dùng: Nhấn thành phần vượt dự kiến; có tính chất liên kết / tiêu điểm, không phải phó từ thuần theo mọi hệ thống.

Phần 5. Phó từ chỉ thời gian 时间副词: đã, đang, sắp và mốc quy chiếu​

Phải phân biệt thời gian sự kiện với thời gian phát ngôn. 已经 thường đặt một hành động hay trạng thái trước thời điểm quy chiếu; 正在 nhấn quá trình đang diễn ra; 即将 gắn với tương lai rất gần; 刚 biểu thị khoảng cách nhỏ so với một mốc được xét.

  1. 已经 (yǐjīng) — đã; trạng thái đạt đến mốc / already.

    我们已经签署了协议。
    Wǒmen yǐjīng qiānshǔ le xiéyì.
    Chúng tôi đã ký thỏa thuận rồi.
    We have already signed the agreement.

    Cách dùng: Thường phối hợp 了 nhưng không phải lúc nào bắt buộc; 已经还 có thể đi với một trạng thái kéo dài.
  2. 正 (zhèng) — đúng lúc đang / right now; just.

    他正忙着准备材料。
    Tā zhèng mángzhe zhǔnbèi cáiliào.
    Anh ấy đang bận chuẩn bị tài liệu.
    He is busy preparing the materials right now.

    Cách dùng: Nhấn thời điểm hành động đang diễn ra; đôi khi đi với 呢.
  3. 正在 (zhèngzài) — đang trong tiến trình / be in the process of.

    我们正在讨论预算。
    Wǒmen zhèngzài tǎolùn yùsuàn.
    Chúng tôi đang thảo luận ngân sách.
    We are discussing the budget.

    Cách dùng: Thường dùng với hành động có diễn tiến; khác với 在 biểu thị vị trí trong 在办公室.
  4. 在 (zài) — đang (phó từ thể) / be doing.

    孩子们在上课。
    Háizimen zài shàngkè.
    Các em đang học trên lớp.
    The children are having class.

    Cách dùng: Đứng trước động từ, biểu thị thể tiếp diễn; so sánh với 在教室 (ở trong lớp) thuộc chức năng khác.
  5. 将 (jiāng) — sẽ, sắp (văn viết) / will; be about to.

    双方将进一步协商。
    Shuāngfāng jiāng jìnyíbù xiéshāng.
    Hai bên sẽ tiếp tục thương lượng.
    The two parties will hold further negotiations.

    Cách dùng: Tính thông báo / kế hoạch tương lai, thường thấy trong công vụ và hợp đồng.
  6. 将要 (jiāngyào) — sắp, sẽ sớm / be going to.

    新课程将要开始了。
    Xīn kèchéng jiāngyào kāishǐ le.
    Khóa học mới sắp bắt đầu rồi.
    The new course is about to begin.

    Cách dùng: Biểu thị tương lai gần theo kế hoạch hoặc dự báo.
  7. 即将 (jíjiāng) — sắp sửa, sắp đến / soon; shortly.

    系统即将进入维护状态。
    Xìtǒng jíjiāng jìnrù wéihù zhuàngtài.
    Hệ thống sắp chuyển sang trạng thái bảo trì.
    The system will enter maintenance mode shortly.

    Cách dùng: Thường dùng trong thông báo chính thức, nhấn thời điểm rất gần.
  8. 就要 (jiùyào) — sắp, chuẩn bị ngay / be about to.

    火车就要出发了。
    Huǒchē jiùyào chūfā le.
    Tàu sắp khởi hành rồi.
    The train is about to depart.

    Cách dùng: Mẫu 就要……了; với mốc giờ cụ thể thường thấy 快要 hoặc 要 hơn là một số cách kết hợp 就要.
  9. 快要 (kuàiyào) — sắp, gần đến lúc / almost; be about to.

    会议快要结束了。
    Huìyì kuàiyào jiéshù le.
    Cuộc họp sắp kết thúc rồi.
    The meeting is nearly over.

    Cách dùng: Nêu sự gần kề, thường đi với 了; cần phân biệt 快 làm tính từ tốc độ.
  10. 马上 (mǎshàng) — ngay, lập tức, sắp ngay / immediately; soon.

    我马上回复您的邮件。
    Wǒ mǎshàng huífù nín de yóujiàn.
    Tôi sẽ trả lời email của ông/bà ngay.
    I will reply to your email immediately.

    Cách dùng: Trong giao tiếp có thể chỉ hành động sắp làm, không luôn là ở đúng giây hiện tại.
  11. 立刻 (lìkè) — lập tức / immediately.

    发现错误后请立刻报告。
    Fāxiàn cuòwù hòu qǐng lìkè bàogào.
    Sau khi phát hiện lỗi, hãy báo cáo ngay.
    Please report immediately after finding an error.

    Cách dùng: Yêu cầu phản ứng không chậm trễ; nhấn tốc độ khởi sự.
  12. 立即 (lìjí) — ngay lập tức (trang trọng) / immediately.

    请立即停止未经授权的操作。
    Qǐng lìjí tíngzhǐ wèijīng shòuquán de cāozuò.
    Hãy dừng ngay các thao tác chưa được cấp phép.
    Please immediately stop unauthorized operations.

    Cách dùng: Được dùng nhiều trong thông báo quy định và kỹ thuật.
  13. 刚 (gāng) — vừa mới / just.

    我刚收到您的消息。
    Wǒ gāng shōudào nín de xiāoxi.
    Tôi vừa nhận được tin nhắn của ông/bà.
    I have just received your message.

    Cách dùng: Phó từ chỉ thời điểm rất gần trước thời điểm quy chiếu; không đồng nhất với 刚才.
  14. 刚刚 (gānggāng) — vừa mới, ngay lúc nãy / just now.

    他刚刚进入会议室。
    Tā gānggāng jìnrù huìyìshì.
    Anh ấy vừa mới vào phòng họp.
    He has just entered the meeting room.

    Cách dùng: Nhấn thời điểm gần; đôi khi sử dụng làm trạng ngữ độc lập, linh hoạt hơn 刚.
  15. 曾经 (céngjīng) — đã từng / once; previously.

    我曾经在上海工作过。
    Wǒ céngjīng zài Shànghǎi gōngzuò guo.
    Tôi đã từng làm việc ở Thượng Hải.
    I once worked in Shanghai.

    Cách dùng: Kinh nghiệm quá khứ; thường phối hợp 过 nhưng không phải điều kiện bắt buộc.
  16. 早已 (zǎoyǐ) — đã từ lâu, đã sớm / long ago; already.

    这个问题早已解决。
    Zhège wèntí zǎoyǐ jiějué.
    Vấn đề này đã được giải quyết từ lâu.
    This issue was resolved long ago.

    Cách dùng: Nhấn sự hoàn thành sớm hơn điều người nghe có thể nghĩ.
  17. 终于 (zhōngyú) — cuối cùng cũng / finally.

    经过多次测试,系统终于稳定了。
    Jīngguò duō cì cèshì, xìtǒng zhōngyú wěndìng le.
    Sau nhiều lần thử nghiệm, hệ thống cuối cùng cũng ổn định.
    After several tests, the system finally became stable.

    Cách dùng: Hàm ý quá trình đợi chờ, cố gắng hoặc trở ngại.
  18. 始终 (shǐzhōng) — trước sau, luôn luôn từ đầu đến cuối / throughout; always.

    我们始终坚持质量标准。
    Wǒmen shǐzhōng jiānchí zhìliàng biāozhǔn.
    Chúng tôi trước sau luôn tuân thủ tiêu chuẩn chất lượng.
    We have consistently upheld quality standards.

    Cách dùng: Nêu tính liên tục từ đầu đến cuối một khoảng hay quá trình.
  19. 一直 (yìzhí) — suốt, liên tục; thẳng một mạch / continuously.

    他一直在学习汉语。
    Tā yìzhí zài xuéxí Hànyǔ.
    Anh ấy vẫn luôn học tiếng Trung.
    He has been studying Chinese continuously.

    Cách dùng: Có thể dùng về thời gian và hướng đi; cách gắn nhãn phụ thuộc ngữ cảnh.
  20. 暂时 (zànshí) — tạm thời / temporarily.

    这个功能暂时不能使用。
    Zhège gōngnéng zànshí bù néng shǐyòng.
    Chức năng này tạm thời chưa dùng được.
    This feature is temporarily unavailable.

    Cách dùng: Giới hạn trạng thái trong một giai đoạn có thể thay đổi.
  21. 先 (xiān) — trước tiên / first.

    请先核对收款账户。
    Qǐng xiān héduì shōukuǎn zhànghù.
    Hãy kiểm tra tài khoản nhận tiền trước tiên.
    Please verify the receiving account first.

    Cách dùng: Xác lập thứ tự thao tác, thường đi với 再 hoặc 然后.

Phần 6. Phó từ tần suất 频率副词 và phó từ lặp lại 重复副词​

Tần suất liên quan số lần lặp trên một khoảng; nghĩa lặp lại tập trung hành động tái diễn; tiếp diễn lại liên quan trạng thái chưa kết thúc. Đó là ba trục cần tách khi dùng 经常, 又, 再, 还, 仍然.

  1. 常常 (chángcháng) — thường thường / often.

    我常常复习上节课的内容。
    Wǒ chángcháng fùxí shàng jié kè de nèiróng.
    Tôi thường ôn lại nội dung buổi học trước.
    I often review the previous lesson.

    Cách dùng: Nêu thói quen xảy ra nhiều lần, không bắt buộc mỗi lần.
  2. 经常 (jīngcháng) — thường xuyên / frequently.

    我们经常更新教学资料。
    Wǒmen jīngcháng gēngxīn jiàoxué zīliào.
    Chúng tôi thường xuyên cập nhật tài liệu giảng dạy.
    We frequently update teaching materials.

    Cách dùng: Có sắc thái tần suất có hệ thống; khác với 总是 vì không hàm ý lúc nào cũng vậy.
  3. 时常 (shícháng) — thường, nhiều khi / frequently.

    她时常提醒大家备份数据。
    Tā shícháng tíxǐng dàjiā bèifèn shùjù.
    Cô ấy thường nhắc mọi người sao lưu dữ liệu.
    She frequently reminds everyone to back up data.

    Cách dùng: Tương đối thiên văn viết, sắc thái không nghiêng về thói quen quy luật mạnh như 往往.
  4. 通常 (tōngcháng) — thông thường / usually.

    订单通常在三个工作日内处理。
    Dìngdān tōngcháng zài sān ge gōngzuòrì nèi chǔlǐ.
    Đơn hàng thường được xử lý trong ba ngày làm việc.
    Orders are usually processed within three business days.

    Cách dùng: Nêu quy trình điển hình, không đảm bảo mọi trường hợp.
  5. 往往 (wǎngwǎng) — thường là, hay xảy ra theo tình huống / often; tend to.

    缺少沟通往往会造成误解。
    Quēshǎo gōutōng wǎngwǎng huì zàochéng wùjiě.
    Thiếu giao tiếp thường gây hiểu lầm.
    Lack of communication often leads to misunderstandings.

    Cách dùng: Nhấn quy luật rút ra từ nhiều trường hợp; không tự nhiên trong mọi câu diễn tả thói quen cá nhân có kế hoạch.
  6. 偶尔 (ǒu'ěr) — thỉnh thoảng / occasionally.

    我偶尔会看中文新闻。
    Wǒ ǒu'ěr huì kàn Zhōngwén xīnwén.
    Thỉnh thoảng tôi đọc tin tức tiếng Trung.
    I occasionally read Chinese news.

    Cách dùng: Tần suất thấp nhưng có xảy ra; không đồng nghĩa 很少 tuyệt đối.
  7. 有时 (yǒushí) — đôi khi / sometimes.

    他有时会提前到公司。
    Tā yǒushí huì tíqián dào gōngsī.
    Đôi khi anh ấy đến công ty sớm.
    He sometimes arrives at the office early.

    Cách dùng: Tương đương 有时候 trong nhiều ngữ cảnh, diễn tả tính không đều.
  8. 很少 (hěn shǎo) — rất ít khi (kết cấu mức độ + lượng) / rarely.

    现在他很少迟到。
    Xiànzài tā hěn shǎo chídào.
    Bây giờ anh ấy rất ít khi đi muộn.
    He is rarely late now.

    Cách dùng: Xét từ loại có thể phân tích 很 + 少 chứ không mặc nhiên là một phó từ đơn; chức năng cả cụm là trạng ngữ tần suất.
  9. 从来 (cónglái) — từ trước đến nay / ever; always.

    我从来不在网上公开密码。
    Wǒ cónglái bù zài wǎngshàng gōngkāi mìmǎ.
    Từ trước đến nay tôi không công khai mật khẩu lên mạng.
    I never publish passwords online.

    Cách dùng: Thường đi với 不 hoặc 没 để nhấn tính chưa từng xảy ra; cũng có cách dùng khác trong câu khẳng định với 一向.
  10. 一向 (yíxiàng) — từ trước tới nay / always; consistently.

    这家公司一向重视信誉。
    Zhè jiā gōngsī yíxiàng zhòngshì xìnyù.
    Công ty này từ trước đến nay luôn coi trọng uy tín.
    This company has always valued its reputation.

    Cách dùng: Thói quen hay nguyên tắc kéo dài ổn định.
  11. 向来 (xiànglái) — xưa nay, vốn luôn / always; traditionally.

    他向来做事认真。
    Tā xiànglái zuòshì rènzhēn.
    Anh ấy xưa nay làm việc rất nghiêm túc.
    He has always been diligent in his work.

    Cách dùng: Gần 一向, hơi thiên về văn viết / đánh giá tính cách.
  12. 总是 (zǒngshì) — luôn luôn / always.

    她总是按时提交作业。
    Tā zǒngshì ànshí tíjiā zuòyè.
    Cô ấy luôn nộp bài tập đúng hạn.
    She always submits homework on time.

    Cách dùng: Có thể trung tính hoặc hàm ý khó chịu tùy ngữ điệu.
  13. 老是 (lǎoshì) — cứ mãi, luôn (hay than phiền) / always; keep doing.

    你怎么老是忘记带钥匙?
    Nǐ zěnme lǎoshì wàngjì dài yàoshi?
    Sao bạn cứ quên mang chìa khóa thế?
    Why do you keep forgetting your keys?

    Cách dùng: Khẩu ngữ, thường kèm đánh giá bực bội; không dùng thay 总是 trong mọi văn bản nghiêm túc.
  14. 又 (yòu) — lại (đã xảy ra hoặc kết quả đã có) / again.

    他昨天迟到了,今天又迟到了。
    Tā zuótiān chídào le, jīntiān yòu chídào le.
    Hôm qua anh ấy đến muộn, hôm nay lại đến muộn.
    He was late yesterday and was late again today.

    Cách dùng: Hành động lặp lại đã hiện thực trong bối cảnh kể chuyện; có ngoại lệ quan trọng khi 又 xuất hiện trong kế hoạch tương lai có sắc thái đặc biệt.
  15. 再 (zài) — lại (chưa xảy ra, sẽ làm tiếp) / again; then.

    请再读一遍这句话。
    Qǐng zài dú yí biàn zhè jù huà.
    Hãy đọc lại câu này thêm một lần nữa.
    Please read this sentence once more.

    Cách dùng: Thường hướng tới lần tiếp theo từ mốc nói; cũng có nghĩa “rồi hãy” trong 先……再…….
  16. 重新 (chóngxīn) — làm lại từ đầu / anew; again from scratch.

    我们需要重新检查合同。
    Wǒmen xūyào chóngxīn jiǎnchá hétong.
    Chúng ta cần kiểm tra lại hợp đồng từ đầu.
    We need to review the contract anew.

    Cách dùng: Nhấn khởi động lại quy trình, khác 再 chỉ làm thêm lần nữa.
  17. 仍然 (réngrán) — vẫn còn, vẫn như cũ / still.

    服务器已经恢复,但速度仍然很慢。
    Fúwùqì yǐjīng huīfù, dàn sùdù réngrán hěn màn.
    Máy chủ đã khôi phục, nhưng tốc độ vẫn chậm.
    The server has recovered, but it is still slow.

    Cách dùng: Nhấn trạng thái tiếp tục không đổi sau một biến cố; trang trọng hơn 还.
  18. 依然 (yīrán) — vẫn như vậy / still; as before.

    虽然下雨,活动依然按计划进行。
    Suīrán xiàyǔ, huódòng yīrán àn jìhuà jìnxíng.
    Dù trời mưa, hoạt động vẫn diễn ra theo kế hoạch.
    Despite the rain, the event proceeds as planned.

    Cách dùng: Gần 仍然, có sắc thái văn viết và nhấn tính duy trì.
  19. 还 (hái) — vẫn, còn; thêm nữa / still; also.

    这个问题还没有解决。
    Zhège wèntí hái méiyǒu jiějué.
    Vấn đề này vẫn chưa được giải quyết.
    This problem has not been resolved yet.

    Cách dùng: 还 ở đây nhấn trạng thái tiếp diễn; trong 还要一份 là ý thêm, không phải lặp hoàn thành.
  20. 再三 (zàisān) — nhiều lần, hết lần này đến lần khác / repeatedly.

    老师再三强调发音的重要性。
    Lǎoshī zàisān qiángdiào fāyīn de zhòngyàoxìng.
    Giáo viên nhấn mạnh nhiều lần tầm quan trọng của phát âm.
    The teacher repeatedly emphasized the importance of pronunciation.

    Cách dùng: Thường nhấn việc cảnh báo, thuyết phục hay nhắc đi nhắc lại.
  21. 屡次 (lǚcì) — nhiều lần (văn viết) / repeatedly.

    该设备屡次出现故障。
    Gāi shèbèi lǚcì chūxiàn gùzhàng.
    Thiết bị này nhiều lần phát sinh sự cố.
    This device has malfunctioned repeatedly.

    Cách dùng: Có sắc thái báo cáo, thường dùng với sự kiện không mong muốn.
  22. 一再 (yízài) — liên tiếp nhiều lần / repeatedly.

    客户一再要求延长保修期。
    Kèhù yízài yāoqiú yáncháng bǎoxiūqī.
    Khách hàng nhiều lần yêu cầu kéo dài thời hạn bảo hành.
    The customer repeatedly requested an extension of the warranty.

    Cách dùng: Nhấn sự lặp của yêu cầu hoặc hành vi trong quá trình.

Phần 7. Phó từ phủ định 否定副词 và yếu tố khẳng định / suy đoán​

Phủ định tiếng Trung có các miền cú pháp và thời gian riêng: 不 thường phủ định thói quen, ý chí, đặc điểm hoặc tương lai; 没(有) thường phủ định sự kiện đã xảy ra hay sự hiện hữu; 别 là lệnh cấm. Các dạng như 不必, 未必, 没必要 không được thay nhau máy móc.

  1. 不 (bù) — không / not.

    我不接受这个条件。
    Wǒ bù jiēshòu zhège tiáojiàn.
    Tôi không chấp nhận điều kiện này.
    I do not accept this condition.

    Cách dùng: Phủ định thái độ, thói quen hoặc hành động chưa xác lập; trước thanh 4 thường đọc bú: 不要 bú yào.
  2. 没 (méi) — chưa, không (sự kiện) / not; have not.

    他昨天没来公司。
    Tā zuótiān méi lái gōngsī.
    Hôm qua anh ấy không đến công ty.
    He did not come to the office yesterday.

    Cách dùng: Phủ định hành động quá khứ, thường không đi với 了 hoàn thành trong cùng vị ngữ.
  3. 没有 (méiyǒu) — không có, chưa / not have; did not.

    我们还没有收到付款。
    Wǒmen hái méiyǒu shōudào fùkuǎn.
    Chúng tôi vẫn chưa nhận được tiền thanh toán.
    We have not yet received the payment.

    Cách dùng: Có thể là động từ phủ định sự tồn tại / sở hữu hoặc thành tố phủ định thể; xét vị trí trong câu.
  4. 未 (wèi) — chưa, chưa từng (văn viết) / not yet.

    申请人未提供有效证件。
    Shēnqǐngrén wèi tígōng yǒuxiào zhèngjiàn.
    Người nộp đơn chưa cung cấp giấy tờ hợp lệ.
    The applicant has not provided valid identification.

    Cách dùng: Trang trọng, nhiều trong văn bản hành chính.
  5. 尚未 (shàngwèi) — vẫn chưa (văn viết) / not yet.

    目前系统尚未恢复正常。
    Mùqián xìtǒng shàngwèi huīfù zhèngcháng.
    Hiện hệ thống vẫn chưa trở lại bình thường.
    The system has not yet returned to normal.

    Cách dùng: Nhấn trạng thái chưa hoàn thành tại thời điểm đang xét.
  6. 别 (bié) — đừng / don't.

    别忘了检查附件。
    Bié wàng le jiǎnchá fùjiàn.
    Đừng quên kiểm tra tệp đính kèm.
    Don't forget to check the attachment.

    Cách dùng: Dùng trong câu mệnh lệnh / khuyên nhủ; không dùng thay 没 để tường thuật quá khứ.
  7. 不要 (búyào) — đừng; không muốn / don't; do not want.

    请不要在课堂上大声说话。
    Qǐng búyào zài kètáng shàng dàshēng shuōhuà.
    Xin đừng nói to trong lớp.
    Please do not speak loudly in class.

    Cách dùng: Có thể là cấu trúc phủ định động từ 要; khi dùng để cấm là sắc thái mệnh lệnh.
  8. 不必 (búbì) — không cần thiết / need not.

    您不必重复提交申请。
    Nín búbì chóngfù tíjiā shēnqǐng.
    Ông/bà không cần nộp đơn lại.
    You need not submit the application again.

    Cách dùng: Phủ định sự cần thiết, không đồng nghĩa với 不能 (không thể / không được).
  9. 无需 (wúxū) — không cần (văn viết) / need not.

    已注册用户无需再次登记。
    Yǐ zhùcè yònghù wúxū zàicì dēngjì.
    Người dùng đã đăng ký không cần đăng ký lại.
    Registered users need not register again.

    Cách dùng: Dùng nhiều trong hướng dẫn hoặc điều khoản; cấu trúc có tính kết hợp cố định.
  10. 未必 (wèibì) — chưa chắc / not necessarily.

    价格低未必代表质量差。
    Jiàgé dī wèibì dàibiǎo zhìliàng chà.
    Giá thấp chưa chắc đồng nghĩa chất lượng kém.
    A low price does not necessarily mean poor quality.

    Cách dùng: Phủ định tính tất yếu của nhận định, không phủ định hoàn toàn sự việc.
  11. 并不 (bìng bù) — hoàn toàn không, thực ra không / not at all; actually not.

    这个要求并不复杂。
    Zhège yāoqiú bìng bù fùzá.
    Yêu cầu này thực ra không phức tạp.
    This requirement is actually not complicated.

    Cách dùng: Nhấn phủ định trái dự đoán; hình thức 并 + 不 cần được xem như tổ hợp.
  12. 绝不 (juébù) — tuyệt đối không / never; absolutely not.

    我们绝不泄露客户信息。
    Wǒmen juébù xièlòu kèhù xìnxī.
    Chúng tôi tuyệt đối không tiết lộ thông tin khách hàng.
    We will never disclose customer information.

    Cách dùng: Cam kết hoặc phủ định mạnh, thường gặp trong chính sách bảo mật.
  13. 根本 (gēnběn) — hoàn toàn; về cơ bản / at all; fundamentally.

    他根本不理解这个问题。
    Tā gēnběn bù lǐjiě zhège wèntí.
    Anh ấy hoàn toàn không hiểu vấn đề này.
    He does not understand this issue at all.

    Cách dùng: Thường nhấn mạnh với phủ định; cũng làm tính từ trong 根本原因.
  14. 确实 (quèshí) — thực sự, quả thực / indeed.

    这个算法确实提高了效率。
    Zhège suànfǎ quèshí tígāo le xiàolǜ.
    Thuật toán này thực sự đã nâng cao hiệu suất.
    This algorithm has indeed improved efficiency.

    Cách dùng: Biểu thị xác nhận một sự thật; khác 必定 là dự đoán chắc chắn.
  15. 的确 (díquè) — đúng là, quả thật / indeed.

    他的建议的确很有价值。
    Tā de jiànyì díquè hěn yǒu jiàzhí.
    Đề xuất của anh ấy quả thật rất có giá trị.
    His suggestion is indeed valuable.

    Cách dùng: Gần 确实, mang sắc thái xác nhận và khẳng định.
  16. 必定 (bìdìng) — nhất định (suy luận chắc chắn) / certainly.

    只要坚持练习,就必定会进步。
    Zhǐyào jiānchí liànxí, jiù bìdìng huì jìnbù.
    Chỉ cần kiên trì luyện tập thì nhất định sẽ tiến bộ.
    With sustained practice, you will certainly improve.

    Cách dùng: Biểu thị sự tin chắc từ suy luận hoặc điều kiện, không đồng nghĩa với 必须 (bắt buộc).
  17. 务必 (wùbì) — nhất định phải (yêu cầu mạnh) / be sure to.

    请务必核实收款账户。
    Qǐng wùbì héshí shōukuǎn zhànghù.
    Xin nhất định kiểm tra xác thực tài khoản nhận tiền.
    Please make sure to verify the receiving account.

    Cách dùng: Thường trong mệnh lệnh lịch sự, quy trình và thông báo an toàn.

Phần 8. Phó từ phương thức 情状副词 và trạng ngữ mang ý nghĩa phương thức​

Nhiều hình thức “cách thức” được gọi là phó từ trong một số tài liệu nhưng cũng có thể được phân tích là tính từ, tổ hợp trạng ngữ hoặc từ kiêm loại. Phải xét khả năng đi với 地, khả năng làm định ngữ / vị ngữ và thói quen kết hợp cụ thể.

  1. 悄悄 (qiāoqiāo) — lặng lẽ, khẽ / quietly.

    她悄悄打开了房门。
    Tā qiāoqiāo dǎkāi le fángmén.
    Cô ấy lặng lẽ mở cửa phòng.
    She quietly opened the room door.

    Cách dùng: Chỉ cách thức có chủ ý và ít gây chú ý; mẫu 悄悄地 cũng dùng được.
  2. 偷偷 (tōutōu) — lén lút / secretly.

    他偷偷修改了文件。
    Tā tōutōu xiūgǎi le wénjiàn.
    Anh ấy lén sửa tài liệu.
    He secretly modified the document.

    Cách dùng: Nhấn hành động tránh bị phát hiện; thường có đánh giá tiêu cực tùy ngữ cảnh.
  3. 暗暗 (àn'àn) — thầm, âm thầm / silently; inwardly.

    我暗暗下定了决心。
    Wǒ àn'àn xiàdìng le juéxīn.
    Tôi âm thầm hạ quyết tâm.
    I silently made up my mind.

    Cách dùng: Thường đi với hoạt động tâm lý và suy nghĩ trong lòng.
  4. 故意 (gùyì) — cố ý / deliberately.

    他不是故意弄坏设备的。
    Tā bú shì gùyì nònghuài shèbèi de.
    Anh ấy không cố ý làm hỏng thiết bị.
    He did not damage the equipment on purpose.

    Cách dùng: Nhấn chủ đích, khác vô ý; có thể xuất hiện trong 是……的 để xác định cách thực hiện.
  5. 特意 (tèyì) — đặc biệt chủ tâm, cất công / specially; deliberately.

    我特意来向您请教。
    Wǒ tèyì lái xiàng nín qǐngjiào.
    Tôi đặc biệt đến để xin ông/bà chỉ dẫn.
    I came especially to ask for your guidance.

    Cách dùng: Nhấn hành động được sắp xếp riêng vì mục đích cụ thể; khác 特别 thiên mức độ.
  6. 亲自 (qīnzì) — đích thân / personally.

    经理亲自检查了样品。
    Jīnglǐ qīnzì jiǎnchá le yàngpǐn.
    Giám đốc đích thân kiểm tra hàng mẫu.
    The manager personally inspected the samples.

    Cách dùng: Chủ thể tự làm thay vì giao người khác.
  7. 赶紧 (gǎnjǐn) — mau lên, khẩn trương / quickly; promptly.

    快下雨了,我们赶紧回去吧。
    Kuài xiàyǔ le, wǒmen gǎnjǐn huíqù ba.
    Sắp mưa rồi, chúng ta mau về thôi.
    It's about to rain; let's hurry back.

    Cách dùng: Tính cấp bách vì tình huống, không chỉ là tốc độ thể chất.
  8. 赶快 (gǎnkuài) — nhanh lên / hurry up.

    请赶快通知相关部门。
    Qǐng gǎnkuài tōngzhī xiāngguān bùmén.
    Hãy nhanh chóng thông báo cho bộ phận liên quan.
    Please notify the relevant department quickly.

    Cách dùng: Gần 赶紧, có thể nhấn thúc giục và yêu cầu hành động sớm.
  9. 连忙 (liánmáng) — vội vàng ngay sau khi nhận ra / hurriedly.

    听到警报,他连忙关掉机器。
    Tīngdào jǐngbào, tā liánmáng guāndiào jīqì.
    Nghe báo động, anh ấy vội tắt máy.
    On hearing the alarm, he hurriedly shut down the machine.

    Cách dùng: Thường kể phản ứng tức thì sau một sự kiện dẫn phát.
  10. 急忙 (jímáng) — vội vàng / in a hurry.

    他急忙赶到医院。
    Tā jímáng gǎndào yīyuàn.
    Anh ấy vội vàng đến bệnh viện.
    He hurried to the hospital.

    Cách dùng: Nêu tâm thế cấp bách và hành động nhanh.
  11. 慢慢 (mànmàn) — dần dần; chậm rãi / slowly; gradually.

    请慢慢说,我正在记笔记。
    Qǐng mànmàn shuō, wǒ zhèngzài jì bǐjì.
    Xin nói chậm thôi, tôi đang ghi chép.
    Please speak slowly; I am taking notes.

    Cách dùng: Trong câu này là cách thức chậm; cũng có thể chỉ biến đổi dần theo thời gian.
  12. 渐渐 (jiànjiàn) — dần dần / gradually.

    他的发音渐渐准确了。
    Tā de fāyīn jiànjiàn zhǔnquè le.
    Phát âm của anh ấy dần chính xác hơn.
    His pronunciation gradually became more accurate.

    Cách dùng: Nhấn thay đổi từ từ; khác 慢慢 trong nghĩa nói / đi chậm.
  13. 逐渐 (zhújiàn) — dần dần (văn viết) / gradually.

    企业逐渐扩大了生产规模。
    Qǐyè zhújiàn kuòdà le shēngchǎn guīmó.
    Doanh nghiệp đã từng bước mở rộng quy mô sản xuất.
    The enterprise gradually expanded its production scale.

    Cách dùng: Thường dùng trong miêu tả quá trình phát triển có nhiều giai đoạn.
  14. 突然 (tūrán) — đột nhiên / suddenly.

    网络突然中断了。
    Wǎngluò tūrán zhōngduàn le.
    Mạng đột nhiên bị gián đoạn.
    The network suddenly went down.

    Cách dùng: Có thể làm trạng ngữ và cũng có thể là tính từ trong 事情很突然; cần nhận diện từ loại theo câu.
  15. 忽然 (hūrán) — bỗng nhiên / suddenly.

    我忽然想起了一个问题。
    Wǒ hūrán xiǎngqǐ le yí ge wèntí.
    Tôi bỗng nhớ ra một vấn đề.
    I suddenly remembered a question.

    Cách dùng: Thường diễn tả thay đổi nhận thức hay sự kiện bất ngờ.
  16. 猛然 (měngrán) — bất thình lình, đột ngột mạnh / abruptly.

    他猛然站了起来。
    Tā měngrán zhàn le qǐlái.
    Anh ấy bất ngờ đứng phắt dậy.
    He abruptly stood up.

    Cách dùng: Cảm giác biến đổi mạnh, thường hợp miêu tả văn học hơn văn bản công vụ.
  17. 直接 (zhíjiē) — trực tiếp / directly.

    请直接联系技术负责人。
    Qǐng zhíjiē liánxì jìshù fùzérén.
    Hãy liên hệ trực tiếp người phụ trách kỹ thuật.
    Please contact the technical lead directly.

    Cách dùng: Có thể có chức năng trạng ngữ, nhưng cũng là tính từ trong 直接原因.
  18. 分别 (fēnbié) — lần lượt, riêng từng / respectively.

    三位老师分别负责三个班级。
    Sān wèi lǎoshī fēnbié fùzé sān ge bānjí.
    Ba giáo viên lần lượt phụ trách ba lớp.
    The three teachers are responsible for three classes respectively.

    Cách dùng: Chỉ sự phân phối đối ứng; khác 一起 biểu thị làm chung.
  19. 逐一 (zhúyī) — từng cái một / one by one.

    工作人员逐一核实了名单。
    Gōngzuò rényuán zhúyī héshí le míngdān.
    Nhân viên đã xác minh danh sách từng mục một.
    The staff verified the list item by item.

    Cách dùng: Nhấn tính tuần tự và không bỏ sót đơn vị.

Phần 9. Phó từ ngữ khí, đánh giá và lập trường 语气副词 / 评注性副词​

Nhiều phó từ ở nhóm này bình luận toàn bộ mệnh đề, cho biết người nói tin tưởng, bất ngờ, tiếc nuối, may mắn hay lựa chọn phương án. Vì vậy, việc dịch từng từ thành một phó từ tiếng Việt cố định thường sai sắc thái.

  1. 居然 (jūrán) — không ngờ, vậy mà / unexpectedly.

    他居然一天就完成了任务。
    Tā jūrán yì tiān jiù wánchéng le rènwu.
    Không ngờ anh ấy chỉ trong một ngày đã hoàn thành nhiệm vụ.
    Unexpectedly, he finished the task in just one day.

    Cách dùng: Sự việc trái dự kiến; có thể là ngạc nhiên tích cực hoặc tiêu cực.
  2. 竟然 (jìngrán) — không ngờ, vậy mà / to one's surprise.

    这么简单的问题,他竟然答错了。
    Zhème jiǎndān de wèntí, tā jìngrán dá cuò le.
    Câu hỏi đơn giản thế này mà anh ấy lại trả lời sai.
    Surprisingly, he got such an easy question wrong.

    Cách dùng: Nhấn mức độ trái kỳ vọng; gần 居然 nhưng sự lựa chọn phụ thuộc thói quen diễn đạt.
  3. 果然 (guǒrán) — quả nhiên, đúng như dự đoán / as expected.

    天气预报说会下雨,下午果然下雨了。
    Tiānqì yùbào shuō huì xiàyǔ, xiàwǔ guǒrán xiàyǔ le.
    Dự báo nói sẽ mưa, quả nhiên chiều đã mưa.
    The forecast predicted rain, and it did rain in the afternoon.

    Cách dùng: Đúng với dự đoán trước đó; đối lập về định hướng kỳ vọng với 竟然.
  4. 原来 (yuánlái) — hóa ra / it turns out.

    原来这两个版本的设置不同。
    Yuánlái zhè liǎng ge bǎnběn de shèzhì bùtóng.
    Hóa ra cấu hình của hai phiên bản này khác nhau.
    It turns out that the two versions have different settings.

    Cách dùng: Biểu thị sự khám phá thông tin trước đó chưa biết; 原来 còn có nghĩa trước đây ở cách dùng khác.
  5. 难怪 (nánguài) — thảo nào, chẳng trách / no wonder.

    难怪系统很慢,原来磁盘快满了。
    Nánguài xìtǒng hěn màn, yuánlái cípán kuài mǎn le.
    Thảo nào hệ thống chậm, hóa ra ổ đĩa sắp đầy.
    No wonder the system is slow; the disk is almost full.

    Cách dùng: Đánh giá sự việc có thể hiểu sau khi biết nguyên nhân.
  6. 幸亏 (xìngkuī) — may mà / fortunately.

    幸亏你提醒我,我才没错过会议。
    Xìngkuī nǐ tíxǐng wǒ, wǒ cái méi cuòguò huìyì.
    May mà bạn nhắc, tôi mới không lỡ cuộc họp.
    Fortunately, you reminded me, so I did not miss the meeting.

    Cách dùng: Thường dẫn điều kiện may mắn tránh kết quả xấu; có tính liên kết, một số phân tích xếp khác.
  7. 幸好 (xìnghǎo) — may thay / luckily.

    幸好我们提前做了备份。
    Xìnghǎo wǒmen tíqián zuò le bèifèn.
    May thay chúng tôi đã sao lưu trước.
    Luckily, we made a backup in advance.

    Cách dùng: Gần 幸亏, nhưng có thể chỉ kết quả thuận lợi mà không nhất thiết mở thành hai vế.
  8. 偏偏 (piānpiān) — trớ trêu thay, lại đúng lúc / contrary to expectations.

    今天要交报告,电脑偏偏坏了。
    Jīntiān yào jiāo bàogào, diànnǎo piānpiān huài le.
    Hôm nay phải nộp báo cáo, thế mà máy tính lại hỏng đúng lúc.
    The report is due today, but the computer broke down at the worst time.

    Cách dùng: Nhấn sự trớ trêu hoặc cố tình ngược ý người khác tùy ngữ cảnh.
  9. 恰恰 (qiàqià) — chính đúng, đúng ngay / precisely.

    你指出的恰恰是关键问题。
    Nǐ zhǐchū de qiàqià shì guānjiàn wèntí.
    Điều bạn chỉ ra chính là vấn đề then chốt.
    What you pointed out is precisely the key issue.

    Cách dùng: Khoanh đúng trọng tâm hoặc làm nổi bật nghịch lý.
  10. 毕竟 (bìjìng) — dù sao, xét cho cùng / after all.

    毕竟这是第一次测试,出现问题很正常。
    Bìjìng zhè shì dì yī cì cèshì, chūxiàn wèntí hěn zhèngcháng.
    Dù sao đây cũng là lần thử đầu tiên, có vấn đề là bình thường.
    After all, this is the first test, so problems are normal.

    Cách dùng: Đưa lý do mang tính cân nhắc cuối cùng để giải thích đánh giá.
  11. 索性 (suǒxìng) — thôi thì, làm luôn cho xong / might as well.

    既然已经迟到了,我们索性改成线上会议吧。
    Jìrán yǐjīng chídào le, wǒmen suǒxìng gǎi chéng xiànshàng huìyì ba.
    Đã muộn rồi thì chúng ta chuyển luôn sang họp trực tuyến đi.
    Since we're already late, let's simply switch to an online meeting.

    Cách dùng: Hàm ý quyết định dứt khoát sau khi thấy tình huống không thuận lợi.
  12. 干脆 (gāncuì) — thẳng thắn, dứt khoát; chi bằng / simply; straightforwardly.

    这个过程太复杂,我们干脆重做吧。
    Zhège guòchéng tài fùzá, wǒmen gāncuì chóngzuò ba.
    Quy trình này phức tạp quá, hay là chúng ta làm lại luôn đi.
    This process is too complicated; let's just redo it.

    Cách dùng: Có cả cách dùng tính từ như 办法很干脆; ở đây đóng vai trò gợi quyết định.
  13. 反而 (fǎn'ér) — trái lại, ngược lại / instead; on the contrary.

    休息以后,他反而更有精神了。
    Xiūxi yǐhòu, tā fǎn'ér gèng yǒu jīngshen le.
    Sau khi nghỉ, anh ấy trái lại còn tỉnh táo hơn.
    After a rest, he actually felt more energetic.

    Cách dùng: Kết quả ngược kỳ vọng hoặc ngược với giả định của vế trước.
  14. 却 (què) — nhưng lại / yet; however.

    价格降低了,质量却提高了。
    Jiàgé jiàngdī le, zhìliàng què tígāo le.
    Giá giảm nhưng chất lượng lại tăng.
    The price fell, yet quality improved.

    Cách dùng: Phó từ đối lập thường đứng trước vị từ trong vế sau, khác liên từ 但是 đứng đầu mệnh đề.
  15. 倒 (dào) — trái lại, thực ra, nhấn ngoại lệ / actually; rather.

    他没生气,倒笑了起来。
    Tā méi shēngqì, dào xiào le qǐlái.
    Anh ấy không giận mà trái lại còn bật cười.
    He did not get angry; instead, he laughed.

    Cách dùng: Sắc thái đối lập với dự đoán, có thể làm dịu phán đoán trong câu nói.
  16. 只好 (zhǐhǎo) — đành phải / have no choice but to.

    没有备用设备,我们只好暂停实验。
    Méiyǒu bèiyòng shèbèi, wǒmen zhǐhǎo zàntíng shíyàn.
    Không có thiết bị dự phòng, chúng tôi đành tạm dừng thí nghiệm.
    Without backup equipment, we had no choice but to suspend the experiment.

    Cách dùng: Chỉ lựa chọn bất đắc dĩ, không giống 应该 (nên) mang tính khuyến nghị.

Phần 10. Phó từ suy đoán, nghi vấn và mức chắc chắn​

Nhóm suy đoán và câu hỏi tu từ liên quan mức độ cam kết của người nói. Có những hình thức kiêm loại như 可能, và các hình thức được phân tích là cấu trúc cố định hơn là phó từ đơn. Phải phân biệt câu hỏi thông tin thông thường với câu hỏi biểu đạt thái độ.

  1. 也许 (yěxǔ) — có lẽ / perhaps.

    他也许明天才能回复。
    Tā yěxǔ míngtiān cái néng huífù.
    Có lẽ ngày mai anh ấy mới có thể trả lời.
    Perhaps he will not be able to reply until tomorrow.

    Cách dùng: Suy đoán chưa chắc chắn, thường đứng đầu vế hoặc trước vị từ.
  2. 或许 (huòxǔ) — có thể, biết đâu / perhaps.

    换一种方法或许更有效。
    Huàn yì zhǒng fāngfǎ huòxǔ gèng yǒuxiào.
    Thử cách khác có lẽ sẽ hiệu quả hơn.
    Another method might be more effective.

    Cách dùng: Gần 也许, sắc thái trung tính hoặc thiên văn viết.
  3. 大概 (dàgài) — có lẽ, khoảng chừng / probably; roughly.

    他大概还在路上。
    Tā dàgài hái zài lùshang.
    Có lẽ anh ấy vẫn đang trên đường.
    He is probably still on the way.

    Cách dùng: Là suy đoán khi bao quát cả mệnh đề; là xấp xỉ khi đi với lượng.
  4. 恐怕 (kǒngpà) — e rằng, có lẽ (dự đoán khó) / I'm afraid; probably.

    照这个速度,恐怕赶不上末班车了。
    Zhào zhège sùdù, kǒngpà gǎn bu shàng mòbānchē le.
    Với tốc độ này, e rằng sẽ không kịp chuyến xe cuối.
    At this pace, I'm afraid we will miss the last bus.

    Cách dùng: Thường gắn với kết quả không mong muốn, cũng có thể là cách nói giảm nhẹ.
  5. 难道 (nándào) — chẳng lẽ (nghi vấn tu từ) / could it be that.

    难道你忘了今天的考试吗?
    Nándào nǐ wàng le jīntiān de kǎoshì ma?
    Chẳng lẽ bạn quên kỳ thi hôm nay sao?
    Could you really have forgotten today's exam?

    Cách dùng: Câu hỏi mang giả định trái kỳ vọng; nhiều khi hàm ý “chắc không phải vậy”.
  6. 究竟 (jiūjìng) — rốt cuộc, thực chất / exactly; after all.

    这个问题究竟出在哪里?
    Zhège wèntí jiūjìng chū zài nǎlǐ?
    Rốt cuộc vấn đề nằm ở đâu?
    Where exactly does this problem lie?

    Cách dùng: Nhấn mong muốn xác định cho ra nguyên nhân hoặc chân tướng.
  7. 到底 (dàodǐ) — rốt cuộc, cuối cùng / in the end; exactly.

    你到底想表达什么?
    Nǐ dàodǐ xiǎng biǎodá shénme?
    Rốt cuộc bạn muốn diễn đạt điều gì?
    What exactly are you trying to say?

    Cách dùng: Khẩu ngữ có thể biểu thị sốt ruột; khi là vị ngữ trong 坚持到底 lại không phải phó từ.
  8. 未免 (wèimiǎn) — e là hơi quá, có phần / rather; somewhat too.

    你这样说未免太武断了。
    Nǐ zhèyàng shuō wèimiǎn tài wǔduàn le.
    Bạn nói như vậy e là quá võ đoán.
    Saying that is rather too dogmatic.

    Cách dùng: Đánh giá một hành vi vượt mức hợp lý; khác 未必 chưa chắc.
  9. 不妨 (bùfáng) — thử xem, cũng không ngại / might as well.

    我们不妨先听听大家的意见。
    Wǒmen bùfáng xiān tīngting dàjiā de yìjiàn.
    Chúng ta thử nghe ý kiến mọi người trước xem sao.
    We might as well hear everyone's opinions first.

    Cách dùng: Gợi đề xuất nhẹ nhàng, không phải phủ định nghĩa “không cản trở” thuần túy.
  10. 何必 (hébì) — hà tất, cần gì / why bother.

    既然可以在线办理,何必再跑一趟?
    Jìrán kěyǐ zàixiàn bànlǐ, hébì zài pǎo yí tàng?
    Đã có thể làm trực tuyến rồi, cần gì phải đi thêm một chuyến?
    If it can be done online, why make another trip?

    Cách dùng: Dạng hỏi tu từ phủ nhận tính cần thiết của hành động.

Phần 11. Phó từ liên kết 关联副词 và các kết cấu quan hệ lôgic​

关联副词 không phải một tập hợp tách biệt hoàn toàn với phó từ thời gian, phạm vi hay mức độ: cùng chữ 就 có thể diễn tả thời gian sớm, giới hạn hoặc xuất hiện trong điều kiện. Nhiều cấu trúc gồm liên từ ở vế đầu và phó từ ở vế sau.

  1. 就 (jiù) — liền, thì, đã; chỉ / then; already; only.

    只要数据完整,我们就可以发布报告。
    Zhǐyào shùjù wánzhěng, wǒmen jiù kěyǐ fābù bàogào.
    Chỉ cần dữ liệu đầy đủ thì chúng ta có thể công bố báo cáo.
    As long as the data is complete, we can publish the report.

    Cách dùng: 就 trong cặp 只要……就…… đánh dấu kết quả từ điều kiện đủ; những cách dùng khác cần học riêng.
  2. 才 (cái) — mới; chỉ khi; mãi đến / only then; not until.

    只有完成验收,才能办理结算。
    Zhǐyǒu wánchéng yànshōu, cái néng bànlǐ jiésuàn.
    Chỉ khi hoàn tất nghiệm thu mới có thể làm thanh toán.
    Only after acceptance is completed can settlement be processed.

    Cách dùng: 才 đánh dấu điều kiện cần trong 只有……才……; phân biệt với thời gian muộn 他九点才来.
  3. 也 (yě) — cũng; vẫn (trong nhượng bộ) / also; still.

    即使遇到困难,我们也不会放弃。
    Jíshǐ yùdào kùnnan, wǒmen yě bú huì fàngqì.
    Dù gặp khó khăn, chúng tôi vẫn không bỏ cuộc.
    Even if we face difficulties, we will not give up.

    Cách dùng: 即使……也…… biểu thị nhượng bộ; 也 thường có nghĩa cộng thêm ở câu thông thường.
  4. 都 (dōu) — đều; cũng (bất kể) / all; even.

    无论天气怎么样,我们都按计划出发。
    Wúlùn tiānqì zěnmeyàng, wǒmen dōu àn jìhuà chūfā.
    Bất kể thời tiết thế nào, chúng ta đều xuất phát theo kế hoạch.
    Whatever the weather, we will leave as planned.

    Cách dùng: 都 được dùng trong kết cấu vô điều kiện 无论……都……; không chỉ biểu thị số nhiều.
  5. 却 (què) — thế nhưng, lại / yet.

    虽然准备充分,结果却不理想。
    Suīrán zhǔnbèi chōngfèn, jiéguǒ què bù lǐxiǎng.
    Dù chuẩn bị đầy đủ, kết quả lại không như ý.
    Despite thorough preparation, the result was disappointing.

    Cách dùng: 却 đánh dấu đối lập kỳ vọng trong mệnh đề chính; không thể thay vị trí của 虽然.
  6. 反倒 (fǎndào) — ngược lại, trái lại / instead; on the contrary.

    他没有责怪我,反倒安慰了我。
    Tā méiyǒu zéguài wǒ, fǎndào ānwèi le wǒ.
    Anh ấy không trách tôi mà trái lại còn an ủi tôi.
    He did not blame me; instead, he comforted me.

    Cách dùng: Gần 反而, trong nhiều ngữ cảnh trao đổi được nhưng không phải mọi câu.
  7. 还 (hái) — còn, lại thêm; vẫn / also; still.

    这个方案不但节省时间,还降低成本。
    Zhège fāng'àn búdàn jiéshěng shíjiān, hái jiàngdī chéngběn.
    Phương án này không những tiết kiệm thời gian mà còn giảm chi phí.
    This plan not only saves time but also reduces costs.

    Cách dùng: 还 trong tăng tiến 不但……还…… không giống 还 chưa hết trong 还没结束.
  8. 更 (gèng) — càng; còn hơn nữa / even more.

    这个方案便宜,另一个方案更灵活。
    Zhège fāng'àn piányi, lìng yí ge fāng'àn gèng línghuó.
    Phương án này rẻ, phương án kia linh hoạt hơn.
    This option is cheap, while the other is more flexible.

    Cách dùng: Có chuẩn so sánh đã nêu ở vế trước.
  9. 便 (biàn) — liền, bèn (văn viết) / then.

    资料核实无误后,便可安排发货。
    Zīliào héshí wúwù hòu, biàn kě ānpái fāhuò.
    Sau khi xác minh tài liệu không có sai sót thì có thể bố trí giao hàng.
    Once the documents are verified, shipment can be arranged.

    Cách dùng: Văn viết; gần 就 trong một số cấu trúc điều kiện hoặc thứ tự.
  10. 正好 (zhènghǎo) — vừa đúng, đúng lúc / just; exactly.

    你来得正好,我们正准备开会。
    Nǐ lái de zhènghǎo, wǒmen zhèng zhǔnbèi kāihuì.
    Bạn đến vừa đúng lúc, chúng tôi đang chuẩn bị họp.
    You came just in time; we are about to start the meeting.

    Cách dùng: Tạo sắc thái trùng hợp thuận tiện; 正好 còn có thể làm vị ngữ ở cách dùng khác.

Phần 12. Chuyên khảo vị trí phó từ và trật tự trong câu đơn, câu phức​

Phó từ trước tính từ và động từ tâm lý​

Chủ ngữ + mức độ + tính từ这份说明非常详细。 / 她很喜欢这本书。

很、非常、十分、比较、极其 thường đứng trước tính từ. Với động từ, phó từ mức độ kết hợp tự nhiên hơn với các động từ biểu thị trạng thái tâm lý như 喜欢、了解、重视、担心; không thể máy móc nói *很吃饭 hoặc *非常跑步. Một số tính từ mang tính tuyệt đối như 完全、唯一 cần ngữ cảnh đặc biệt nếu tăng mức độ.

我非常理解您的担忧。
Wǒ fēicháng lǐjiě nín de dānyōu.
Tôi rất hiểu sự lo lắng của ông/bà.
I fully understand your concern.

Phân tích: 理解 trong ngữ cảnh có thể phân cấp mức độ hiểu, nên 非常 tương đối tự nhiên.

他很吃饭。
Tā hěn chīfàn.
Câu này không tự nhiên nếu muốn nói “anh ấy ăn rất nhiều”.
This is not natural for “he eats a lot.”

Phân tích: 很 không đứng ngay trước động từ hành động 吃饭 để chỉ lượng ăn; cần nói 他吃得很多 hoặc 他很能吃.

他吃得很多。
Tā chī de hěn duō.
Anh ấy ăn rất nhiều.
He eats a lot.

Phân tích: 得 mở bổ ngữ mức độ / số lượng; 很 bổ nghĩa cho 多, không trực tiếp cho 吃.

Phó từ trước 是、有, sự tồn tại và vị ngữ danh từ​

就、才、也、都、并不 thường có thể đứng trước 是 tùy ngữ cảnh. Nhưng 不有 để phủ định sở hữu thông thường là sai; cần dùng 没有. Ranh giới giữa từ loại và vị trí phải được xác định trong toàn câu, không chỉ nhìn chữ đứng trước danh từ.

这就是我们需要的答案。
Zhè jiù shì wǒmen xūyào de dá'àn.
Đây chính là đáp án chúng ta cần.
This is exactly the answer we need.

Phân tích: 就 đứng trước 是 nhấn xác định và tính đúng đối tượng.

这不是真正的原因。
Zhè bú shì zhēnzhèng de yuányīn.
Đây không phải nguyên nhân thực sự.
This is not the real cause.

Phân tích: 不 phủ định phán đoán với 是.

我们没有足够的时间。
Wǒmen méiyǒu zúgòu de shíjiān.
Chúng tôi không có đủ thời gian.
We do not have enough time.

Phân tích: 没有 phủ định sở hữu; không dùng 我们不有足够的时间.

Vị trí phó từ so với phủ định và phạm vi​

Thay đổi vị trí làm đổi điều bị phủ định: 不都 phủ định tính toàn thể (“không phải tất cả”), còn 都不 cho biết mọi thành viên đều không thực hiện hành động. Tương tự, 不一定 là chưa chắc, khác với 一定不 mang nghĩa nhất định không.

这些学生不都认识那个老师。
Zhèxiē xuésheng bù dōu rènshi nà ge lǎoshī.
Không phải tất cả học sinh này đều biết giáo viên đó.
Not all of these students know that teacher.

Phân tích: Không phủ định toàn bộ tập hợp, ít nhất một người không biết; có thể vẫn có người biết.

这些学生都不认识那个老师。
Zhèxiē xuésheng dōu bú rènshi nà ge lǎoshī.
Tất cả học sinh này đều không biết giáo viên đó.
None of these students knows that teacher.

Phân tích: Phủ định từng thành viên trong tập hợp, khác câu trên.

他不一定来。
Tā bù yídìng lái.
Chưa chắc anh ấy đến.
He may not come.

Phân tích: 否定 độ chắc chắn, không khẳng định anh ấy vắng mặt.

他一定不来。
Tā yídìng bù lái.
Chắc chắn anh ấy sẽ không đến.
He definitely will not come.

Phân tích: 一定 đặt phạm vi trên 不来, suy đoán chắc chắn là không đến.

Phó từ khi có 把 và 被​

Phó từ thời gian, tình thái, phủ định thường đứng trước 把/被 nếu tác động đến toàn câu: 已经把文件发出去了, 不把文件交给别人; nhưng có phó từ có thể đặt bên trong cụm vị ngữ để làm nổi bật riêng hành động. Không áp dụng máy móc cùng vị trí cho mọi phó từ.

我已经把合同发给客户了。
Wǒ yǐjīng bǎ hétong fā gěi kèhù le.
Tôi đã gửi hợp đồng cho khách hàng rồi.
I have already sent the contract to the customer.

Phân tích: 已经 nằm trước 把 vì đánh dấu toàn bộ hành động xử lý.

请不要把密码告诉别人。
Qǐng búyào bǎ mìmǎ gàosu biérén.
Xin đừng tiết lộ mật khẩu cho người khác.
Please do not disclose the password to others.

Phân tích: 不要 phủ định / cấm hành động xử lý được giới thiệu bởi 把.

这些文件都被系统自动分类了。
Zhèxiē wénjiàn dōu bèi xìtǒng zìdòng fēnlèi le.
Các tài liệu này đều đã được hệ thống phân loại tự động.
All these files were automatically classified by the system.

Phân tích: 都 tác động đến 这些文件; 自动 miêu tả cách hệ thống phân loại, cần phân biệt với phó từ thuần túy.

Phần 13. Đối chiếu sâu: 不 / 没 / 别 / 未 / 并不 và phủ định bộ phận​

Không thể quy mọi hình thức phủ định về một bản dịch “không”. Mỗi hình thức thường điều chỉnh một loại mệnh đề: lựa chọn, sự kiện, trạng thái tồn tại, mệnh lệnh, cách diễn đạt chính thức hoặc đánh giá của người nói.

Cặp / cụmCâu mẫuPhân biệt
不去 / 没去我明天不去。/ 我昨天没去。Không định đi ngày mai / sự kiện hôm qua đã không xảy ra.
不是 / 没有这不是合同。/ 我没有合同。Phủ định phán đoán / phủ định sở hữu.
别 / 不别动!/ 他不动。Mệnh lệnh cấm / trạng thái hoặc hành động không xảy ra.
未 / 尚未未提交 / 尚未提交Dạng công vụ, 尚 chưa đạt mốc hiện thời rõ hơn.
不必 / 不能不必付款 / 不能付款Không cần trả / không thể hoặc không được trả.
不都 / 都不不都合格 / 都不合格Không phải toàn bộ đạt / toàn bộ đều không đạt.
未必 / 必定不未必正确 / 必定不正确Chưa chắc đúng / chắc chắn sai.
我明天不去北京。
Wǒ míngtiān bú qù Běijīng.
Ngày mai tôi không đi Bắc Kinh.
I am not going to Beijing tomorrow.

Phân tích: 不 phù hợp với kế hoạch tương lai.

我昨天没去北京。
Wǒ zuótiān méi qù Běijīng.
Hôm qua tôi đã không đi Bắc Kinh.
I did not go to Beijing yesterday.

Phân tích: 没 phủ định sự kiện quá khứ.

所有商品不都合格。
Suǒyǒu shāngpǐn bù dōu hégé.
Không phải tất cả hàng hóa đều đạt chuẩn.
Not all products meet the standards.

Phân tích: Một phần có thể đạt chuẩn, phần khác không; không suy ra mọi sản phẩm đều lỗi.

所有商品都不合格。
Suǒyǒu shāngpǐn dōu bù hégé.
Tất cả hàng hóa đều không đạt chuẩn.
None of the products meets the standards.

Phân tích: Phủ định từng sản phẩm trong toàn tập hợp.

Phần 14. Đối chiếu sâu: 又 / 再 / 还 / 仍然 / 重新 / 一再​

又 thường kể lần lặp đã thành sự thật trong khung thời gian được nói đến; 再 thường hướng đến lần tiếp theo hoặc thao tác kế tiếp. 还, 仍然 nhấn sự duy trì, còn 重新 nhấn khởi động lại toàn bộ hành động. Trong ngữ cảnh đặc biệt như 明天又要加班了, 又 vẫn có thể đi với sự kiện tương lai vì người nói coi đây là một lần lặp trái mong đợi.

他又问了同一个问题。
Tā yòu wèn le tóng yí ge wèntí.
Anh ấy lại hỏi cùng một câu hỏi.
He asked the same question again.

Phân tích: 又 nêu sự lặp đã xảy ra.

请再问一遍。
Qǐng zài wèn yí biàn.
Xin hỏi lại một lần nữa.
Please ask once again.

Phân tích: 再 yêu cầu một lượt chưa thực hiện.

他还在办公室。
Tā hái zài bàngōngshì.
Anh ấy vẫn còn ở văn phòng.
He is still in the office.

Phân tích: 还 nhấn tình trạng tiếp diễn, không nói về số lần lặp.

我们重新安装了软件。
Wǒmen chóngxīn ānzhuāng le ruǎnjiàn.
Chúng tôi đã cài đặt lại phần mềm từ đầu.
We reinstalled the software.

Phân tích: 重新 hàm ý bắt đầu lại công việc như một quy trình mới.

明天又要加班了。
Míngtiān yòu yào jiābān le.
Ngày mai lại phải làm thêm giờ nữa rồi.
We have to work overtime again tomorrow.

Phân tích: 又 có thể nhấn một sự việc tương lai bị xem là lặp lại và thường mang cảm thán.

Phần 15. Đối chiếu sâu: 就 / 才 / 已经 / 刚 / 刚才 / 马上​

就 và 才 không chỉ là “sớm” và “muộn”; chúng còn đánh dấu kỳ vọng của người nói. 刚 là phó từ trước vị từ; 刚才 thường là danh từ thời gian có thể đứng trước hoặc sau chủ ngữ. 就 trong 就要 còn biểu thị sự gần kề, hoàn toàn khác với 就 trong 只有……才…… hoặc 只要……就…….

他八点就到了。
Tā bā diǎn jiù dào le.
Mới tám giờ anh ấy đã đến rồi.
He arrived as early as eight o'clock.

Phân tích: 就 cho thấy mốc sớm hơn dự kiến.

他八点才到。
Tā bā diǎn cái dào.
Mãi đến tám giờ anh ấy mới đến.
He did not arrive until eight.

Phân tích: 才 cho thấy mốc muộn so với kỳ vọng hay tình huống.

我刚吃完饭。
Wǒ gāng chīwán fàn.
Tôi vừa mới ăn xong.
I have just finished eating.

Phân tích: 刚 đứng ngay trước vị từ 吃完.

刚才我在开会。
Gāngcái wǒ zài kāihuì.
Vừa nãy tôi đang họp.
I was in a meeting a moment ago.

Phân tích: 刚才 có chức năng thành phần thời gian; không nên coi là từ đồng nghĩa cú pháp hoàn toàn với 刚.

收到通知后,我马上联系了客户。
Shōudào tōngzhī hòu, wǒ mǎshàng liánxì le kèhù.
Sau khi nhận thông báo, tôi lập tức liên hệ khách hàng.
After receiving the notice, I contacted the customer immediately.

Phân tích: 马上 nêu phản ứng nhanh sau mốc trong quá khứ, không chỉ có nghĩa tương lai.

Phần 16. Đối chiếu sâu: 很 / 太 / 更 / 最 / 比较 / 有点儿 / 几乎​

Phó từ mức độ đặt một phát ngôn lên thang đánh giá. 很 có thể là dấu hiệu của vị ngữ tính từ trung tính; 太……了 có thể là cảm thán; 更 thường cần chuẩn so sánh; 最 yêu cầu miền tối cao; 有点儿 hay gắn với lệch mong đợi; 几乎 diễn tả gần đạt một mốc và không tự động khẳng định đã đạt.

这份文件很长。
Zhè fèn wénjiàn hěn cháng.
Tài liệu này dài.
This document is long.

Phân tích: 很 có thể chủ yếu hỗ trợ vị ngữ tính từ trung tính.

这份文件太长了。
Zhè fèn wénjiàn tài cháng le.
Tài liệu này dài quá.
This document is too long.

Phân tích: 太……了 nhấn mức độ quá cao hoặc cảm thán.

这份文件比上一版更长。
Zhè fèn wénjiàn bǐ shàng yì bǎn gèng cháng.
Tài liệu này dài hơn bản trước.
This document is longer than the previous version.

Phân tích: 更 có điểm so sánh rõ ràng.

这份文件是所有版本中最长的。
Zhè fèn wénjiàn shì suǒyǒu bǎnběn zhōng zuì cháng de.
Tài liệu này dài nhất trong tất cả phiên bản.
This document is the longest of all versions.

Phân tích: 最 đi với miền so sánh 所有版本中.

我几乎忘记了会议时间。
Wǒ jīhū wàngjì le huìyì shíjiān.
Tôi suýt quên giờ họp.
I almost forgot the meeting time.

Phân tích: 几乎忘记 không đồng nghĩa với đã hoàn toàn quên.

Phần 17. Đối chiếu sâu: 都 / 也 / 只 / 仅 / 甚至 / 连……都​

都 đánh dấu phạm vi / lượng hóa, 也 đưa thêm trường hợp cùng loại, 只 giới hạn và 甚至 đẩy thông tin lên mức ngoài dự đoán. Kết cấu 连……都 / 也 có nghĩa “đến cả… cũng…”; 连 trong kết cấu này không nên bị coi là phó từ đồng nhất với 都.

我们三个人都同意。
Wǒmen sān ge rén dōu tóngyì.
Cả ba chúng tôi đều đồng ý.
All three of us agree.

Phân tích: 都 bao trùm ba thành viên.

我同意,他也同意。
Wǒ tóngyì, tā yě tóngyì.
Tôi đồng ý, anh ấy cũng đồng ý.
I agree, and he agrees too.

Phân tích: 也 cộng thêm người có đặc điểm / hành động tương tự.

我只同意第一条。
Wǒ zhǐ tóngyì dì yī tiáo.
Tôi chỉ đồng ý điều khoản thứ nhất.
I agree only to the first clause.

Phân tích: 只 giới hạn đối tượng được chấp nhận.

他连最简单的问题都回答不出来。
Tā lián zuì jiǎndān de wèntí dōu huídá bu chūlái.
Đến cả câu hỏi đơn giản nhất anh ấy cũng không trả lời được.
He cannot even answer the simplest question.

Phân tích: 连 nêu đối tượng cực đoan, 都 tăng hiệu ứng phi dự kiến.

Phần 18. Hệ thống cấu trúc liên kết: điều kiện, nhượng bộ, kết quả và tăng tiến​

Cấu trúcGiải nghĩaĐiểm mấu chốt
只要……就……Chỉ cần… thì…Điều kiện đủ hoặc điều kiện bảo đảm trong phạm vi nêu.
只有……才……Chỉ có… mới…Điều kiện cần; chú ý 只有 không phải 只要.
即使……也……Cho dù… vẫn…Tình huống giả định hay nhượng bộ không làm đổi kết quả.
无论……都……Bất kể… đều…Phạm vi bao quát mọi phương án khả dĩ.
不但……而且 / 还……Không những… mà còn…Tăng tiến thông tin ở vế sau.
虽然……却……Mặc dù… thế nhưng…Đánh dấu đối lập ngữ nghĩa, không chỉ nối hình thức.
越……越……Càng… càng…Tương quan hai thang mức độ.
先……再……Trước… rồi…Thứ tự hoạt động; 再 không hàm ý lặp trong cấu trúc này.
一……就……Vừa… thì…Quan hệ nối tiếp gần nhau giữa hai sự kiện.
不仅……还……Không chỉ… mà còn…Phạm vi thông tin được mở rộng ở vế sau.
只要按时付款,我们就按合同发货。
Zhǐyào ànshí fùkuǎn, wǒmen jiù àn hétong fāhuò.
Chỉ cần thanh toán đúng hạn, chúng tôi sẽ giao hàng theo hợp đồng.
As long as payment is made on time, we will ship according to the contract.

Phân tích: 就 đánh dấu vế hệ quả khi điều kiện đủ được thỏa mãn.

只有认真核实,才能避免错误。
Zhǐyǒu rènzhēn héshí, cái néng bìmiǎn cuòwù.
Chỉ khi kiểm tra xác thực nghiêm túc mới có thể tránh sai sót.
Only by carefully verifying can errors be avoided.

Phân tích: 才 nêu ràng buộc điều kiện cần; thay bằng 就 có thể làm lệch lôgic.

即使服务器暂时中断,我们也要保留备份。
Jíshǐ fúwùqì zànshí zhōngduàn, wǒmen yě yào bǎoliú bèifèn.
Dù máy chủ tạm gián đoạn, chúng ta vẫn phải giữ bản sao lưu.
Even if the server is temporarily interrupted, we must retain backups.

Phân tích: 也 đánh dấu vế vẫn đúng bất kể điều kiện nhượng bộ.

这个工具不但提高了效率,还降低了错误率。
Zhège gōngjù búdàn tígāo le xiàolǜ, hái jiàngdī le cuòwùlǜ.
Công cụ này không chỉ nâng hiệu suất mà còn giảm tỷ lệ lỗi.
This tool not only improved efficiency but also lowered the error rate.

Phân tích: 还 bổ sung lợi ích thứ hai cùng hướng với vế đầu.

课程越深入,我们越能发现细节。
Kèchéng yuè shēnrù, wǒmen yuè néng fāxiàn xìjié.
Khóa học càng đi sâu, chúng ta càng có thể phát hiện các chi tiết.
The deeper the course goes, the more details we can notice.

Phân tích: Hai 越 tạo quan hệ đồng biến, không đồng nghĩa với 最.

Phần 19. Phó từ trong văn bản thương mại, công vụ, giáo dục và kỹ thuật​

Các văn bản tiêu chuẩn ưu tiên diễn đạt rõ phạm vi, thời hạn, cấm đoán và cam kết. Phó từ thường được chọn vì mức độ ràng buộc: 一律不得 mạnh hơn thông báo thông thường; 尚未 xác nhận tính chưa hoàn tất tại thời điểm xét; 务必 đánh dấu yêu cầu bắt buộc; 仅 giới hạn người hưởng điều khoản. Dịch không chính xác những từ này có thể làm sai ý chính sách hoặc nghĩa vụ.

未经书面授权,任何人均不得披露相关数据。
Wèijīng shūmiàn shòuquán, rènhé rén jūn bùdé pīlù xiāngguān shùjù.
Nếu chưa được ủy quyền bằng văn bản, bất kỳ ai cũng không được tiết lộ dữ liệu liên quan.
Without written authorization, no person may disclose the relevant data.

Phân tích: 均 thường dùng trang trọng với nghĩa đều; 不得 là kết cấu cấm đoán, không tương đương với 没有 khả năng.

双方应当及时履行各自义务。
Shuāngfāng yīngdāng jíshí lǚxíng gèzì yìwù.
Hai bên phải thực hiện kịp thời nghĩa vụ của mỗi bên.
Both parties shall perform their respective obligations promptly.

Phân tích: 及时 ở đây làm trạng ngữ thời điểm / tính kịp thời, không phải phó từ thuần trong mọi phân loại.

该账户目前尚未通过审核。
Gāi zhànghù mùqián shàngwèi tōngguò shěnhé.
Tài khoản này hiện vẫn chưa vượt qua bước xét duyệt.
This account has not yet passed review.

Phân tích: 尚未 nhấn trạng thái chưa hoàn thành tại thời điểm hiện nay.

用户仅可在授权范围内使用资料。
Yònghù jǐn kě zài shòuquán fànwéi nèi shǐyòng zīliào.
Người dùng chỉ được sử dụng tài liệu trong phạm vi được cấp phép.
Users may use the materials only within the authorized scope.

Phân tích: 仅 giới hạn quyền; 可 làm động từ năng nguyện, khác phó từ mức độ.

请务必在截止日期前提交完整材料。
Qǐng wùbì zài jiézhǐ rìqī qián tíjiā wánzhěng cáiliào.
Xin nhất định nộp đủ tài liệu trước hạn chót.
Please make sure to submit complete materials before the deadline.

Phân tích: 务必 nêu tính bắt buộc; 在……前 là cụm thời gian.

经核实,该产品确实存在质量问题。
Jīng héshí, gāi chǎnpǐn quèshí cúnzài zhìliàng wèntí.
Qua xác minh, sản phẩm này thực sự có vấn đề chất lượng.
After verification, the product was indeed found to have quality issues.

Phân tích: 确实 xác nhận sự thật sau khi kiểm tra, không phải phó từ suy đoán chưa chắc chắn.

供应商一直没有按期交货。
Gōngyìngshāng yìzhí méiyǒu ànqī jiāohuò.
Nhà cung cấp suốt thời gian qua vẫn chưa giao hàng đúng hạn.
The supplier has still not delivered on schedule.

Phân tích: 一直 + 没有 thể hiện tình trạng kéo dài chưa thực hiện; khác 从来不 nếu nói thói quen.

我们会逐一检查每一个产品编号。
Wǒmen huì zhúyī jiǎnchá měi yí ge chǎnpǐn biānhào.
Chúng tôi sẽ kiểm tra lần lượt từng mã sản phẩm.
We will check each product number one by one.

Phân tích: 逐一 biểu thị cách kiểm tra theo từng mục, không thay thế ý nghĩa của 每一个.

Phần 20. Những lỗi sai điển hình và nguyên tắc sửa​

Câu dễ sai / không phù hợpCách diễn đạt chuẩn theo ý địnhLý do
*我很吃饭。我吃得很多。很 không trực tiếp đo số lượng của động từ hành động 吃饭.
*我不有时间。我没有时间。Phủ định sự sở hữu thông thường dùng 没有.
*昨天我不去了。昨天我没去。Kể sự kiện đã không diễn ra dùng 没, trừ khi “không đi” diễn tả ý định / quan điểm theo ngữ cảnh.
*他明天再来了。他明天再来。Kế hoạch hành động lặp chưa hiện thực thường dùng 再来; 了 cần ngữ cảnh đặc biệt.
*我都不一定明白。我不一定都明白。Vị trí lượng hóa và phủ định phải gắn đúng phần cần nói; câu gốc có thể có nghĩa khác trong ngữ cảnh.
*他刚才吃饭过。他刚才吃过饭。过 trải nghiệm hoặc hoàn tất sau động từ thích hợp; 刚才 là thời gian độc lập.
*我们非常全部看完。我们已经全部看完了。非常 không tăng mức độ cho 全部 như với tính từ thông thường.
*请再一次昨天发邮件。请再发一次邮件。再 đứng trước động từ khi yêu cầu lần thực hiện tiếp theo.
*我一点儿担心。我有点儿担心。Có sự khác biệt giữa 一点儿 lượng nhỏ và 有点儿 mức độ trạng thái.
*这件事未必不可能。这件事并非不可能。Phủ định lồng nhiều tầng dễ gây mơ hồ; dùng cách xác quyết rõ hơn.
*他已经正在吃饭。他已经开始吃饭了。已经 và 正在 có thể đồng xuất hiện trong ngữ cảnh nhất định, nhưng “đã bắt đầu ăn” nên dùng động từ 开始.
*他们不都没有来。他们并不是都没来。Phủ định đa tầng khiến phạm vi mơ hồ; nên tường minh ý “không phải ai cũng vắng”.
Lưu ý: dấu * chỉ rằng câu không tự nhiên hoặc không phù hợp với ý định diễn đạt điển hình trong cột kế tiếp; không có nghĩa mọi chuỗi chữ đó đều tuyệt đối bất khả trong mọi diễn ngôn. Với phó từ, ngữ cảnh có thể hợp thức hóa cấu trúc vốn hiếm gặp.

Phần 21. Hội thoại ứng dụng 1: ôn bài, tiến độ và tần suất học tập​

Ngữ cảnh: giáo viên trao đổi với học viên về việc thường xuyên ôn tập. Tập trung 经常、已经、还、再、终于、逐渐 và phân biệt hành động lặp với trạng thái tiếp diễn.

老师:你最近经常练习发音吗?
Lǎoshī: Nǐ zuìjìn jīngcháng liànxí fāyīn ma?
Giáo viên: Gần đây em có thường xuyên luyện phát âm không?
Teacher: Have you been practicing pronunciation regularly lately?

学生:我每天都练习,但有些声调还不准确。
Xuésheng: Wǒ měi tiān dōu liànxí, dàn yǒuxiē shēngdiào hái bù zhǔnquè.
Học viên: Ngày nào em cũng luyện, nhưng một số thanh điệu vẫn chưa chính xác.
Student: I practice every day, but some tones are still inaccurate.

老师:你先慢慢读,再逐渐加快速度。
Lǎoshī: Nǐ xiān mànmàn dú, zài zhújiàn jiākuài sùdù.
Giáo viên: Em đọc chậm trước, rồi dần tăng tốc độ.
Teacher: Read slowly first, then gradually increase your speed.

学生:我已经按照您的方法练了一个星期。
Xuésheng: Wǒ yǐjīng ànzhào nín de fāngfǎ liàn le yí ge xīngqī.
Học viên: Em đã luyện theo phương pháp của thầy/cô được một tuần.
Student: I have already practiced using your method for a week.

老师:很好,发音终于有明显进步了。
Lǎoshī: Hěn hǎo, fāyīn zhōngyú yǒu míngxiǎn jìnbù le.
Giáo viên: Rất tốt, phát âm cuối cùng đã tiến bộ rõ rệt rồi.
Teacher: Very good. Your pronunciation has finally improved noticeably.

学生:谢谢老师,我还会继续努力。
Xuésheng: Xièxie lǎoshī, wǒ hái huì jìxù nǔlì.
Học viên: Cảm ơn thầy/cô, em sẽ tiếp tục cố gắng.
Student: Thank you, teacher. I will keep working hard.

Phần 22. Hội thoại ứng dụng 2: đơn hàng, kho vận và phạm vi xử lý​

Ngữ cảnh: nhân viên kinh doanh xác định những đơn đã giao, những đơn chưa gửi và thứ tự xử lý. Tập trung 都、只、已经、尚未、先、再、立即、逐一.

经理:今天的订单都处理完了吗?
Jīnglǐ: Jīntiān de dìngdān dōu chǔlǐwán le ma?
Quản lý: Hôm nay tất cả đơn hàng đã xử lý xong chưa?
Manager: Have all today's orders been processed?

员工:还没有,只有国内订单已经发货。
Yuángōng: Hái méiyǒu, zhǐyǒu guónèi dìngdān yǐjīng fāhuò.
Nhân viên: Vẫn chưa ạ, chỉ đơn nội địa đã được gửi.
Employee: Not yet. Only the domestic orders have been shipped.

经理:国外订单为什么尚未发出?
Jīnglǐ: Guówài dìngdān wèishénme shàngwèi fāchū?
Quản lý: Tại sao các đơn nước ngoài vẫn chưa gửi đi?
Manager: Why haven't the international orders been dispatched yet?

员工:我们正在逐一核对收货地址。
Yuángōng: Wǒmen zhèngzài zhúyī héduì shōuhuò dìzhǐ.
Nhân viên: Chúng tôi đang đối chiếu từng địa chỉ nhận hàng.
Employee: We are checking the delivery addresses one by one.

经理:请先完成核对,再立即安排发货。
Jīnglǐ: Qǐng xiān wánchéng héduì, zài lìjí ānpái fāhuò.
Quản lý: Hãy hoàn tất đối chiếu trước, rồi lập tức bố trí gửi hàng.
Manager: Finish the checks first, then arrange shipment immediately.

员工:明白,我会尽快通知所有客户。
Yuángōng: Míngbai, wǒ huì jǐnkuài tōngzhī suǒyǒu kèhù.
Nhân viên: Tôi hiểu, tôi sẽ báo cho toàn bộ khách hàng sớm nhất có thể.
Employee: Understood. I will notify all customers as soon as possible.

Phần 23. Hội thoại ứng dụng 3: sự cố máy chủ và tính liên tục trạng thái​

Ngữ cảnh: phân biệt 已经, 仍然, 还, 突然, 居然, 幸亏, 重新 trong xử lý kỹ thuật.

管理员:网站昨天晚上突然无法访问。
Guǎnlǐyuán: Wǎngzhàn zuótiān wǎnshang tūrán wúfǎ fǎngwèn.
Quản trị viên: Tối qua website đột nhiên không thể truy cập.
Administrator: The website suddenly became inaccessible last night.

工程师:我已经检查了服务器日志。
Gōngchéngshī: Wǒ yǐjīng jiǎnchá le fúwùqì rìzhì.
Kỹ sư: Tôi đã kiểm tra nhật ký máy chủ rồi.
Engineer: I have already checked the server logs.

管理员:问题现在解决了吗?
Guǎnlǐyuán: Wèntí xiànzài jiějué le ma?
Quản trị viên: Bây giờ vấn đề đã được giải quyết chưa?
Administrator: Has the issue been resolved now?

工程师:服务恢复了,但页面仍然加载得很慢。
Gōngchéngshī: Fúwù huīfù le, dàn yèmiàn réngrán jiāzài de hěn màn.
Kỹ sư: Dịch vụ đã khôi phục, nhưng trang vẫn tải rất chậm.
Engineer: The service is back, but pages still load very slowly.

管理员:幸亏我们提前备份了数据。
Guǎnlǐyuán: Xìngkuī wǒmen tíqián bèifèn le shùjù.
Quản trị viên: May mà chúng ta đã sao lưu dữ liệu trước.
Administrator: Luckily, we backed up the data in advance.

工程师:我会重新检查配置,并继续观察。
Gōngchéngshī: Wǒ huì chóngxīn jiǎnchá pèizhì, bìng jìxù guānchá.
Kỹ sư: Tôi sẽ kiểm tra lại cấu hình từ đầu và tiếp tục theo dõi.
Engineer: I will recheck the configuration from scratch and keep monitoring.

Phần 24. Hội thoại ứng dụng 4: hợp đồng và nghĩa vụ thanh toán​

Ngữ cảnh: sử dụng 仅、务必、未必、确实、及时、都、才 để diễn đạt phạm vi quyền hạn và điều kiện cần.

甲方:这份合同已经正式生效了吗?
Jiǎfāng: Zhè fèn hétong yǐjīng zhèngshì shēngxiào le ma?
Bên A: Hợp đồng này đã chính thức có hiệu lực chưa?
Party A: Has this contract officially taken effect?

乙方:双方签字后,合同才正式生效。
Yǐfāng: Shuāngfāng qiānzì hòu, hétong cái zhèngshì shēngxiào.
Bên B: Sau khi hai bên ký, hợp đồng mới chính thức có hiệu lực.
Party B: The contract takes effect only after both parties sign.

甲方:我们必须立即支付全部款项吗?
Jiǎfāng: Wǒmen bìxū lìjí zhīfù quánbù kuǎnxiàng ma?
Bên A: Chúng tôi có bắt buộc phải thanh toán toàn bộ ngay không?
Party A: Must we pay the full amount immediately?

乙方:不必,您仅需先支付第一期款项。
Yǐfāng: Búbì, nín jǐn xū xiān zhīfù dì yī qī kuǎnxiàng.
Bên B: Không cần, ông/bà chỉ cần thanh toán đợt đầu trước.
Party B: No. You only need to make the first installment first.

甲方:我会及时核实收款账户。
Jiǎfāng: Wǒ huì jíshí héshí shōukuǎn zhànghù.
Bên A: Tôi sẽ xác minh tài khoản nhận tiền kịp thời.
Party A: I will verify the receiving account promptly.

乙方:请务必使用合同中约定的账户。
Yǐfāng: Qǐng wùbì shǐyòng hétong zhōng yuēdìng de zhànghù.
Bên B: Xin nhất định dùng tài khoản đã thỏa thuận trong hợp đồng.
Party B: Please make sure to use the account specified in the contract.

Phần 25. Hội thoại ứng dụng 5: so sánh phương án và phó từ mức độ​

Ngữ cảnh: người học thấy cách dùng 更、最、比较、太、稍微、非常 không thể tráo đổi khi chuyển từ đánh giá trung tính sang quyết định tối ưu.

主管:你觉得哪个方案更合适?
Zhǔguǎn: Nǐ juéde nǎ ge fāng'àn gèng héshì?
Trưởng bộ phận: Bạn thấy phương án nào phù hợp hơn?
Supervisor: Which plan do you think is more suitable?

员工:第一个方案比较便宜,但流程太复杂了。
Yuángōng: Dì yī ge fāng'àn bǐjiào piányi, dàn liúchéng tài fùzá le.
Nhân viên: Phương án thứ nhất khá rẻ nhưng quy trình quá phức tạp.
Employee: The first plan is relatively cheap, but its process is too complicated.

主管:第二个方案有什么优点?
Zhǔguǎn: Dì èr ge fāng'àn yǒu shénme yōudiǎn?
Trưởng bộ phận: Phương án thứ hai có ưu điểm gì?
Supervisor: What are the advantages of the second plan?

员工:它的成本稍微高一点,但执行效率非常高。
Yuángōng: Tā de chéngběn shāowēi gāo yìdiǎn, dàn zhíxíng xiàolǜ fēicháng gāo.
Nhân viên: Chi phí cao hơn một chút nhưng hiệu suất thực hiện rất cao.
Employee: Its cost is slightly higher, but its execution efficiency is very high.

主管:综合来看,哪个最值得选择?
Zhǔguǎn: Zōnghé lái kàn, nǎ ge zuì zhíde xuǎnzé?
Trưởng bộ phận: Xét tổng thể thì phương án nào đáng chọn nhất?
Supervisor: Overall, which option is the best choice?

员工:我认为第二个方案更加合理。
Yuángōng: Wǒ rènwéi dì èr ge fāng'àn gèngjiā hélǐ.
Nhân viên: Tôi cho rằng phương án thứ hai hợp lý hơn.
Employee: I believe the second option is more reasonable.

Phần 26. Hội thoại ứng dụng 6: giao tiếp xã hội và sắc thái bất ngờ​

Ngữ cảnh: 竟然、果然、难怪、偏偏、幸好 tác động chủ yếu đến lập trường của người nói, chứ không thay đổi phần sự kiện theo cùng một cách.

小王:你听说了吗?小李竟然通过了高级考试!
Xiǎo Wáng: Nǐ tīngshuō le ma? Xiǎo Lǐ jìngrán tōngguò le gāojí kǎoshì!
Tiểu Vương: Bạn nghe tin chưa? Tiểu Lý không ngờ đã đỗ kỳ thi cao cấp!
Wang: Have you heard? Li surprisingly passed the advanced exam!

小陈:我早就觉得他会成功。
Xiǎo Chén: Wǒ zǎo jiù juéde tā huì chénggōng.
Tiểu Trần: Tôi từ lâu đã nghĩ cậu ấy sẽ thành công.
Chen: I had long thought he would succeed.

小王:他每天都练习,果然没有白费努力。
Xiǎo Wáng: Tā měi tiān dōu liànxí, guǒrán méiyǒu báifèi nǔlì.
Tiểu Vương: Ngày nào cậu ấy cũng luyện, quả nhiên công sức không uổng.
Wang: He practiced every day, and his effort paid off, as expected.

小陈:难怪他的口语越来越流利。
Xiǎo Chén: Nánguài tā de kǒuyǔ yuè lái yuè liúlì.
Tiểu Trần: Thảo nào khẩu ngữ của cậu ấy ngày càng lưu loát.
Chen: No wonder his spoken Chinese keeps getting more fluent.

小王:偏偏我昨天忘记报名了。
Xiǎo Wáng: Piānpiān wǒ zuótiān wàngjì bàomíng le.
Tiểu Vương: Trớ trêu là hôm qua tôi lại quên đăng ký.
Wang: Unfortunately, I happened to forget to register yesterday.

小陈:幸好报名时间还没结束。
Xiǎo Chén: Xìnghǎo bàomíng shíjiān hái méi jiéshù.
Tiểu Trần: May mà thời gian đăng ký vẫn chưa hết.
Chen: Luckily, registration is still open.

Phần 27. Hội thoại ứng dụng 7: an toàn thông tin và xử lý sự cố​

Ngữ cảnh: phó từ cấm đoán, phạm vi và thời gian gắn với các chính sách trong môi trường số.

用户:我刚收到一封要求更换密码的邮件。
Yònghù: Wǒ gāng shōudào yì fēng yāoqiú gēnghuàn mìmǎ de yóujiàn.
Người dùng: Tôi vừa nhận được email yêu cầu đổi mật khẩu.
User: I just received an email asking me to change my password.

客服:您千万不要直接点击陌生链接。
Kèfú: Nín qiānwàn búyào zhíjiē diǎnjī mòshēng liànjiē.
Hỗ trợ: Xin tuyệt đối đừng bấm trực tiếp vào liên kết lạ.
Support: Please never click an unfamiliar link directly.

用户:我已经打开邮件,但还没有输入密码。
Yònghù: Wǒ yǐjīng dǎkāi yóujiàn, dàn hái méiyǒu shūrù mìmǎ.
Người dùng: Tôi đã mở email nhưng vẫn chưa nhập mật khẩu.
User: I opened the email but have not entered my password.

客服:那就好,请立即通过官方网站核实。
Kèfú: Nà jiù hǎo, qǐng lìjí tōngguò guānfāng wǎngzhàn héshí.
Hỗ trợ: Thế thì tốt, xin xác minh ngay qua trang chính thức.
Support: That's good. Please verify it through the official website immediately.

用户:这类邮件是不是经常出现?
Yònghù: Zhè lèi yóujiàn shì bu shì jīngcháng chūxiàn?
Người dùng: Loại email này có thường xuất hiện không?
User: Do such emails appear frequently?

客服:确实如此,我们会持续提醒所有用户。
Kèfú: Quèshí rúcǐ, wǒmen huì chíxù tíxǐng suǒyǒu yònghù.
Hỗ trợ: Đúng là vậy, chúng tôi sẽ liên tục nhắc tất cả người dùng.
Support: Indeed. We will keep reminding all users.

Phần 28. Hội thoại ứng dụng 8: chữa lỗi phó từ trong câu​

Ngữ cảnh: hai học viên đối chiếu các câu không tự nhiên và lý giải bằng phạm vi tác động, thay vì ghi nhớ đơn thuần.

甲:我写了“昨天他不来”,这样对吗?
Jiǎ: Wǒ xiě le “zuótiān tā bù lái”, zhèyàng duì ma?
A: Tôi viết “Hôm qua anh ấy không đến”, như vậy đúng không?
A: I wrote “He didn't come yesterday” with 不. Is that right?

乙:如果说昨天没有发生的事,最好说“昨天他没来”。
Yǐ: Rúguǒ shuō zuótiān méiyǒu fāshēng de shì, zuì hǎo shuō “zuótiān tā méi lái”.
B: Nếu nói chuyện không xảy ra hôm qua thì tốt nhất nói “昨天他没来”.
B: If you mean it did not happen yesterday, it's better to say “昨天他没来”.

甲:那“大家不都同意”和“大家都不同意”一样吗?
Jiǎ: Nà “dàjiā bù dōu tóngyì” hé “dàjiā dōu bù tóngyì” yíyàng ma?
A: Thế “không phải mọi người đều đồng ý” và “mọi người đều không đồng ý” giống nhau à?
A: Then are “not everyone agrees” and “no one agrees” the same?

乙:不一样,前者允许有人同意,后者表示没有人同意。
Yǐ: Bù yíyàng, qiánzhě yǔnxǔ yǒu rén tóngyì, hòuzhě biǎoshì méiyǒu rén tóngyì.
B: Không giống; câu đầu vẫn có thể có người đồng ý, câu sau là không ai đồng ý.
B: No. The first allows some agreement; the second means no one agrees.

甲:我明白了,原来副词的顺序很重要。
Jiǎ: Wǒ míngbai le, yuánlái fùcí de shùnxù hěn zhòngyào.
A: Tôi hiểu rồi, hóa ra trật tự phó từ rất quan trọng.
A: I see now; adverb order really matters.

乙:对,不能只看词义,还要看它修饰哪一部分。
Yǐ: Duì, bù néng zhǐ kàn cíyì, hái yào kàn tā xiūshì nǎ yí bùfen.
B: Đúng, không thể chỉ nhìn nghĩa từ, mà còn phải xem nó bổ nghĩa cho phần nào.
B: Exactly. You must consider not just word meaning but also what it modifies.

Phần 29. Bài văn ứng dụng 1: thói quen học tiếng Trung hiệu quả​

Chủ đề: cách xây dựng nhịp học ổn định. Đọc liền mạch theo bốn dòng; chú ý cách các phó từ biểu thị tần suất, thứ tự, mức độ và kết quả lâu dài.

学习汉语不能只靠记忆词汇,还需要经常练习听说读写。
Xuéxí Hànyǔ bù néng zhǐ kào jìyì cíhuì, hái xūyào jīngcháng liànxí tīng shuō dú xiě.
Học tiếng Trung không thể chỉ dựa vào ghi nhớ từ, mà còn cần thường xuyên luyện nghe nói đọc viết.
Learning Chinese cannot rely only on vocabulary memorization; it also requires regular practice in listening, speaking, reading, and writing.

刚开始学习时,很多人觉得汉语发音比较难。
Gāng kāishǐ xuéxí shí, hěn duō rén juéde Hànyǔ fāyīn bǐjiào nán.
Khi mới bắt đầu học, nhiều người thấy phát âm tiếng Trung tương đối khó.
At the beginning, many learners find Chinese pronunciation relatively difficult.

但是,只要每天认真练习,发音就会逐渐准确起来。
Dànshì, zhǐyào měi tiān rènzhēn liànxí, fāyīn jiù huì zhújiàn zhǔnquè qǐlái.
Nhưng chỉ cần mỗi ngày luyện nghiêm túc, phát âm sẽ dần chuẩn xác hơn.
However, with careful daily practice, pronunciation will gradually improve.

遇到不懂的语法时,应该先分析例句,再尝试自己造句。
Yùdào bù dǒng de yǔfǎ shí, yīnggāi xiān fēnxī lìjù, zài chángshì zìjǐ zàojù.
Khi gặp ngữ pháp chưa hiểu, nên phân tích ví dụ trước, rồi thử tự đặt câu.
When encountering unfamiliar grammar, analyze examples first and then try making your own sentences.

已经学过的知识也不能完全放下,而要定期复习。
Yǐjīng xué guo de zhīshi yě bù néng wánquán fàngxià, ér yào dìngqī fùxí.
Kiến thức đã học cũng không thể bỏ hẳn, mà cần ôn định kỳ.
Previously learned material should not be abandoned but reviewed regularly.

只要始终坚持,学习者最终能够取得明显进步。
Zhǐyào shǐzhōng jiānchí, xuéxízhě zuìzhōng nénggòu qǔdé míngxiǎn jìnbù.
Chỉ cần kiên trì đến cùng, người học cuối cùng có thể đạt tiến bộ rõ rệt.
With consistent perseverance, learners can eventually make noticeable progress.

Phần 30. Bài văn ứng dụng 2: kiểm soát chất lượng và giao hàng​

Chủ đề: quy trình thực tế của doanh nghiệp. Phân tích 已经、仍然、逐一、务必、仅、确实、立即 để xác định cam kết, mức độ đầy đủ và giới hạn quyền.

我们公司一直非常重视产品质量和交货时间。
Wǒmen gōngsī yìzhí fēicháng zhòngshì chǎnpǐn zhìliàng hé jiāohuò shíjiān.
Công ty chúng tôi luôn hết sức coi trọng chất lượng sản phẩm và thời gian giao hàng.
Our company has always placed great importance on product quality and delivery schedules.

所有订单都必须经过严格审核,才能进入发货流程。
Suǒyǒu dìngdān dōu bìxū jīngguò yángé shěnhé, cái néng jìnrù fāhuò liúchéng.
Mọi đơn hàng đều phải qua xét duyệt nghiêm ngặt mới được vào quy trình giao hàng.
All orders must pass strict review before entering the shipping process.

工作人员通常先核实客户信息,再逐一检查产品编号。
Gōngzuò rényuán tōngcháng xiān héshí kèhù xìnxī, zài zhúyī jiǎnchá chǎnpǐn biānhào.
Nhân viên thường xác minh thông tin khách hàng trước, rồi kiểm tra lần lượt từng mã sản phẩm.
Staff usually verify customer information first and then inspect product numbers one by one.

如果发现问题,相关部门就要立即停止发货。
Rúguǒ fāxiàn wèntí, xiāngguān bùmén jiù yào lìjí tíngzhǐ fāhuò.
Nếu phát hiện vấn đề, bộ phận liên quan phải lập tức dừng giao hàng.
If an issue is found, the relevant department must stop shipment immediately.

即使已经完成包装,也不能忽略最后一次检查。
Jíshǐ yǐjīng wánchéng bāozhuāng, yě bù néng hūlüè zuìhòu yí cì jiǎnchá.
Dù đã đóng gói xong, vẫn không được bỏ qua lần kiểm tra cuối.
Even after packing is complete, the final inspection must not be skipped.

只有全部信息核实无误,货物才可以正式出库。
Zhǐyǒu quánbù xìnxī héshí wúwù, huòwù cái kěyǐ zhèngshì chūkù.
Chỉ khi mọi thông tin được xác minh không sai sót thì hàng mới được chính thức xuất kho.
Only when all information has been verified can the goods officially leave the warehouse.

Phần 31. Bài văn ứng dụng 3: bảo mật dữ liệu và quản trị hệ thống​

Chủ đề: phòng ngừa rủi ro số. Chú ý sự khác nhau giữa trạng thái 尚未, hành vi cấm 绝不 và yêu cầu 务必.

互联网服务不仅需要良好的性能,还需要可靠的安全措施。
Hùliánwǎng fúwù bùjǐn xūyào liánghǎo de xìngnéng, hái xūyào kěkào de ānquán cuòshī.
Dịch vụ Internet không chỉ cần hiệu năng tốt, mà còn cần biện pháp bảo mật đáng tin cậy.
Internet services need not only good performance but also reliable security measures.

管理员应该经常检查日志,并及时更新系统。
Guǎnlǐyuán yīnggāi jīngcháng jiǎnchá rìzhì, bìng jíshí gēngxīn xìtǒng.
Quản trị viên nên thường xuyên kiểm tra nhật ký và cập nhật hệ thống kịp thời.
Administrators should regularly check logs and update systems promptly.

即使网站已经恢复访问,也不能马上删除旧备份。
Jíshǐ wǎngzhàn yǐjīng huīfù fǎngwèn, yě bù néng mǎshàng shānchú jiù bèifèn.
Ngay cả khi website đã truy cập được lại, cũng không nên xóa bản sao lưu cũ ngay.
Even if the site is accessible again, old backups should not be deleted immediately.

一旦发现异常情况,必须立即限制危险操作。
Yídàn fāxiàn yìcháng qíngkuàng, bìxū lìjí xiànzhì wēixiǎn cāozuò.
Một khi phát hiện bất thường, phải lập tức hạn chế các thao tác nguy hiểm.
Once an anomaly is detected, risky operations must be restricted immediately.

未经授权的人员一律不得访问私人文件。
Wèijīng shòuquán de rényuán yílǜ bùdé fǎngwèn sīrén wénjiàn.
Những người chưa được cấp quyền nhất loạt không được truy cập tệp riêng tư.
Unauthorized personnel must not access private files under any circumstances.

安全管理始终是一个需要持续改进的过程。
Ānquán guǎnlǐ shǐzhōng shì yí ge xūyào chíxù gǎijìn de guòchéng.
Quản trị bảo mật luôn là một quá trình cần cải tiến liên tục.
Security management is always a process requiring continuous improvement.

Phần 32. Bài văn ứng dụng 4: đánh giá các phương án hợp tác​

Chủ đề: ra quyết định có căn cứ. Tập trung vào suy đoán, so sánh và thái độ: 可能、未必、更加、相当、确实、毕竟、最终.

选择合作伙伴时,不能仅仅比较价格。
Xuǎnzé hézuò huǒbàn shí, bù néng jǐnjǐn bǐjiào jiàgé.
Khi chọn đối tác, không thể chỉ so sánh giá cả.
When choosing a partner, it is not enough to compare prices alone.

一个报价更低的供应商,服务质量未必更好。
Yí ge bàojià gèng dī de gōngyìngshāng, fúwù zhìliàng wèibì gèng hǎo.
Nhà cung cấp báo giá thấp hơn chưa chắc có chất lượng dịch vụ tốt hơn.
A supplier offering a lower price does not necessarily provide better service.

我们首先需要全面了解对方的生产能力。
Wǒmen shǒuxiān xūyào quánmiàn liǎojiě duìfāng de shēngchǎn nénglì.
Trước tiên chúng ta cần hiểu đầy đủ năng lực sản xuất của đối tác.
First, we need to understand the partner's production capacity thoroughly.

如果对方已经多次延期交货,就应该更加谨慎。
Rúguǒ duìfāng yǐjīng duō cì yánqī jiāohuò, jiù yīnggāi gèngjiā jǐnshèn.
Nếu đối tác đã nhiều lần giao hàng chậm, chúng ta nên cẩn trọng hơn nữa.
If the other party has repeatedly delayed delivery, we should be even more cautious.

当然,单次错误也未必代表长期能力不足。
Dāngrán, dān cì cuòwù yě wèibì dàibiǎo chángqī nénglì bùzú.
Tất nhiên, một lỗi đơn lẻ cũng chưa chắc chứng tỏ năng lực dài hạn kém.
Of course, a single mistake does not necessarily indicate poor long-term capability.

经过认真评估,我们最终选择了最可靠的方案。
Jīngguò rènzhēn pínggū, wǒmen zuìzhōng xuǎnzé le zuì kěkào de fāng'àn.
Sau khi đánh giá kỹ, cuối cùng chúng tôi chọn phương án đáng tin cậy nhất.
After careful evaluation, we ultimately chose the most reliable option.

Phần 33. Bài tập thực hành tổng hợp: 60 câu từ cơ bản đến nâng cao​

Hướng dẫn: người học hãy tự hoàn thành trước khi xem đáp án. Các câu được chia sáu dạng: điền từ, chọn từ, sửa lỗi, dịch Việt–Trung, phân tích ý nghĩa và ứng dụng chuyên ngành. Trong những câu có nhiều cách đúng, đáp án nêu một cách tự nhiên phù hợp nhất với yêu cầu.

  1. Điền phó từ: Điền phó từ “đã”: 我们____完成了验收。
  2. Điền phó từ: Điền “đang”: 他____准备明天的会议。
  3. Điền phó từ: Điền “tất cả đều”: 这些合同____需要签字。
  4. Điền phó từ: Điền “chỉ”: 我____同意第二种方案。
  5. Điền phó từ: Điền “mới” hàm ý muộn: 他十点____到。
  6. Điền phó từ: Điền “vừa mới”: 我____收到通知。
  7. Điền phó từ: Điền “thêm một lần nữa” trong lời yêu cầu: 请____解释一遍。
  8. Điền phó từ: Điền “lại” trong sự kiện đã xảy ra: 他昨天忘带卡,今天____忘了。
  9. Điền phó từ: Điền “chưa” phù hợp quá khứ: 我昨天____去上课。
  10. Điền phó từ: Điền “có lẽ”: 他____还在办公室。
  11. Chọn từ đúng: Chọn 又 hoặc 再: 明天请你____来一次。
  12. Chọn từ đúng: Chọn 就 hoặc 才: 他们七点____到了, sớm hơn dự kiến.
  13. Chọn từ đúng: Chọn 就 hoặc 才: 他下午五点____完成任务, muộn hơn dự kiến.
  14. Chọn từ đúng: Chọn 都 hoặc 也: 我已经签字了,他____签字了。
  15. Chọn từ đúng: Chọn 很 hoặc 最: 这是所有问题中____难的。
  16. Chọn từ đúng: Chọn 尚未 hoặc 已经: 系统____恢复,仍然无法登录。
  17. Chọn từ đúng: Chọn 果然 hoặc 竟然: 事先预测会下雨,下午____下雨了。
  18. Chọn từ đúng: Chọn 最 hoặc 更: 第二个版本比第一个版本____稳定。
  19. Chọn từ đúng: Chọn 仍然 hoặc 重新: 系统已经修好了,但网站____很慢。
  20. Chọn từ đúng: Chọn 务必 hoặc 偶尔: 请____检查账户信息。
  21. Sửa câu sai: Sửa câu không tự nhiên: 我很吃饭。
  22. Sửa câu sai: Sửa câu phủ định sai: 我不有电脑。
  23. Sửa câu sai: Sửa câu kể quá khứ: 昨天他不来上课。
  24. Sửa câu sai: Sửa cụm mức độ: 我非常全部检查了文件。
  25. Sửa câu sai: Sửa sắc thái chưa hoàn thành: 文件还已经审核完。
  26. Sửa câu sai: Sửa câu yêu cầu lặp: 请又说一遍。
  27. Sửa câu sai: Sửa câu cấm: 昨天请别发货。 (ý: hôm qua chưa giao)
  28. Sửa câu sai: Sửa kết cấu vị ngữ: 我最喜欢很这本书。
  29. Sửa câu sai: Sửa câu so sánh: 这个方案比那个方案最便宜。
  30. Sửa câu sai: Sửa câu lệnh không cần: 您不能再次提交申请。 (ý: không cần)
  31. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Chúng tôi vẫn chưa nhận được hợp đồng.”
  32. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Anh ấy thường kiểm tra email vào buổi sáng.”
  33. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Tất cả thành viên đều đồng ý.”
  34. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Có lẽ ngày mai chúng tôi mới có thể xuất phát.”
  35. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Mời đọc chậm hơn một chút.”
  36. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Mãi đến hôm nay anh ấy mới trả lời.”
  37. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Thật không ngờ cô ấy đã vượt qua kỳ thi.”
  38. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Chúng tôi sẽ kiểm tra từng mục một.”
  39. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Không phải tất cả sinh viên đều biết câu trả lời.”
  40. Dịch Việt–Trung: Dịch: “Xin nhất định nộp tài liệu đúng hạn.”
  41. Phân tích nghĩa: Giải thích phạm vi trong câu “他们不都来了”: chuyển thành câu rõ nghĩa.
  42. Phân tích nghĩa: Chuyển thành ý “không ai trong số họ đến”.
  43. Phân tích nghĩa: Nêu câu “chưa chắc kết quả sai” với 未必.
  44. Phân tích nghĩa: Nêu câu “chắc chắn kết quả sai” với 一定.
  45. Phân tích nghĩa: Viết câu dùng 果然 khi sự việc đúng dự đoán.
  46. Phân tích nghĩa: Viết câu dùng 居然 khi kết quả ngoài dự đoán.
  47. Phân tích nghĩa: Phân biệt tái diễn với duy trì: diễn đạt “lại bị hỏng”.
  48. Phân tích nghĩa: Phân biệt tái diễn với duy trì: diễn đạt “vẫn hỏng”.
  49. Phân tích nghĩa: Sử dụng 只有……才…… với nghĩa cần đủ điều kiện nghiệm thu.
  50. Phân tích nghĩa: Sử dụng 即使……也…… để diễn đạt nhượng bộ.
  51. Ứng dụng nâng cao: Viết thông báo với 尚未 về thời điểm hệ thống chưa khôi phục.
  52. Ứng dụng nâng cao: Dùng 仅 và 不得 để giới hạn quyền truy cập.
  53. Ứng dụng nâng cao: Dùng 已经, 仍然 để báo kết quả khắc phục chưa đạt.
  54. Ứng dụng nâng cao: Dùng 务必 trong hướng dẫn bảo mật.
  55. Ứng dụng nâng cao: Dùng 一律 trong quy định cấm.
  56. Ứng dụng nâng cao: Dùng 更加, 逐渐 trong báo cáo tiến độ.
  57. Ứng dụng nâng cao: Dùng 根本, 并不 để bác nhận định sai.
  58. Ứng dụng nâng cao: Dùng 至少, 总共 để chỉ tổng và cận dưới.
  59. Ứng dụng nâng cao: Dùng 不但……还…… để nhấn hai lợi ích.
  60. Ứng dụng nâng cao: Dùng 难道 trong câu nghi vấn tu từ.

Phần 34. Đáp án, Pinyin và giải thích chi tiết 60 bài tập​

  1. Điền phó từ — Điền phó từ “đã”: 我们____完成了验收。

    我们已经完成了验收。
    Wǒmen yǐjīng wánchéng le yànshōu.
    Chúng tôi đã hoàn tất nghiệm thu.
    We have already completed acceptance inspection.

    Giải thích: 已经 diễn tả kết quả trước mốc nói; 了 đánh dấu hoàn tất.
  2. Điền phó từ — Điền “đang”: 他____准备明天的会议。

    他正在准备明天的会议。
    Tā zhèngzài zhǔnbèi míngtiān de huìyì.
    Anh ấy đang chuẩn bị cho cuộc họp ngày mai.
    He is preparing for tomorrow's meeting.

    Giải thích: 正在 đặt trước vị từ 准备 để nêu tiến trình.
  3. Điền phó từ — Điền “tất cả đều”: 这些合同____需要签字。

    这些合同都需要签字。
    Zhèxiē hétong dōu xūyào qiānzì.
    Tất cả những hợp đồng này đều cần ký.
    All these contracts need to be signed.

    Giải thích: 都 bao trùm tập hợp 这些合同.
  4. Điền phó từ — Điền “chỉ”: 我____同意第二种方案。

    我只同意第二种方案。
    Wǒ zhǐ tóngyì dì èr zhǒng fāng'àn.
    Tôi chỉ đồng ý phương án thứ hai.
    I agree only to the second option.

    Giải thích: 只 thu hẹp lựa chọn trong các phương án.
  5. Điền phó từ — Điền “mới” hàm ý muộn: 他十点____到。

    他十点才到。
    Tā shí diǎn cái dào.
    Mãi đến mười giờ anh ấy mới đến.
    He did not arrive until ten o'clock.

    Giải thích: 才 thể hiện thời điểm muộn hơn kỳ vọng.
  6. Điền phó từ — Điền “vừa mới”: 我____收到通知。

    我刚收到通知。
    Wǒ gāng shōudào tōngzhī.
    Tôi vừa nhận được thông báo.
    I have just received the notice.

    Giải thích: 刚 gắn với vị từ và mốc gần hiện tại.
  7. Điền phó từ — Điền “thêm một lần nữa” trong lời yêu cầu: 请____解释一遍。

    请再解释一遍。
    Qǐng zài jiěshì yí biàn.
    Xin giải thích lại thêm một lần.
    Please explain it once more.

    Giải thích: 再 hướng đến hành động lặp sắp thực hiện.
  8. Điền phó từ — Điền “lại” trong sự kiện đã xảy ra: 他昨天忘带卡,今天____忘了。

    他昨天忘带卡,今天又忘了。
    Tā zuótiān wàng dài kǎ, jīntiān yòu wàng le.
    Hôm qua anh ấy quên mang thẻ, hôm nay lại quên.
    He forgot his card yesterday and again today.

    Giải thích: 又 đánh dấu lần tái diễn đã xảy ra.
  9. Điền phó từ — Điền “chưa” phù hợp quá khứ: 我昨天____去上课。

    我昨天没去上课。
    Wǒ zuótiān méi qù shàngkè.
    Hôm qua tôi không đi học.
    I did not attend class yesterday.

    Giải thích: 没 phủ định việc đã không xảy ra hôm qua.
  10. Điền phó từ — Điền “có lẽ”: 他____还在办公室。

    他也许还在办公室。
    Tā yěxǔ hái zài bàngōngshì.
    Có lẽ anh ấy vẫn ở văn phòng.
    Perhaps he is still in the office.

    Giải thích: 也许 chỉ suy đoán; 还 biểu thị trạng thái tiếp diễn.
  11. Chọn từ đúng — Chọn 又 hoặc 再: 明天请你____来一次。

    明天请你再来一次。
    Míngtiān qǐng nǐ zài lái yí cì.
    Ngày mai mời bạn đến thêm một lần.
    Please come again tomorrow.

    Giải thích: Ngày mai là hành động chưa xảy ra, dùng 再 trung tính.
  12. Chọn từ đúng — Chọn 就 hoặc 才: 他们七点____到了, sớm hơn dự kiến.

    他们七点就到了。
    Tāmen qī diǎn jiù dào le.
    Mới bảy giờ họ đã đến rồi.
    They arrived as early as seven.

    Giải thích: 就 đánh dấu sớm hơn chuẩn kỳ vọng.
  13. Chọn từ đúng — Chọn 就 hoặc 才: 他下午五点____完成任务, muộn hơn dự kiến.

    他下午五点才完成任务。
    Tā xiàwǔ wǔ diǎn cái wánchéng rènwu.
    Mãi năm giờ chiều anh ấy mới hoàn thành nhiệm vụ.
    He did not finish the task until five in the afternoon.

    Giải thích: 才 đưa sắc thái “mãi đến”.
  14. Chọn từ đúng — Chọn 都 hoặc 也: 我已经签字了,他____签字了。

    我已经签字了,他也签字了。
    Wǒ yǐjīng qiānzì le, tā yě qiānzì le.
    Tôi ký rồi, anh ấy cũng ký rồi.
    I have signed, and he has signed too.

    Giải thích: 也 thêm một người có hành động tương tự.
  15. Chọn từ đúng — Chọn 很 hoặc 最: 这是所有问题中____难的。

    这是所有问题中最难的。
    Zhè shì suǒyǒu wèntí zhōng zuì nán de.
    Đây là câu khó nhất trong tất cả các câu hỏi.
    This is the hardest of all the questions.

    Giải thích: 最 chỉ cực đại trong tập hợp.
  16. Chọn từ đúng — Chọn 尚未 hoặc 已经: 系统____恢复,仍然无法登录。

    系统尚未恢复,仍然无法登录。
    Xìtǒng shàngwèi huīfù, réngrán wúfǎ dēnglù.
    Hệ thống vẫn chưa khôi phục nên vẫn không đăng nhập được.
    The system has not yet recovered, and login remains unavailable.

    Giải thích: 尚未 mô tả trạng thái chưa đạt, nhất quán với 无法登录.
  17. Chọn từ đúng — Chọn 果然 hoặc 竟然: 事先预测会下雨,下午____下雨了。

    事先预测会下雨,下午果然下雨了。
    Shìxiān yùcè huì xiàyǔ, xiàwǔ guǒrán xiàyǔ le.
    Đã dự báo trước sẽ mưa, quả nhiên chiều mưa.
    Rain was predicted earlier, and it indeed rained in the afternoon.

    Giải thích: 果然 xác nhận đúng dự đoán.
  18. Chọn từ đúng — Chọn 最 hoặc 更: 第二个版本比第一个版本____稳定。

    第二个版本比第一个版本更稳定。
    Dì èr ge bǎnběn bǐ dì yī ge bǎnběn gèng wěndìng.
    Phiên bản thứ hai ổn định hơn phiên bản đầu.
    The second version is more stable than the first.

    Giải thích: 更 nhấn quan hệ so sánh giữa hai phiên bản.
  19. Chọn từ đúng — Chọn 仍然 hoặc 重新: 系统已经修好了,但网站____很慢。

    系统已经修好了,但网站仍然很慢。
    Xìtǒng yǐjīng xiūhǎo le, dàn wǎngzhàn réngrán hěn màn.
    Hệ thống đã sửa xong nhưng website vẫn rất chậm.
    The system has been repaired, but the website is still slow.

    Giải thích: 仍然 mô tả trạng thái không đổi sau sửa chữa.
  20. Chọn từ đúng — Chọn 务必 hoặc 偶尔: 请____检查账户信息。

    请务必检查账户信息。
    Qǐng wùbì jiǎnchá zhànghù xìnxī.
    Xin nhất định kiểm tra thông tin tài khoản.
    Please make sure to check the account details.

    Giải thích: 务必 biểu thị yêu cầu bắt buộc; 偶尔 là tần suất thưa.
  21. Sửa câu sai — Sửa câu không tự nhiên: 我很吃饭。

    我吃得很多。
    Wǒ chī de hěn duō.
    Tôi ăn rất nhiều.
    I eat a lot.

    Giải thích: 很 bổ nghĩa 多 trong cấu trúc bổ ngữ 得, không trực tiếp cho 吃饭.
  22. Sửa câu sai — Sửa câu phủ định sai: 我不有电脑。

    我没有电脑。
    Wǒ méiyǒu diànnǎo.
    Tôi không có máy tính.
    I do not have a computer.

    Giải thích: Dùng 没有 để phủ định sở hữu.
  23. Sửa câu sai — Sửa câu kể quá khứ: 昨天他不来上课。

    昨天他没来上课。
    Zuótiān tā méi lái shàngkè.
    Hôm qua anh ấy không đến lớp.
    He did not come to class yesterday.

    Giải thích: 没 tương ứng sự kiện hôm qua không xảy ra.
  24. Sửa câu sai — Sửa cụm mức độ: 我非常全部检查了文件。

    我已经检查了全部文件。
    Wǒ yǐjīng jiǎnchá le quánbù wénjiàn.
    Tôi đã kiểm tra toàn bộ tài liệu.
    I have checked all the documents.

    Giải thích: 非常 không tăng mức độ cho 全部; dùng 已经 và 全部 với chức năng tương ứng.
  25. Sửa câu sai — Sửa sắc thái chưa hoàn thành: 文件还已经审核完。

    文件还没有审核完。
    Wénjiàn hái méiyǒu shěhé wán.
    Tài liệu vẫn chưa được xét duyệt xong.
    The document has not yet been fully reviewed.

    Giải thích: 还没有 phủ định sự hoàn tất đang được kỳ vọng.
  26. Sửa câu sai — Sửa câu yêu cầu lặp: 请又说一遍。

    请再说一遍。
    Qǐng zài shuō yí biàn.
    Xin nói lại một lần nữa.
    Please say it again.

    Giải thích: Lượt lặp được yêu cầu chưa diễn ra, dùng 再.
  27. Sửa câu sai — Sửa câu cấm: 昨天请别发货。 (ý: hôm qua chưa giao)

    昨天没有发货。
    Zuótiān méiyǒu fāhuò.
    Hôm qua chưa gửi hàng.
    No goods were shipped yesterday.

    Giải thích: 别 diễn tả cấm/đề nghị, không dùng để tường thuật sự kiện đã không xảy ra.
  28. Sửa câu sai — Sửa kết cấu vị ngữ: 我最喜欢很这本书。

    我非常喜欢这本书。
    Wǒ fēicháng xǐhuan zhè běn shū.
    Tôi rất thích cuốn sách này.
    I like this book very much.

    Giải thích: 非常 đặt trước 喜欢, không chen 很 trước tân ngữ.
  29. Sửa câu sai — Sửa câu so sánh: 这个方案比那个方案最便宜。

    这个方案比那个方案更便宜。
    Zhège fāng'àn bǐ nà ge fāng'àn gèng piányi.
    Phương án này rẻ hơn phương án kia.
    This option is cheaper than that one.

    Giải thích: 更 phù hợp với so sánh hai đối tượng; 最 cần miền tối cao.
  30. Sửa câu sai — Sửa câu lệnh không cần: 您不能再次提交申请。 (ý: không cần)

    您不必再次提交申请。
    Nín búbì zàicì tíjiā shēnqǐng.
    Ông/bà không cần nộp lại đơn.
    You do not need to submit the application again.

    Giải thích: 不必 phủ định tính cần thiết; 不能 là không thể hoặc không được.
  31. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Chúng tôi vẫn chưa nhận được hợp đồng.”

    我们还没有收到合同。
    Wǒmen hái méiyǒu shōudào hétong.
    Chúng tôi vẫn chưa nhận được hợp đồng.
    We have not yet received the contract.

    Giải thích: 还没有 nhấn việc kỳ vọng hoàn tất nhưng chưa xảy ra.
  32. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Anh ấy thường kiểm tra email vào buổi sáng.”

    他经常在早上检查邮件。
    Tā jīngcháng zài zǎoshang jiǎnchá yóujiàn.
    Anh ấy thường kiểm tra email vào buổi sáng.
    He often checks his email in the morning.

    Giải thích: 经常 chỉ tần suất thói quen; 在早上 là cụm chỉ thời gian.
  33. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Tất cả thành viên đều đồng ý.”

    所有成员都同意。
    Suǒyǒu chéngyuán dōu tóngyì.
    Tất cả thành viên đều đồng ý.
    All members agree.

    Giải thích: 都 biểu thị lượng hóa toàn tập hợp.
  34. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Có lẽ ngày mai chúng tôi mới có thể xuất phát.”

    我们也许明天才能出发。
    Wǒmen yěxǔ míngtiān cái néng chūfā.
    Có lẽ ngày mai chúng tôi mới có thể xuất phát.
    Perhaps we will not be able to depart until tomorrow.

    Giải thích: 也许 suy đoán, 才 nêu mốc muộn / điều kiện chỉ khi.
  35. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Mời đọc chậm hơn một chút.”

    请稍微读慢一点。
    Qǐng shāowēi dú màn yìdiǎn.
    Xin hãy đọc chậm hơn một chút.
    Please read a little more slowly.

    Giải thích: 稍微 đánh dấu điều chỉnh nhỏ; 读慢一点 làm bổ ngữ trạng thái / kết quả trong khẩu ngữ.
  36. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Mãi đến hôm nay anh ấy mới trả lời.”

    他今天才回复。
    Tā jīntiān cái huífù.
    Mãi đến hôm nay anh ấy mới trả lời.
    He did not reply until today.

    Giải thích: 才 cho thấy thời điểm muộn.
  37. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Thật không ngờ cô ấy đã vượt qua kỳ thi.”

    她竟然通过了考试。
    Tā jìngrán tōngguò le kǎoshì.
    Không ngờ cô ấy đã vượt qua kỳ thi.
    Surprisingly, she passed the exam.

    Giải thích: 竟然 nêu kết quả ngoài kỳ vọng của người nói.
  38. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Chúng tôi sẽ kiểm tra từng mục một.”

    我们会逐一检查。
    Wǒmen huì zhúyī jiǎnchá.
    Chúng tôi sẽ kiểm tra từng mục một.
    We will inspect the items one by one.

    Giải thích: 逐一 nhấn trình tự kiểm tra theo từng đơn vị.
  39. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Không phải tất cả sinh viên đều biết câu trả lời.”

    学生们不都知道答案。
    Xuéshengmen bù dōu zhīdào dá'àn.
    Không phải tất cả sinh viên đều biết đáp án.
    Not all students know the answer.

    Giải thích: 不都 phủ định lượng hóa toàn thể.
  40. Dịch Việt–Trung — Dịch: “Xin nhất định nộp tài liệu đúng hạn.”

    请务必按时提交材料。
    Qǐng wùbì ànshí tíjiā cáiliào.
    Xin nhất định nộp tài liệu đúng hạn.
    Please make sure to submit the materials on time.

    Giải thích: 务必 yêu cầu mạnh; 按时 là trạng ngữ chỉ đúng hạn.
  41. Phân tích nghĩa — Giải thích phạm vi trong câu “他们不都来了”: chuyển thành câu rõ nghĩa.

    他们并不是都来了。
    Tāmen bìng bú shì dōu lái le.
    Không phải tất cả họ đều đã đến.
    Not all of them have arrived.

    Giải thích: 不都 phủ định tính toàn thể, không suy ra tất cả đều vắng mặt.
  42. Phân tích nghĩa — Chuyển thành ý “không ai trong số họ đến”.

    他们都没来。
    Tāmen dōu méi lái.
    Tất cả họ đều không đến.
    None of them came.

    Giải thích: 都 đặt phạm vi trên phủ định 没来.
  43. Phân tích nghĩa — Nêu câu “chưa chắc kết quả sai” với 未必.

    结果未必是错的。
    Jiéguǒ wèibì shì cuò de.
    Kết quả chưa chắc là sai.
    The result is not necessarily wrong.

    Giải thích: 未必 không khẳng định kết quả đúng, chỉ phủ định kết luận chắc chắn sai.
  44. Phân tích nghĩa — Nêu câu “chắc chắn kết quả sai” với 一定.

    结果一定是错的。
    Jiéguǒ yídìng shì cuò de.
    Kết quả chắc chắn là sai.
    The result is definitely wrong.

    Giải thích: 一定 nêu phán đoán chắc chắn, khác 未必.
  45. Phân tích nghĩa — Viết câu dùng 果然 khi sự việc đúng dự đoán.

    我猜他会来,他果然来了。
    Wǒ cāi tā huì lái, tā guǒrán lái le.
    Tôi đoán anh ấy sẽ đến, quả nhiên anh ấy đã đến.
    I guessed he would come, and he did.

    Giải thích: 果然 yêu cầu thông tin kỳ vọng từ trước.
  46. Phân tích nghĩa — Viết câu dùng 居然 khi kết quả ngoài dự đoán.

    他居然忘记了自己的生日。
    Tā jūrán wàngjì le zìjǐ de shēngrì.
    Không ngờ anh ấy quên cả sinh nhật của mình.
    Surprisingly, he forgot his own birthday.

    Giải thích: 居然 đánh dấu điều gây ngạc nhiên.
  47. Phân tích nghĩa — Phân biệt tái diễn với duy trì: diễn đạt “lại bị hỏng”.

    机器又坏了。
    Jīqì yòu huài le.
    Máy lại hỏng rồi.
    The machine broke down again.

    Giải thích: 又 là thêm một lần xảy ra, không phải duy trì cùng một trạng thái.
  48. Phân tích nghĩa — Phân biệt tái diễn với duy trì: diễn đạt “vẫn hỏng”.

    机器仍然坏着。
    Jīqì réngrán huàizhe.
    Máy vẫn đang trong tình trạng hỏng.
    The machine is still broken.

    Giải thích: 仍然 chỉ trạng thái chưa thay đổi; 着 giữ trạng thái hỏng trong ngữ cảnh này.
  49. Phân tích nghĩa — Sử dụng 只有……才…… với nghĩa cần đủ điều kiện nghiệm thu.

    只有验收合格,才能交付设备。
    Zhǐyǒu yànshōu hégé, cái néng jiāofù shèbèi.
    Chỉ khi nghiệm thu đạt chuẩn mới có thể bàn giao thiết bị.
    Equipment can be delivered only after it passes acceptance inspection.

    Giải thích: 才 là phó từ kết quả trong cấu trúc điều kiện cần.
  50. Phân tích nghĩa — Sử dụng 即使……也…… để diễn đạt nhượng bộ.

    即使时间很紧,我们也要认真检查。
    Jíshǐ shíjiān hěn jǐn, wǒmen yě yào rènzhēn jiǎnchá.
    Dù thời gian gấp, chúng ta vẫn phải kiểm tra cẩn thận.
    Even if time is tight, we still need to inspect carefully.

    Giải thích: 也 đặt vế chính trong quan hệ nhượng bộ.
  51. Ứng dụng nâng cao — Viết thông báo với 尚未 về thời điểm hệ thống chưa khôi phục.

    目前服务尚未恢复,请稍后再试。
    Mùqián fúwù shàngwèi huīfù, qǐng shāohòu zài shì.
    Hiện dịch vụ vẫn chưa khôi phục, xin thử lại sau.
    The service has not yet been restored. Please try again later.

    Giải thích: 尚未 phù hợp thông báo; 再 chỉ lần thử tiếp theo.
  52. Ứng dụng nâng cao — Dùng 仅 và 不得 để giới hạn quyền truy cập.

    管理员仅可查看日志,不得修改用户密码。
    Guǎnlǐyuán jǐn kě chákàn rìzhì, bùdé xiūgǎi yònghù mìmǎ.
    Quản trị viên chỉ được xem nhật ký, không được sửa mật khẩu người dùng.
    Administrators may only view logs and must not modify user passwords.

    Giải thích: 仅 hạn định quyền, 不得 đặt điều cấm.
  53. Ứng dụng nâng cao — Dùng 已经, 仍然 để báo kết quả khắc phục chưa đạt.

    服务器已经重启,但故障仍然存在。
    Fúwùqì yǐjīng chóngqǐ, dàn gùzhàng réngrán cúnzài.
    Máy chủ đã khởi động lại, nhưng sự cố vẫn còn.
    The server has restarted, but the fault still persists.

    Giải thích: 已经 và 仍然 tác động lên hai trạng thái khác nhau.
  54. Ứng dụng nâng cao — Dùng 务必 trong hướng dẫn bảo mật.

    请务必定期更新密码。
    Qǐng wùbì dìngqī gēngxīn mìmǎ.
    Xin nhất định cập nhật mật khẩu định kỳ.
    Please make sure to update your password regularly.

    Giải thích: 务必 đánh dấu yêu cầu, 定期 là trạng ngữ tần suất theo chu kỳ.
  55. Ứng dụng nâng cao — Dùng 一律 trong quy định cấm.

    未经批准,一律不得对外披露。
    Wèijīng pīzhǔn, yílǜ bùdé duìwài pīlù.
    Nếu chưa được phê duyệt, nhất loạt không được tiết lộ ra ngoài.
    Without approval, disclosure to outside parties is strictly prohibited.

    Giải thích: 一律 loại bỏ ngoại lệ trong nhóm được nêu.
  56. Ứng dụng nâng cao — Dùng 更加, 逐渐 trong báo cáo tiến độ.

    经过持续优化,系统逐渐变得更加稳定。
    Jīngguò chíxù yōuhuà, xìtǒng zhújiàn biàn de gèngjiā wěndìng.
    Qua tối ưu liên tục, hệ thống dần trở nên ổn định hơn.
    Through ongoing optimization, the system gradually became more stable.

    Giải thích: 逐渐 miêu tả quá trình; 更加 tăng mức độ so với trước.
  57. Ứng dụng nâng cao — Dùng 根本, 并不 để bác nhận định sai.

    这种解释根本不准确,结论并不可靠。
    Zhè zhǒng jiěshì gēnběn bù zhǔnquè, jiélùn bìng bù kěkào.
    Cách giải thích này hoàn toàn không chính xác, kết luận thực ra không đáng tin.
    This explanation is completely inaccurate, and the conclusion is not reliable.

    Giải thích: 根本 nhấn phủ định mạnh, 并不 bác lại kỳ vọng.
  58. Ứng dụng nâng cao — Dùng 至少, 总共 để chỉ tổng và cận dưới.

    这次培训总共六节课,每人至少参加四节。
    Zhè cì péixùn zǒnggòng liù jié kè, měi rén zhìshǎo cānjiā sì jié.
    Đợt đào tạo tổng cộng sáu buổi, mỗi người phải dự ít nhất bốn buổi.
    The training has six sessions in total, and each person must attend at least four.

    Giải thích: 总共 là tổng số; 至少 là cận dưới, không được lẫn.
  59. Ứng dụng nâng cao — Dùng 不但……还…… để nhấn hai lợi ích.

    这个方法不但节省时间,还提高了准确率。
    Zhège fāngfǎ búdàn jiéshěng shíjiān, hái tígāo le zhǔnquèlǜ.
    Phương pháp này không những tiết kiệm thời gian mà còn tăng độ chính xác.
    This method not only saves time but also improves accuracy.

    Giải thích: 还 bổ sung lợi ích tăng tiến cùng hướng.
  60. Ứng dụng nâng cao — Dùng 难道 trong câu nghi vấn tu từ.

    难道我们不应该尊重事实吗?
    Nándào wǒmen bù yīnggāi zūnzhòng shìshí ma?
    Chẳng lẽ chúng ta không nên tôn trọng sự thật sao?
    Shouldn't we respect the facts?

    Giải thích: 难道 mang ý người nói cho rằng việc tôn trọng sự thật là hiển nhiên.

Phần 35. Kỹ thuật tự phân tích phó từ theo sáu bước và công thức tổng kết​

  1. Tìm vị từ trung tâm: động từ, tính từ hoặc cụm động từ mà câu nhắm tới.
  2. Khoanh phó từ: xác định chữ trước vị từ, nhận diện từ kiêm loại như 刚才、可能、全部、突然.
  3. Hỏi về nghĩa: phó từ diễn tả mức độ, thời gian, phạm vi, phủ định, tần suất, tình thái hay quan hệ?
  4. Kiểm tra phạm vi: không chỉ “từ đó có nghĩa gì” mà phải biết nó tác động đến thành phần nào: 不都 hay 都不; 不一定 hay 一定不.
  5. Kiểm tra tính tự nhiên: 很 không tự do đi với mọi động từ hành động; 已经 không kết hợp với mọi phó từ thể theo cùng cách.
  6. Đọc lại toàn câu theo ngữ cảnh: xác định đây là văn nói, thông báo kỹ thuật, hợp đồng, hay lời bộc lộ thái độ; chọn đúng sắc thái.
Công thức trọng tâmChức năng / điều cần tránh
S + 很 / 非常 + AdjMức độ, thường dùng với tính từ mang tính phân cấp.
S + 已经 + V / VPHành động hoặc trạng thái đạt đến mốc quy chiếu.
S + 正在 + V / VPQuá trình diễn ra tại mốc được nói đến.
S + 还没有 + V + 结果Vẫn chưa hoàn tất, kết quả chưa đạt.
S + 不 + VPThường phủ định thói quen, ý chí, phẩm chất, kế hoạch.
S + 没(有) + VPThường phủ định sự kiện đã xảy ra hoặc sự tồn tại.
S + 又 + V + 了Hành động lặp đã xảy ra, có thể hàm ý trái kỳ vọng.
S + 再 + V + 一次Một lần thực hiện tiếp theo / yêu cầu làm lại.
S + 都 + VPLượng hóa toàn bộ nhóm hoặc các trường hợp trong phạm vi.
S + 不都 + VPKhông phải mọi trường hợp đều thực hiện VP.
S + 都不 + VPMọi trường hợp đều không thực hiện VP.
只有 + P,才 + QĐiều kiện cần để Q xảy ra.
只要 + P,就 + QĐiều kiện đủ hoặc điều kiện bảo đảm cho Q.
即使 + P,也 + QNhượng bộ, kết quả Q giữ nguyên dù P.
S + 越 + Adj,S + 越 + AdjTương quan mức độ đồng biến.
S + 务必 / 一律 / 仅 + VPYêu cầu mạnh / không ngoại lệ / giới hạn phạm vi.
Tổng kết: phó từ tiếng Trung không chỉ là những từ “rất, đã, đang, cũng, lại”. Năng lực thật sự nằm ở việc phân biệt nghĩa từ vựng, cấu trúc cú pháp, phạm vi phủ định, kỳ vọng người nói và ngữ cảnh sử dụng. Người học nên quay lại bảng nhóm từ, thử thay từng phó từ trong các cặp đối chiếu và giải thích vì sao ý nghĩa đổi khác.

Ghi chú biên tập: Đây là tài liệu bao quát các nhóm chính và thành viên thông dụng, không phải một danh mục cố định đóng kín của mọi phó từ tiếng Hán. Những hình thức thuộc lớp kiêm loại hoặc cấu trúc có tính phó từ đã được ghi rõ khi cần. Tác giả: Nguyễn Minh Vũ. ChineMaster EDU. Ngày 17/11/2026.
 

Có thể bạn đang quan tâm

Liên quan

Cùng chuyên mục

Phổ biến

Mới nhất

Back
Top