Tất cả trạng ngữ trong tiếng Trung (汉语状语大全) ngày 18/11/2026
ChineMaster EDU – Giáo trình ngữ pháp tiếng Trung chuyên sâu. Tác giả, giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ, Nguyen Minh Vu). Biên soạn ngày 17/11/2026 (giờ Việt Nam). Chuyên đề tiếp nối: Tất cả phó từ → Tất cả giới từ → Tất cả trợ từ kết cấu → Tất cả trạng ngữ.Mục tiêu: nắm vững khái niệm, nhận diện đúng mọi kiểu trạng ngữ thông dụng của tiếng Hán hiện đại; xác định vị trí và phạm vi bổ nghĩa; dùng đúng 地; sắp xếp trạng ngữ đa tầng; phân biệt trạng ngữ với định ngữ và bổ ngữ; vận dụng vào giao tiếp, học thuật, kinh doanh, hợp đồng, kho vận và kỹ thuật.
Phạm vi “tất cả”: trạng ngữ là một chức năng cú pháp, không có danh sách đóng như danh sách chữ cái. Giáo trình bao quát các nhóm chủ yếu, tổ hợp thường gặp và trường hợp mở rộng trong tiếng Hán hiện đại. Một số hiện tượng có thể được phân tích khác nhau giữa các trường phái ngữ pháp; không suy diễn rằng mọi thành phần đứng trước động từ đều là trạng ngữ.
Phần 1. Đại cương: Trạng ngữ (状语) là gì?
Khái niệm, vị trí và câu hỏi nhận diện
Trạng ngữ (状语, zhuàngyǔ) là thành phần bổ nghĩa hoặc hạn định cho trung tâm vị ngữ, thường là động từ, tính từ hoặc cụm vị ngữ, về thời điểm, địa điểm, cách thức, đối tượng, công cụ, mức độ, phạm vi, nguyên nhân, mục đích và thái độ người nói. Trong tiếng Hán hiện đại, trạng ngữ điển hình đứng trước trung tâm được bổ nghĩa; đôi khi nằm đầu câu để định khung thời gian, không gian hoặc điều kiện cho toàn câu. Trạng ngữ không phải một từ loại độc lập.主语 + [状语] + 谓语中心 / 动词短语Chủ ngữ + [trạng ngữ] + trung tâm vị ngữ/cụm động từ.
我们今天学习状语。
Wǒmen jīntiān xuéxí zhuàngyǔ.
Hôm nay chúng ta học trạng ngữ.
We are studying adverbials today.
Phân tích: 今天 xác định thời gian của hành động 学习.
她认真地检查文件。
Tā rènzhēn de jiǎnchá wénjiàn.
Cô ấy kiểm tra tài liệu một cách cẩn thận.
She checks the documents carefully.
Phân tích: 认真地 diễn tả phương thức thực hiện hành động 检查.
我们在教室里讨论这个问题。
Wǒmen zài jiàoshì lǐ tǎolùn zhège wèntí.
Chúng tôi thảo luận vấn đề này trong lớp học.
We discuss this issue in the classroom.
Phân tích: 在教室里 xác định nơi diễn ra hành động 讨论.
设备已经正常运行了。
Shèbèi yǐjīng zhèngcháng yùnxíng le.
Thiết bị đã vận hành bình thường rồi.
The equipment has already begun operating normally.
Phân tích: 已经 chỉ trạng thái thời gian/tiến triển; 正常 là thành phần mô tả cách vận hành.
Phân biệt thành phần câu với từ loại
Phó từ 副词 là loại từ; trạng ngữ 状语 là chức năng trong cấu trúc câu. Một phó từ có thể làm trạng ngữ, nhưng danh từ thời gian, cụm giới từ, tính từ hoặc thành ngữ cũng có thể đảm nhiệm chức năng này. Ngược lại, không phải mọi cụm trạng ngữ đều là phó từ.Các lớp hình thức có thể làm trạng ngữ
| Hiện tượng / Loại | Cấu trúc ví dụ | Cách hiểu chính |
|---|---|---|
| Phó từ 副词 | 已经完成 / 非常认真 | Đã hoàn thành / rất nghiêm túc |
| Danh từ thời gian 时间词 | 明天开会 | Họp ngày mai |
| Cụm giới từ 介词短语 | 在办公室讨论 | Thảo luận tại văn phòng |
| Cụm tính từ / tính từ láy | 认真地检查 / 慢慢地走 | Kiểm tra cẩn thận / đi chậm rãi |
| Cụm chỉ hướng / khoảng thời gian | 从早到晚地工作 | Làm việc từ sáng đến tối |
| Kết cấu chủ-vị, thành ngữ ở chức năng miêu tả | 毫不犹豫地回答 | Trả lời không chút do dự |
Hai cách nhìn về chức năng: hạn định và miêu tả
Trạng ngữ hạn định (限制性状语) quy định thời gian, phạm vi, phủ định, địa điểm, đối tượng, căn cứ... Trạng ngữ miêu tả (描写性状语) nhấn mạnh sắc thái, mức độ biểu hiện hoặc tư thế, cách thực hiện. Ranh giới hai nhóm không phải luôn tuyệt đối: một cụm có thể đồng thời chứa thông tin cách thức và thái độ.他们只检查了第一批产品。
Tāmen zhǐ jiǎnchá le dì yī pī chǎnpǐn.
Họ chỉ kiểm tra lô sản phẩm đầu tiên.
They inspected only the first batch of products.
Phân tích: 只 hạn định phạm vi được kiểm tra.
他们仔仔细细地检查了产品。
Tāmen zǐzǐxìxì de jiǎnchá le chǎnpǐn.
Họ đã kiểm tra sản phẩm cực kỳ tỉ mỉ.
They inspected the products very thoroughly.
Phân tích: 仔仔细细地 miêu tả cách thức kiểm tra.
Phần 2. Công thức cơ bản và phương pháp phân tích trạng ngữ
Tìm vị ngữ trước, sau đó tìm bộ phận bổ nghĩa
Để phân tích một câu, xác định động từ hoặc tính từ trung tâm, tìm chủ ngữ và tân ngữ, rồi hỏi: khi nào, ở đâu, vì sao, theo cách nào, bằng gì, hướng về ai, ở mức độ nào, trong phạm vi nào. Nên thử loại bỏ trạng ngữ để xem khung câu tối thiểu có còn hợp nghĩa hay không, nhưng đây chỉ là mẹo kiểm tra, không phải phép thử tuyệt đối; có những động từ đòi hỏi thành phần bổ trợ theo ngữ cảnh.主语 + 时间状语 + 处所状语 + 方式状语 + 动词 + 宾语Mẫu luyện tập: chủ ngữ + thời gian + địa điểm + cách thức + động từ + tân ngữ. Trật tự thực tế phụ thuộc phạm vi bổ nghĩa.
我们明天在会议室认真地讨论这个方案。
Wǒmen míngtiān zài huìyìshì rènzhēn de tǎolùn zhège fāngàn.
Ngày mai chúng tôi sẽ thảo luận nghiêm túc phương án này trong phòng họp.
Tomorrow we will discuss this plan carefully in the meeting room.
老师今天在课堂上详细地解释了这个语法点。
Lǎoshī jīntiān zài kètáng shàng xiángxì de jiěshì le zhège yǔfǎ diǎn.
Hôm nay giáo viên đã giải thích chi tiết điểm ngữ pháp này trên lớp.
Today the teacher explained this grammar point in detail in class.
她昨天下午用电脑重新整理了资料。
Tā zuótiān xiàwǔ yòng diànnǎo chóngxīn zhěnglǐ le zīliào.
Chiều hôm qua cô ấy đã dùng máy tính sắp xếp lại tài liệu.
Yesterday afternoon she reorganized the materials using a computer.
Các vị trí thường gặp của trạng ngữ
Trạng ngữ thời gian và một số cụm giới từ có thể xuất hiện trước chủ ngữ hoặc sau chủ ngữ; phó từ phủ định, phạm vi, mức độ thường bám sát phần vị ngữ mà chúng tác động. Di chuyển trạng ngữ có thể làm thay đổi điểm nhấn, cấu trúc đề–thuyết hoặc cả phạm vi nghĩa.明天,我们开始复习。
Míngtiān, wǒmen kāishǐ fùxí.
Ngày mai, chúng ta bắt đầu ôn tập.
Tomorrow, we will start reviewing.
我们明天开始复习。
Wǒmen míngtiān kāishǐ fùxí.
Chúng ta bắt đầu ôn tập vào ngày mai.
We will start reviewing tomorrow.
在办公室里,我们可以安静地讨论。
Zài bàngōngshì lǐ, wǒmen kěyǐ ānjìng de tǎolùn.
Trong văn phòng, chúng ta có thể thảo luận yên tĩnh.
In the office, we can discuss quietly.
我们可以在办公室里安静地讨论。
Wǒmen kěyǐ zài bàngōngshì lǐ ānjìng de tǎolùn.
Chúng ta có thể thảo luận yên tĩnh trong văn phòng.
We can discuss quietly in the office.
Phần 3. Danh từ thời gian và cụm thời gian làm trạng ngữ (时间状语)
Ngày, buổi, thời điểm và mốc thời gian
Những hình thức 今天、昨天、明天、上午、下午、晚上、今年、下周 có thể đứng trực tiếp ở vị trí trạng ngữ, không nhất thiết thêm 在 hoặc 地. Khi là khung cảnh chung của câu, chúng cũng có thể đặt trước chủ ngữ.我们今天下午考试。
Wǒmen jīntiān xiàwǔ kǎoshì.
Chiều nay chúng ta thi.
We have an exam this afternoon.
她昨天晚上复习了两个小时。
Tā zuótiān wǎnshang fùxí le liǎng ge xiǎoshí.
Tối hôm qua cô ấy đã ôn tập hai tiếng.
She reviewed for two hours last night.
下个月我们正式启动项目。
Xià ge yuè wǒmen zhèngshì qǐdòng xiàngmù.
Tháng sau chúng ta chính thức khởi động dự án.
We will officially launch the project next month.
这周五下午三点开会。
Zhè zhōu wǔ xiàwǔ sān diǎn kāihuì.
Ba giờ chiều thứ Sáu tuần này sẽ họp.
The meeting will be at three this Friday afternoon.
Từ... đến..., trước/sau, trong khi và ngay khi
从、到、在……之前、……之后、当……时、刚……就…… có thể cấu tạo thành các cụm hoặc mệnh đề biểu thị thời gian. Không nên nhầm tất cả với phó từ đơn.我们从九点到十一点讨论合同。
Wǒmen cóng jiǔ diǎn dào shíyī diǎn tǎolùn hétong.
Chúng tôi thảo luận hợp đồng từ chín giờ đến mười một giờ.
We discuss the contract from nine to eleven.
签合同之前,请仔细阅读条款。
Qiān hétong zhīqián, qǐng zǐxì yuèdú tiáokuǎn.
Trước khi ký hợp đồng, hãy đọc kỹ các điều khoản.
Before signing the contract, please read the terms carefully.
下课以后,大家继续练习。
Xiàkè yǐhòu, dàjiā jìxù liànxí.
Sau giờ học, mọi người tiếp tục luyện tập.
After class, everyone continues practicing.
我正在记录的时候,系统突然断开了连接。
Wǒ zhèngzài jìlù de shíhou, xìtǒng tūrán duànkāi le liánjiē.
Khi tôi đang ghi chép, hệ thống đột ngột mất kết nối.
While I was taking notes, the system suddenly lost its connection.
Phân biệt thời điểm, thời lượng và bổ ngữ thời lượng
“昨天下午 / 明天 / 三点” có thể làm trạng ngữ thời gian. Nhưng “学了三个小时” dùng 三个小时 sau động từ như thành phần chỉ thời lượng, thường được phân tích là bổ ngữ thời lượng, không phải trạng ngữ trước động từ.她上午学习汉语。
Tā shàngwǔ xuéxí Hànyǔ.
Buổi sáng cô ấy học tiếng Trung.
She studies Chinese in the morning.
她学习了三个小时。
Tā xuéxí le sān ge xiǎoshí.
Cô ấy đã học ba tiếng.
She studied for three hours.
她上午学汉语学了三个小时。
Tā shàngwǔ xué Hànyǔ xué le sān ge xiǎoshí.
Buổi sáng cô ấy đã học tiếng Trung trong ba tiếng.
She studied Chinese for three hours in the morning.
Phần 4. Trạng ngữ nơi chốn, không gian và vị trí (处所状语)
在 + nơi chốn + động từ
Trong nhiều kết cấu, 在 + nơi chốn làm trạng ngữ chỉ vị trí diễn ra hành động. Cần nhận diện danh từ nơi chốn và phương vị từ như 里、上、下、前、后 để kết cấu đầy đủ khi cần.我们在教室里学习。
Wǒmen zài jiàoshì lǐ xuéxí.
Chúng ta học trong lớp học.
We study in the classroom.
文件在桌子上放着。
Wénjiàn zài zhuōzi shàng fàng zhe.
Tài liệu đang được đặt trên bàn.
The document is lying on the desk.
他们在仓库里清点库存。
Tāmen zài cāngkù lǐ qīngdiǎn kùcún.
Họ kiểm kê hàng tồn trong kho.
They count the inventory in the warehouse.
老师在黑板上写汉字。
Lǎoshī zài hēibǎn shàng xiě Hànzì.
Giáo viên viết chữ Hán lên bảng.
The teacher writes Chinese characters on the board.
Trạng ngữ địa điểm đầu câu và vị trí chủ đề
Khi cụm nơi chốn được đưa lên đầu câu, nó có thể xác lập bối cảnh hoặc chủ đề. Cần xem cả cấu trúc câu: không phải mỗi cụm địa điểm đầu câu đều là cùng một dạng trạng ngữ.在这间教室里,大家都能听清楚。
Zài zhè jiān jiàoshì lǐ, dàjiā dōu néng tīng qīngchu.
Trong phòng học này, mọi người đều có thể nghe rõ.
In this classroom, everyone can hear clearly.
会议室里有三台电脑。
Huìyìshì lǐ yǒu sān tái diànnǎo.
Trong phòng họp có ba chiếc máy tính.
There are three computers in the meeting room.
Phân tích: 会议室里 là cụm nơi chốn mở đầu câu tồn hiện, không nên máy móc coi là trạng ngữ của 有.
她在办公室工作。
Tā zài bàngōngshì gōngzuò.
Cô ấy làm việc ở văn phòng.
She works in the office.
她在办公室里等你。
Tā zài bàngōngshì lǐ děng nǐ.
Cô ấy đợi bạn trong văn phòng.
She is waiting for you in the office.
Phân biệt 在 trước động từ và 在 làm động từ chính
我们在学校学习。Wǒmen zài xuéxiào xuéxí.
Chúng tôi học tại trường.
We study at school.
Phân tích: 在学校 làm trạng ngữ của 学习.
我们在学校。
Wǒmen zài xuéxiào.
Chúng tôi đang ở trường.
We are at school.
Phân tích: 在 làm vị ngữ chính, không phải một trạng ngữ độc lập.
设备放在仓库里。
Shèbèi fàng zài cāngkù lǐ.
Thiết bị được đặt trong kho.
The equipment is placed in the warehouse.
Phân tích: 在仓库里 sau 放 thuộc kết cấu động từ và bổ ngữ vị trí/kết quả; không đồng nhất với 在仓库里放设备.
Phần 5. Trạng ngữ điểm xuất phát, lộ trình và hướng (起点、路径、方向状语)
从 / 自 / 由: điểm xuất phát
从……、由…… có thể giới thiệu nguồn, điểm đi hoặc phạm vi điểm bắt đầu. Phân biệt với cấu trúc có 到 và bổ ngữ xu hướng sau động từ.我们从学校出发。
Wǒmen cóng xuéxiào chūfā.
Chúng tôi xuất phát từ trường.
We set off from the school.
这批货从上海发出。
Zhè pī huò cóng Shànghǎi fāchū.
Lô hàng này được gửi đi từ Thượng Hải.
This batch of goods is shipped from Shanghai.
货物由仓库直接发往客户指定的地点。
Huòwù yóu cāngkù zhíjiē fā wǎng kèhù zhǐdìng de dìdiǎn.
Hàng hóa được gửi trực tiếp từ kho đến địa điểm khách hàng chỉ định.
Goods are shipped directly from the warehouse to the location specified by the customer.
沿着 / 顺着 / 经过 / 通过: đường đi
Các cụm này cho biết đường, tuyến hoặc cách thông qua một điểm trung gian; 经过 và 通过 cũng có thể làm động từ độc lập, cần xét ngữ cảnh.我们沿着这条路往前走。
Wǒmen yánzhe zhè tiáo lù wǎng qián zǒu.
Chúng ta đi thẳng về phía trước dọc con đường này.
We walk forward along this road.
你顺着楼梯往上走。
Nǐ shùnzhe lóutī wǎng shàng zǒu.
Bạn đi lên theo cầu thang.
Go up along the stairs.
车辆经过检查站进入仓库。
Chēliàng jīngguò jiǎncházhàn jìnrù cāngkù.
Xe đi qua trạm kiểm tra rồi vào kho.
The vehicles pass the checkpoint and enter the warehouse.
我们通过线上系统提交申请。
Wǒmen tōngguò xiànshàng xìtǒng tíjiāo shēnqǐng.
Chúng tôi nộp đơn thông qua hệ thống trực tuyến.
We submit the application through the online system.
向 / 朝 / 往: phương hướng
Hướng đi có thể được xác định bằng 向、朝、往; ba hình thức không thể hoán đổi tùy tiện trong mọi câu. Khi động từ đã có bổ ngữ xu hướng, phải kiểm tra khả năng kết hợp để không lặp hướng vô nghĩa.她向老师提问。
Tā xiàng lǎoshī tíwèn.
Cô ấy đặt câu hỏi với giáo viên.
She asks the teacher a question.
大家朝门口看。
Dàjiā cháo ménkǒu kàn.
Mọi người nhìn về phía cửa ra vào.
Everyone looks toward the doorway.
请往左边走。
Qǐng wǎng zuǒbian zǒu.
Xin hãy đi về phía bên trái.
Please walk to the left.
我们向前走了十米。
Wǒmen xiàng qián zǒu le shí mǐ.
Chúng ta đã đi về phía trước mười mét.
We walked ten meters forward.
Phần 6. Trạng ngữ đối tượng, người nhận và đối tác (对象状语)
对 / 对于 / 针对: hướng tác động, quan điểm
对 thường gắn với thái độ hoặc hướng tác động; 对于 và 针对 thường giới thiệu vấn đề hoặc đối tượng xét đến. Phân tích phải dựa vào động từ trung tâm và ý nghĩa câu.老师对学生很耐心。
Lǎoshī duì xuésheng hěn nàixīn.
Giáo viên rất kiên nhẫn với học viên.
The teacher is very patient with students.
对于这个问题,我们需要进一步讨论。
Duìyú zhège wèntí, wǒmen xūyào jìnyíbù tǎolùn.
Đối với vấn đề này, chúng ta cần thảo luận thêm.
Regarding this issue, we need further discussion.
公司针对安全问题制定了新规定。
Gōngsī zhēnduì ānquán wèntí zhìdìng le xīn guīdìng.
Công ty đã ban hành quy định mới nhằm xử lý vấn đề an toàn.
The company introduced new rules to address safety issues.
她对这项工作非常熟悉。
Tā duì zhè xiàng gōngzuò fēicháng shúxī.
Cô ấy rất quen thuộc với công việc này.
She is very familiar with this work.
给 / 向 / 跟 / 和: người nhận và quan hệ tương tác
Giới từ 给 chỉ người thụ hưởng/tiếp nhận trong nhiều cấu trúc; 向 chỉ đích hướng tới; 跟、和 có thể giới thiệu đối tượng tương tác. Cần phân biệt 给 làm động từ chính và 和 làm liên từ.我给老师发了邮件。
Wǒ gěi lǎoshī fā le yóujiàn.
Tôi đã gửi email cho giáo viên.
I sent the teacher an email.
我们向客户说明了原因。
Wǒmen xiàng kèhù shuōmíng le yuányīn.
Chúng tôi đã giải thích nguyên nhân cho khách hàng.
We explained the reason to the customer.
她跟同学一起练习口语。
Tā gēn tóngxué yìqǐ liànxí kǒuyǔ.
Cô ấy luyện nói cùng bạn học.
She practices speaking with her classmates.
我们和供应商讨论交货日期。
Wǒmen hé gōngyìngshāng tǎolùn jiāohuò rìqī.
Chúng tôi thảo luận ngày giao hàng với nhà cung cấp.
We discuss the delivery date with the supplier.
Khi cụm đứng trước động từ không phải trạng ngữ chỉ đối tượng
我给老师一本书。Wǒ gěi lǎoshī yì běn shū.
Tôi đưa cho giáo viên một quyển sách.
I give the teacher a book.
Phân tích: 给 là động từ chính, 老师 là tân ngữ gián tiếp.
我给老师买了一本书。
Wǒ gěi lǎoshī mǎi le yì běn shū.
Tôi đã mua một quyển sách cho giáo viên.
I bought a book for the teacher.
Phân tích: 给老师 làm cụm trạng ngữ chỉ người thụ hưởng.
老师和学生都来了。
Lǎoshī hé xuésheng dōu lái le.
Giáo viên và học viên đều đã đến.
Both the teacher and the students have arrived.
Phân tích: 和 ở đây nối hai danh ngữ làm chủ ngữ; không tạo cụm trạng ngữ.
Phần 7. Trạng ngữ công cụ, phương tiện và kênh thực hiện (工具、手段状语)
用 + công cụ và 借助 / 通过 + phương tiện
Nhận diện sự khác nhau giữa công cụ hữu hình, phương tiện trung gian và kênh xử lý. Một số cụm công cụ có thể chuyển vị trí khi thay đổi trọng tâm nhưng không tự ý thêm 地 sau mọi cụm giới từ.她用电脑写报告。
Tā yòng diànnǎo xiě bàogào.
Cô ấy dùng máy tính viết báo cáo.
She writes the report on a computer.
我们用中文回答问题。
Wǒmen yòng Zhōngwén huídá wèntí.
Chúng tôi trả lời câu hỏi bằng tiếng Trung.
We answer the questions in Chinese.
他们借助软件分析数据。
Tāmen jièzhù ruǎnjiàn fēnxī shùjù.
Họ sử dụng phần mềm hỗ trợ để phân tích dữ liệu.
They analyze data with the help of software.
我们通过邮件确认订单。
Wǒmen tōngguò yóujiàn quèrèn dìngdān.
Chúng tôi xác nhận đơn hàng qua email.
We confirm orders by email.
Dùng tay, dùng lời, dùng cách: những tổ hợp cố định
请用手轻轻地按这个按钮。Qǐng yòng shǒu qīngqīng de àn zhège ànniǔ.
Hãy dùng tay ấn nhẹ nút này.
Please press this button gently with your hand.
我们用事实说明问题。
Wǒmen yòng shìshí shuōmíng wèntí.
Chúng tôi dùng sự thật để giải thích vấn đề.
We explain the issue with facts.
她用简单的话解释了规则。
Tā yòng jiǎndān de huà jiěshì le guīzé.
Cô ấy dùng lời lẽ đơn giản để giải thích quy tắc.
She explained the rules in simple terms.
Phần 8. Trạng ngữ cách thức và trợ từ 地 (方式状语与“地”)
Tính từ, cụm tính từ và tính từ láy + 地
地 (de) đánh dấu rõ quan hệ trạng ngữ – vị ngữ trong nhiều cụm miêu tả cách thức. Nó thường xuất hiện sau một tính từ đa âm tiết, cụm tính từ hay kết cấu miêu tả đã có mức độ cụ thể, nhưng không phải mọi trạng ngữ đều cần 地. Văn nói có thể lược bớt ở một số kiểu kết hợp cố định.形容词(短语) + 地 + 动词Cụm tính từ miêu tả cách thực hiện hành động + 地 + động từ.
她认真地完成了任务。
Tā rènzhēn de wánchéng le rènwu.
Cô ấy đã hoàn thành nhiệm vụ một cách nghiêm túc.
She completed the task conscientiously.
学生们安静地听课。
Xuéshengmen ānjìng de tīngkè.
Các học viên yên lặng nghe giảng.
The students listen quietly in class.
老师耐心地讲解语法。
Lǎoshī nàixīn de jiǎngjiě yǔfǎ.
Giáo viên kiên nhẫn giải thích ngữ pháp.
The teacher explains grammar patiently.
她清清楚楚地说明了原因。
Tā qīngqīngchǔchǔ de shuōmíng le yuányīn.
Cô ấy đã giải thích nguyên nhân một cách hết sức rõ ràng.
She explained the reason very clearly.
大家高高兴兴地走进教室。
Dàjiā gāogāoxìngxìng de zǒu jìn jiàoshì.
Mọi người vui vẻ bước vào lớp học.
Everyone walks happily into the classroom.
Trạng ngữ miêu tả không nhất thiết có 地
Có những cách kết hợp thành thói quen như 快走、慢走、轻拿轻放、认真学习 hoặc phó từ 逐渐、突然, trong đó thêm 地 sẽ không phải luôn cần thiết. Tính tự nhiên còn lệ thuộc thanh điệu diễn đạt, phong cách và kết cấu cố định; không dùng quy tắc “trạng ngữ nào cũng + 地”.请慢走。
Qǐng màn zǒu.
Xin đi thong thả.
Please take care on your way.
我们认真学习汉语。
Wǒmen rènzhēn xuéxí Hànyǔ.
Chúng tôi học tiếng Trung nghiêm túc.
We study Chinese seriously.
大家逐渐熟悉了操作流程。
Dàjiā zhújiàn shúxī le cāozuò liúchéng.
Mọi người dần quen với quy trình thao tác.
Everyone gradually became familiar with the operating procedure.
她轻轻地关上了门。
Tā qīngqīng de guān shàng le mén.
Cô ấy nhẹ nhàng đóng cửa lại.
She gently closed the door.
地 khác 的 và 得
这是详细的报告。Zhè shì xiángxì de bàogào.
Đây là báo cáo chi tiết.
This is a detailed report.
Phân tích: 详细的 bổ nghĩa cho danh từ 报告.
她详细地介绍了方案。
Tā xiángxì de jièshào le fāngàn.
Cô ấy đã giới thiệu chi tiết phương án.
She introduced the plan in detail.
Phân tích: 详细地 bổ nghĩa cho động từ 介绍.
她介绍得很详细。
Tā jièshào de hěn xiángxì.
Cô ấy giới thiệu rất chi tiết.
She gave a very detailed explanation.
Phân tích: 很详细 là bổ ngữ sau 介绍; 得 đánh dấu quan hệ bổ ngữ.
Phần 9. Trạng ngữ thái độ, tâm trạng và tư thế (情态状语)
Thận trọng, tự giác, chủ động, vô ý và cố ý
Trạng ngữ có thể cho biết thái độ của chủ thể trước hành động: tự nguyện, miễn cưỡng, thận trọng, cố ý, bất ngờ. Cần phân biệt từ thực sự miêu tả thái độ với phó từ chỉ ngữ khí của người nói.她主动地承担了责任。
Tā zhǔdòng de chéngdān le zérèn.
Cô ấy đã chủ động nhận trách nhiệm.
She proactively assumed responsibility.
他们谨慎地处理客户信息。
Tāmen jǐnshèn de chǔlǐ kèhù xìnxī.
Họ xử lý thông tin khách hàng một cách thận trọng.
They handle customer information carefully.
他故意隐瞒了问题。
Tā gùyì yǐnmán le wèntí.
Anh ấy cố ý che giấu vấn đề.
He deliberately concealed the problem.
她无意中发现了一个错误。
Tā wúyì zhōng fāxiàn le yí ge cuòwù.
Cô ấy tình cờ phát hiện một lỗi.
She discovered an error by accident.
Miêu tả tư thế và trạng thái đi kèm
Có thể dùng các kết cấu vị ngữ + 着 + cụm động từ khác để diễn tả tư thế kèm theo, ví dụ 坐着听、站着回答. Đây không phải lúc nào cũng tương đương một phó từ + 地.学生们坐着听老师讲课。
Xuéshengmen zuò zhe tīng lǎoshī jiǎngkè.
Các học viên ngồi nghe giáo viên giảng bài.
The students sit and listen to the teacher.
她站着回答了问题。
Tā zhàn zhe huídá le wèntí.
Cô ấy đứng trả lời câu hỏi.
She answered the question while standing.
大家笑着走出了教室。
Dàjiā xiào zhe zǒu chū le jiàoshì.
Mọi người vừa cười vừa đi ra khỏi lớp học.
Everyone walked out of the classroom smiling.
Phần 10. Trạng ngữ mức độ và tính từ làm vị ngữ (程度状语)
很、非常、十分、特别、更、最、太、比较
Phó từ mức độ có thể hạn định tính chất, trạng thái hoặc một số động từ tâm lý. Không có một mẫu duy nhất cho mọi tính từ; 很 đôi khi làm câu vị ngữ tính từ tự nhiên hơn mà không nhất thiết nhấn mạnh “rất” như tiếng Việt.这篇文章非常清楚。
Zhè piān wénzhāng fēicháng qīngchu.
Bài viết này rất rõ ràng.
This article is very clear.
这个问题比较复杂。
Zhège wèntí bǐjiào fùzá.
Vấn đề này tương đối phức tạp.
This issue is relatively complex.
她比以前更认真了。
Tā bǐ yǐqián gèng rènzhēn le.
Cô ấy nghiêm túc hơn trước.
She is more conscientious than before.
我很喜欢这个课程。
Wǒ hěn xǐhuan zhège kèchéng.
Tôi rất thích khóa học này.
I like this course very much.
今天的工作太多了。
Jīntiān de gōngzuò tài duō le.
Hôm nay công việc nhiều quá.
There is too much work today.
Trật tự mức độ và đánh giá bổ ngữ
她认真地工作。Tā rènzhēn de gōngzuò.
Cô ấy làm việc chăm chỉ.
She works conscientiously.
她工作得很认真。
Tā gōngzuò de hěn rènzhēn.
Cô ấy làm việc rất chăm chỉ.
She works very conscientiously.
Phân tích: Trạng ngữ nằm trước động từ, bổ ngữ mức độ nằm sau động từ.
她非常认真地工作。
Tā fēicháng rènzhēn de gōngzuò.
Cô ấy làm việc cực kỳ nghiêm túc.
She works extremely conscientiously.
Phần 11. Trạng ngữ phạm vi và lượng hóa (范围状语)
都、全、只、仅、仅仅、一共、至少
Các phó từ phạm vi đóng vai trò hạn định toàn thể, một phần hoặc lượng ước tính. Đừng nhầm phạm vi bổ nghĩa của 只、都 với tân ngữ; vị trí phó từ có thể thay đổi ý nghĩa câu.我们都同意这个方案。
Wǒmen dōu tóngyì zhège fāngàn.
Tất cả chúng tôi đều đồng ý phương án này.
We all agree with this plan.
她只修改了标题。
Tā zhǐ xiūgǎi le biāotí.
Cô ấy chỉ sửa tiêu đề.
She only changed the title.
这批订单一共包含五十件产品。
Zhè pī dìngdān yígòng bāohán wǔshí jiàn chǎnpǐn.
Đợt đơn hàng này tổng cộng gồm năm mươi sản phẩm.
This batch of orders contains fifty products in total.
我们至少需要两天时间。
Wǒmen zhìshǎo xūyào liǎng tiān shíjiān.
Chúng tôi cần ít nhất hai ngày.
We need at least two days.
员工全都参加了培训。
Yuángōng quándōu cānjiā le péixùn.
Toàn bộ nhân viên đều đã tham gia đào tạo.
All employees attended the training.
Phạm vi của 只 và 连……都……
她只在周末学习。Tā zhǐ zài zhōumò xuéxí.
Cô ấy chỉ học vào cuối tuần.
She studies only on weekends.
Phân tích: 只 giới hạn thời gian học.
她在周末只学习汉语。
Tā zài zhōumò zhǐ xuéxí Hànyǔ.
Vào cuối tuần, cô ấy chỉ học tiếng Trung.
On weekends, she studies only Chinese.
Phân tích: 只 chủ yếu giới hạn nội dung học trong khung cuối tuần.
连这个问题她都能回答。
Lián zhège wèntí tā dōu néng huídá.
Ngay cả câu hỏi này cô ấy cũng có thể trả lời.
She can answer even this question.
Phần 12. Trạng ngữ phủ định và phạm vi phủ định (否定状语)
不 / 没(有) / 未 / 别 / 从不
不 thường phủ định thói quen, ý định hoặc đánh giá; 没(有) thường phủ định sự kiện đã xảy ra hoặc sự tồn tại; 未、尚未 thường trang trọng hơn; 别 dùng trong câu cấm đoán/khuyên ngăn. Cần xét bản thân động từ và thời gian tham chiếu.我不接受这个条件。
Wǒ bù jiēshòu zhège tiáojiàn.
Tôi không chấp nhận điều kiện này.
I do not accept this condition.
她昨天没参加会议。
Tā zuótiān méi cānjiā huìyì.
Hôm qua cô ấy không tham dự cuộc họp.
She did not attend the meeting yesterday.
订单尚未确认。
Dìngdān shàngwèi quèrèn.
Đơn hàng vẫn chưa được xác nhận.
The order has not yet been confirmed.
请别随意修改数据。
Qǐng bié suíyì xiūgǎi shùjù.
Xin đừng tùy tiện sửa dữ liệu.
Please do not alter the data arbitrarily.
他从不泄露客户资料。
Tā cóng bù xièlòu kèhù zīliào.
Anh ấy không bao giờ tiết lộ dữ liệu khách hàng.
He never discloses customer information.
都不 / 不都; 不一定 / 一定不
这些文件不都需要签字。Zhèxiē wénjiàn bù dōu xūyào qiānzì.
Không phải tất cả tài liệu này đều cần ký.
Not all of these documents need signatures.
这些文件都不需要签字。
Zhèxiē wénjiàn dōu bù xūyào qiānzì.
Tất cả tài liệu này đều không cần ký.
None of these documents needs a signature.
她不一定同意。
Tā bù yídìng tóngyì.
Chưa chắc cô ấy đồng ý.
She may not agree.
她一定不同意。
Tā yídìng bù tóngyì.
Chắc chắn cô ấy không đồng ý.
She definitely does not agree.
Phần 13. Trạng ngữ thời thể, tiến trình và tình trạng (时间体貌、进程状语)
已经、正在、正、刚、刚刚、曾经、还、仍然
Những từ này hạn định tính diễn tiến, thời điểm hoặc trạng thái của hành động. Chúng không đồng nhất với trợ từ động thái 了、着、过, vốn gắn ở những vị trí khác.我们已经提交申请了。
Wǒmen yǐjīng tíjiāo shēnqǐng le.
Chúng tôi đã nộp đơn rồi.
We have already submitted the application.
老师正在解释新的规则。
Lǎoshī zhèngzài jiěshì xīn de guīzé.
Giáo viên đang giải thích quy tắc mới.
The teacher is explaining the new rule.
她刚刚完成测试。
Tā gānggāng wánchéng cèshì.
Cô ấy vừa hoàn thành kiểm thử.
She has just finished the test.
我曾经在这里工作过。
Wǒ céngjīng zài zhèlǐ gōngzuò guo.
Tôi đã từng làm việc ở đây.
I once worked here.
系统仍然正常运行。
Xìtǒng réngrán zhèngcháng yùnxíng.
Hệ thống vẫn hoạt động bình thường.
The system is still operating normally.
再、又、重新、继续: lặp lại và tiếp diễn
明天请再检查一次。Míngtiān qǐng zài jiǎnchá yí cì.
Ngày mai xin kiểm tra lại một lần nữa.
Please check it again tomorrow.
她昨天又修改了一遍。
Tā zuótiān yòu xiūgǎi le yí biàn.
Hôm qua cô ấy lại sửa thêm một lượt.
She revised it once again yesterday.
我们重新安排了时间。
Wǒmen chóngxīn ānpái le shíjiān.
Chúng tôi đã sắp xếp lại thời gian.
We rescheduled the time.
他们继续讨论剩下的问题。
Tāmen jìxù tǎolùn shèngxià de wèntí.
Họ tiếp tục thảo luận các vấn đề còn lại.
They continued discussing the remaining issues.
Phần 14. Trạng ngữ tần suất và số lần (频率、次数状语)
经常、常常、总是、往往、有时、偶尔、每天
Phó từ chỉ tần suất đứng trước động từ; một số cụm thời gian như 每天、每周、每个月 cũng có thể hạn định tính thường xuyên. Phân biệt với bổ ngữ số lần đặt sau động từ.她每天复习新词。
Tā měitiān fùxí xīn cí.
Cô ấy ôn từ mới mỗi ngày.
She reviews new vocabulary every day.
我们经常检查库存。
Wǒmen jīngcháng jiǎnchá kùcún.
Chúng tôi thường xuyên kiểm tra hàng tồn kho.
We frequently check the inventory.
他们偶尔举行线上会议。
Tāmen ǒu'ěr jǔxíng xiànshàng huìyì.
Thỉnh thoảng họ tổ chức họp trực tuyến.
They occasionally hold online meetings.
他总是按时完成任务。
Tā zǒngshì ànshí wánchéng rènwu.
Anh ấy luôn hoàn thành nhiệm vụ đúng hạn.
He always finishes tasks on time.
学生们有时会提出很难的问题。
Xuéshengmen yǒushí huì tíchū hěn nán de wèntí.
Đôi khi học viên đặt ra những câu hỏi rất khó.
Students sometimes ask very difficult questions.
Đặt tần suất trước động từ, đặt số lần sau động từ
我经常读这本书。Wǒ jīngcháng dú zhè běn shū.
Tôi thường đọc cuốn sách này.
I often read this book.
我读过这本书三遍。
Wǒ dú guo zhè běn shū sān biàn.
Tôi từng đọc cuốn sách này ba lượt.
I have read this book three times.
我每天都练习两次。
Wǒ měitiān dōu liànxí liǎng cì.
Tôi luyện tập hai lần mỗi ngày.
I practice twice every day.
Phần 15. Trạng ngữ ngữ khí, thái độ người nói và phán đoán (语气状语)
也许、可能、大概、恐怕、一定、居然、竟然、幸亏
Một số phó từ thể hiện dự đoán, mức chắc chắn, bất ngờ hoặc bình luận. Chúng thường có phạm vi rộng hơn trạng ngữ cách thức; 不 nên dịch chúng như cách người thực hiện hành động.她可能明天回来。
Tā kěnéng míngtiān huílái.
Có thể ngày mai cô ấy sẽ trở về.
She may return tomorrow.
我们大概需要三个小时。
Wǒmen dàgài xūyào sān ge xiǎoshí.
Chúng tôi có lẽ cần khoảng ba tiếng.
We will probably need about three hours.
他竟然忘记了密码。
Tā jìngrán wàngjì le mìmǎ.
Không ngờ anh ấy lại quên mật khẩu.
Surprisingly, he forgot the password.
幸亏我们提前备份了数据。
Xìngkuī wǒmen tíqián bèifèn le shùjù.
May mà chúng tôi đã sao lưu dữ liệu từ trước.
Fortunately, we backed up the data in advance.
她一定会认真处理这件事。
Tā yídìng huì rènzhēn chǔlǐ zhè jiàn shì.
Chắc chắn cô ấy sẽ xử lý việc này nghiêm túc.
She will certainly handle this matter carefully.
Ngữ khí trước toàn bộ mệnh đề và cách thức trước động từ
也许她明天会来。Yěxǔ tā míngtiān huì lái.
Có lẽ ngày mai cô ấy sẽ đến.
Perhaps she will come tomorrow.
她明天可能会来。
Tā míngtiān kěnéng huì lái.
Ngày mai có khả năng cô ấy sẽ đến.
She may come tomorrow.
她明天会准时来。
Tā míngtiān huì zhǔnshí lái.
Ngày mai cô ấy sẽ đến đúng giờ.
She will arrive on time tomorrow.
Phần 16. Trạng ngữ mục đích, ý định và dự định (目的状语)
为了 / 为 / 好 / 以便 và vị trí trong câu
为了…… thường biểu thị mục đích, có thể đứng đầu câu hoặc trước động từ chính; 为…… thiên về người/thứ được phục vụ hoặc lợi ích; 以便 thường liên kết hai mệnh đề và xuất hiện nhiều trong văn viết. Không đồng nhất mục đích với nguyên nhân của một sự kiện đã xảy ra.为了 + 目的,主语 + 动词短语Để đạt mục đích..., chủ thể tiến hành hành động...
为了提高口语水平,她每天练习半个小时。
Wèile tígāo kǒuyǔ shuǐpíng, tā měitiān liànxí bàn ge xiǎoshí.
Để nâng cao trình độ khẩu ngữ, cô ấy luyện tập nửa tiếng mỗi ngày.
To improve her speaking skills, she practices for half an hour every day.
我们为了保证质量增加了检查次数。
Wǒmen wèile bǎozhèng zhìliàng zēngjiā le jiǎnchá cìshù.
Chúng tôi tăng số lần kiểm tra để bảo đảm chất lượng.
We increased the number of inspections to ensure quality.
请提前提交资料,以便我们审核。
Qǐng tíqián tíjiāo zīliào, yǐbiàn wǒmen shěnhé.
Vui lòng nộp tài liệu sớm để chúng tôi tiện xét duyệt.
Please submit the materials early so that we can review them.
他专门为这次考试做了准备。
Tā zhuānmén wèi zhè cì kǎoshì zuò le zhǔnbèi.
Anh ấy đã chuẩn bị riêng cho kỳ thi này.
He prepared specifically for this exam.
我们留出一天时间,好让大家充分讨论。
Wǒmen liú chū yì tiān shíjiān, hǎo ràng dàjiā chōngfèn tǎolùn.
Chúng tôi dành ra một ngày để mọi người có thể thảo luận đầy đủ.
We set aside a day so that everyone can discuss the matter thoroughly.
Phân biệt 为了 với 因为 và 由于
为了减少错误,我们增加了一轮复查。Wèile jiǎnshǎo cuòwù, wǒmen zēngjiā le yì lún fùchá.
Để giảm lỗi, chúng tôi thêm một vòng kiểm tra lại.
To reduce errors, we added another review round.
因为发现了错误,我们增加了一轮复查。
Yīnwèi fāxiàn le cuòwù, wǒmen zēngjiā le yì lún fùchá.
Vì phát hiện lỗi nên chúng tôi thêm một vòng kiểm tra lại.
Because we found errors, we added another review round.
Phần 17. Trạng ngữ nguyên nhân và điều kiện (原因、条件状语)
因为、由于、鉴于: nguyên nhân và cơ sở đánh giá
Trong phân tích cú pháp rộng, mệnh đề nguyên nhân/điều kiện có thể được coi là thành phần trạng ngữ của câu hoặc tiểu cú phụ thuộc; trong phân tích ngữ pháp nhà trường, chúng cũng được trình bày là vế phụ của câu phức. Giáo trình nêu rõ cả hai cách nhìn để người học không đánh đồng mệnh đề với một phó từ đơn.因为天气不好,我们改为线上上课。
Yīnwèi tiānqì bù hǎo, wǒmen gǎi wéi xiànshàng shàngkè.
Vì thời tiết xấu, chúng tôi chuyển sang học trực tuyến.
Because the weather is bad, we are switching to online classes.
由于系统故障,会议推迟了。
Yóuyú xìtǒng gùzhàng, huìyì tuīchí le.
Do sự cố hệ thống, cuộc họp đã bị hoãn.
Due to a system failure, the meeting was postponed.
鉴于目前的情况,我们决定重新评估。
Jiànyú mùqián de qíngkuàng, wǒmen juédìng chóngxīn pínggū.
Xét tình hình hiện tại, chúng tôi quyết định đánh giá lại.
In view of the current situation, we decided to reassess.
因交通拥堵,货物未能按时送达。
Yīn jiāotōng yōngdǔ, huòwù wèi néng ànshí sòngdá.
Do tắc đường, hàng hóa đã không thể được giao đúng hạn.
Due to traffic congestion, the goods could not be delivered on time.
如果、只要、只有、除非、在……条件下
如果明天下雨,我们就在室内练习。Rúguǒ míngtiān xiàyǔ, wǒmen jiù zài shìnèi liànxí.
Nếu ngày mai trời mưa, chúng ta sẽ luyện tập trong nhà.
If it rains tomorrow, we will practice indoors.
只要认真练习,就会逐渐进步。
Zhǐyào rènzhēn liànxí, jiù huì zhújiàn jìnbù.
Chỉ cần luyện tập nghiêm túc thì sẽ dần tiến bộ.
As long as you practice diligently, you will gradually improve.
只有完成审核,才能正式发货。
Zhǐyǒu wánchéng shěnhé, cái néng zhèngshì fāhuò.
Chỉ sau khi hoàn tất xét duyệt mới có thể chính thức giao hàng.
Only after the review is complete can the goods be officially shipped.
在获得授权的条件下,管理员才能访问数据。
Zài huòdé shòuquán de tiáojiàn xià, guǎnlǐyuán cái néng fǎngwèn shùjù.
Chỉ trong điều kiện được cấp quyền, quản trị viên mới có thể truy cập dữ liệu.
Only under authorized conditions can administrators access the data.
Phần 18. Trạng ngữ căn cứ, tiêu chuẩn và quy trình (依据、标准状语)
按照、根据、依据、依照、遵照、按
Các cụm giới từ này thường xuất hiện trong quy trình, hợp đồng và văn phong hành chính. 按照 có sắc thái làm theo quy tắc; 根据 thường giới thiệu dữ kiện/cơ sở; 依据、依照 có sắc thái trang trọng; trong một số câu chúng có thể thay nhau, nhưng không thể tùy ý với mọi tân ngữ.我们按照计划完成了工作。
Wǒmen ànzhào jìhuà wánchéng le gōngzuò.
Chúng tôi đã hoàn thành công việc theo kế hoạch.
We completed the work according to the plan.
根据最新数据,我们需要调整库存。
Gēnjù zuìxīn shùjù, wǒmen xūyào tiáozhěng kùcún.
Căn cứ dữ liệu mới nhất, chúng tôi cần điều chỉnh hàng tồn kho.
Based on the latest data, we need to adjust inventory.
双方应当依照合同约定履行义务。
Shuāngfāng yīngdāng yīzhào hétong yuēdìng lǚxíng yìwù.
Hai bên phải thực hiện nghĩa vụ theo thỏa thuận hợp đồng.
Both parties shall fulfill their obligations in accordance with the contract.
请按顺序填写以下信息。
Qǐng àn shùnxù tiánxiě yǐxià xìnxī.
Vui lòng điền các thông tin dưới đây theo thứ tự.
Please fill in the information below in order.
我们严格按照标准检验产品。
Wǒmen yángé ànzhào biāozhǔn jiǎnyàn chǎnpǐn.
Chúng tôi kiểm định sản phẩm nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn.
We inspect products strictly according to the standards.
Phạm vi điều chỉnh khi xuất hiện nhiều trạng ngữ
我们昨天根据客户反馈调整了方案。Wǒmen zuótiān gēnjù kèhù fǎnkuì tiáozhěng le fāngàn.
Hôm qua chúng tôi đã điều chỉnh phương án dựa trên phản hồi khách hàng.
Yesterday we adjusted the plan based on customer feedback.
为了保证安全,我们按照规定严格操作。
Wèile bǎozhèng ānquán, wǒmen ànzhào guīdìng yángé cāozuò.
Để bảo đảm an toàn, chúng tôi thao tác nghiêm ngặt theo quy định.
To ensure safety, we operate strictly according to the rules.
Phần 19. Trạng ngữ so sánh và cách thức đối chiếu (比较状语)
比 + đối tượng: mốc so sánh với tính từ làm vị ngữ
比 + đối tượng thường đặt trước tính từ hoặc cụm vị ngữ nêu đặc điểm so sánh; kết cấu 比较、跟……一样、像……一样 có tính chất khác nhau. Trong câu so sánh cần tránh chồng phó từ 很 vào cấu trúc 比 theo cách không tự nhiên.今天比昨天冷。
Jīntiān bǐ zuótiān lěng.
Hôm nay lạnh hơn hôm qua.
Today is colder than yesterday.
这个方法比以前更有效。
Zhège fāngfǎ bǐ yǐqián gèng yǒuxiào.
Phương pháp này hiệu quả hơn trước.
This method is more effective than before.
她像老师一样耐心地解释问题。
Tā xiàng lǎoshī yíyàng nàixīn de jiěshì wèntí.
Cô ấy kiên nhẫn giải thích vấn đề giống như giáo viên.
She explains the issue patiently, just like a teacher.
我们跟上周一样按时交付。
Wǒmen gēn shàng zhōu yíyàng ànshí jiāofù.
Chúng tôi giao đúng hạn như tuần trước.
We deliver on time, just as we did last week.
So sánh khác vị trí bổ ngữ mức độ
她比我说得快。Tā bǐ wǒ shuō de kuài.
Cô ấy nói nhanh hơn tôi.
She speaks faster than I do.
她说得很快。
Tā shuō de hěn kuài.
Cô ấy nói rất nhanh.
She speaks very quickly.
她快速地说出了答案。
Tā kuàisù de shuō chū le dá'àn.
Cô ấy nhanh chóng nói ra đáp án.
She quickly gave the answer.
Phần 20. Trạng ngữ phối hợp và phân phối hành động (协同、分别状语)
一起、一同、共同、分别、各自、互相
Những hình thức này mô tả chủ thể cùng thực hiện, chia nhau thực hiện hay hành động có tính tương hỗ. 互相 và 彼此 có thể tham gia những kết cấu khác nhau, vì vậy không xem chúng là phó từ giống hệt nhau trong mọi môi trường.我们一起练习汉语口语。
Wǒmen yìqǐ liànxí Hànyǔ kǒuyǔ.
Chúng ta cùng luyện khẩu ngữ tiếng Trung.
We practice spoken Chinese together.
两组分别检查不同的设备。
Liǎng zǔ fēnbié jiǎnchá bùtóng de shèbèi.
Hai nhóm lần lượt kiểm tra những thiết bị khác nhau.
The two groups inspect different equipment separately.
大家共同讨论了这个问题。
Dàjiā gòngtóng tǎolùn le zhège wèntí.
Mọi người đã cùng thảo luận vấn đề này.
Everyone discussed this issue together.
他们互相帮助。
Tāmen hùxiāng bāngzhù.
Họ giúp đỡ lẫn nhau.
They help each other.
四位学员各自完成了练习。
Sì wèi xuéyuán gèzì wánchéng le liànxí.
Bốn học viên đã tự hoàn thành bài luyện tập của mình.
The four students each completed their own exercises.
Phần 21. Trạng ngữ đa tầng và trật tự sắp xếp (多层状语及其语序)
Trật tự thông dụng và giới hạn của công thức cố định
Một khung tham khảo thường gặp là điều kiện/mục đích → thời gian → nơi chốn → ngữ khí/phạm vi/phủ định → cách thức → đối tượng/công cụ → động từ. Tuy nhiên, nhiều giáo trình đưa ra thứ tự chi tiết khác nhau. Trong thực tế, vị trí phụ thuộc tầng cấu trúc, phạm vi bổ nghĩa, tính liên kết, tính cố định của động từ với tân ngữ và ý đồ nhấn mạnh. Không coi sơ đồ này là trật tự bắt buộc cho mọi câu.(条件/目的) + 时间 + 处所 + (语气/范围/否定) + 情态/方式 + 对象/工具 + 动词Khung luyện tập tham khảo, linh hoạt theo phạm vi ngữ nghĩa. Với mỗi câu phải xác định cụm nào bổ nghĩa cho cả mệnh đề, cụm nào bổ nghĩa riêng cho động từ.
为了提高效率,我们明天在办公室集中处理这些订单。
Wèile tígāo xiàolǜ, wǒmen míngtiān zài bàngōngshì jízhōng chǔlǐ zhèxiē dìngdān.
Để nâng cao hiệu suất, ngày mai chúng tôi tập trung xử lý những đơn hàng này tại văn phòng.
To improve efficiency, we will process these orders together at the office tomorrow.
我们昨天在仓库里仔细地检查了所有设备。
Wǒmen zuótiān zài cāngkù lǐ zǐxì de jiǎnchá le suǒyǒu shèbèi.
Hôm qua chúng tôi đã kiểm tra kỹ tất cả thiết bị trong kho.
Yesterday we carefully inspected all the equipment in the warehouse.
老师今天在教室里用中文详细地解释了这条规则。
Lǎoshī jīntiān zài jiàoshì lǐ yòng Zhōngwén xiángxì de jiěshì le zhè tiáo guīzé.
Hôm nay giáo viên đã dùng tiếng Trung giải thích tỉ mỉ quy tắc này trong lớp học.
Today the teacher explained this rule in detail in Chinese in the classroom.
她上周已经按照要求认真地修改了文件。
Tā shàng zhōu yǐjīng ànzhào yāoqiú rènzhēn de xiūgǎi le wénjiàn.
Tuần trước cô ấy đã chỉnh sửa tài liệu nghiêm túc theo yêu cầu.
Last week she had already revised the document carefully as requested.
为了保障客户信息安全,我们一直严格按照规定管理账户。
Wèile bǎozhàng kèhù xìnxī ānquán, wǒmen yìzhí yángé ànzhào guīdìng guǎnlǐ zhànghù.
Để bảo vệ an toàn thông tin khách hàng, chúng tôi luôn quản lý tài khoản nghiêm ngặt theo quy định.
To protect customer information, we have consistently managed accounts strictly according to the rules.
Phân tích từng tầng bằng ngoặc vuông
例: [为了提高效率],[我们] [明天] [在办公室] [集中] 处理 [这些订单]。Trong đó [为了提高效率] đặt mục đích cho cả sự kiện; 明天 là thời gian; 在办公室 xác định nơi chốn; 集中 diễn tả cách thức; 处理 là động từ trung tâm; 这些订单 là tân ngữ. Không được đưa tất cả cụm đứng trước động từ vào một nhãn ngữ pháp duy nhất mà bỏ qua tầng của chúng.Các trường hợp đổi trật tự mà ý nghĩa thay đổi
我们只在周一检查库存。Wǒmen zhǐ zài zhōu yī jiǎnchá kùcún.
Chúng tôi chỉ kiểm tra tồn kho vào thứ Hai.
We check inventory only on Mondays.
我们在周一只检查库存。
Wǒmen zài zhōu yī zhǐ jiǎnchá kùcún.
Vào thứ Hai, chúng tôi chỉ kiểm tra tồn kho.
On Mondays, we only check inventory.
我们都没有收到通知。
Wǒmen dōu méiyǒu shōudào tōngzhī.
Không ai trong chúng tôi nhận được thông báo.
None of us received the notice.
我们没有都收到通知。
Wǒmen méiyǒu dōu shōudào tōngzhī.
Không phải tất cả chúng tôi đều đã nhận được thông báo.
Not all of us received the notice.
Phân tích: Câu này có thể kém tự nhiên hơn cách nói “我们并不是都收到了通知”, nhưng minh họa sự khác nhau về phạm vi phủ định.
我们并不是都收到了通知。
Wǒmen bìng bú shì dōu shōudào le tōngzhī.
Không phải tất cả chúng tôi đều đã nhận được thông báo.
Not all of us received the notice.
Trật tự không tự nhiên và cách viết lại
Người học thường xếp các trạng ngữ theo từng chữ tiếng Việt hoặc tiếng Anh: đặt công cụ tách xa động từ, đưa trạng ngữ chỉ thời gian vào giữa động từ và tân ngữ, dùng 地 phía sau cả một cụm giới từ. Khi câu dài, ưu tiên chia thành hai mệnh đề hoặc đưa khung thời gian/mục đích lên đầu câu.昨天我们在办公室用电脑完成了报告。
Zuótiān wǒmen zài bàngōngshì yòng diànnǎo wánchéng le bàogào.
Hôm qua chúng tôi đã hoàn thành báo cáo bằng máy tính tại văn phòng.
Yesterday we completed the report on a computer in the office.
为了避免重复,我们先核对清单,再确认订单。
Wèile bìmiǎn chóngfù, wǒmen xiān héduì qīngdān, zài quèrèn dìngdān.
Để tránh trùng lặp, chúng tôi đối chiếu danh sách trước rồi mới xác nhận đơn hàng.
To avoid duplication, we check the list first and then confirm the orders.
Phần 22. Phạm vi bổ nghĩa, trọng tâm thông tin và câu có đề ngữ (修饰辖域与话题)
Đối tượng nào bị phủ định, hạn định hoặc nhấn mạnh?
Khi gặp các phó từ 不、只、都、也、才、就, hãy đặt câu hỏi: phủ định cái gì? chỉ cái gì? tất cả ai? từ thời điểm nào? Chúng có thể tác động vào cụm giới từ, cụm động từ hoặc toàn vị ngữ. Hai câu trật tự gần giống nhau không nhất thiết truyền tải cùng một thông tin.她也在上海学习。
Tā yě zài Shànghǎi xuéxí.
Cô ấy cũng học ở Thượng Hải.
She also studies in Shanghai.
她在上海也学习汉语。
Tā zài Shànghǎi yě xuéxí Hànyǔ.
Ở Thượng Hải, cô ấy cũng học tiếng Trung.
In Shanghai, she also studies Chinese.
他才完成第一部分。
Tā cái wánchéng dì yī bùfen.
Anh ấy mới chỉ hoàn thành phần đầu tiên.
He has only completed the first part.
他就完成第一部分了。
Tā jiù wánchéng dì yī bùfen le.
Anh ấy đã hoàn thành phần đầu tiên sớm/thế là xong phần đầu.
He finished the first part already.
Phân tích: 就 nhấn mạnh tính sớm/dễ/tiếp nối tùy ngữ cảnh, không đồng nghĩa với 才.
Trạng ngữ đầu câu không phải lúc nào cũng là “trạng từ”)
Ví dụ, 在这个问题上 có thể là khung chủ đề/phương diện; 关于这个问题 có thể đứng đầu câu trong vai trò định hướng chủ đề; nếu phân tích cú pháp học thuật, cần xét nó liên kết với vị ngữ hay cả mệnh đề. Không suy luận vị trí đầu câu là trạng từ/phó từ.关于这份合同,我们还有两个问题。
Guānyú zhè fèn hétong, wǒmen hái yǒu liǎng ge wèntí.
Về hợp đồng này, chúng tôi còn hai câu hỏi.
Regarding this contract, we still have two questions.
在这个问题上,大家已经达成一致。
Zài zhège wèntí shàng, dàjiā yǐjīng dáchéng yízhì.
Về vấn đề này, mọi người đã đạt được thống nhất.
Everyone has reached an agreement on this issue.
这份合同,我们昨天已经审核过了。
Zhè fèn hétong, wǒmen zuótiān yǐjīng shěnhé guo le.
Hợp đồng này, hôm qua chúng tôi đã xét duyệt rồi.
As for this contract, we reviewed it yesterday.
Phân tích: 这份合同 được đưa lên làm đề ngữ, không phải trạng ngữ.
Phần 23. Phân biệt trạng ngữ, định ngữ và bổ ngữ (状语、定语、补语)
Trước danh từ: định ngữ; trước động từ: trạng ngữ; sau động từ: có thể là bổ ngữ
Đối chiếu bộ ba 的、地、得 giúp nhìn ra vị trí, nhưng không nên quy mọi hiện tượng về ba chữ này. Định ngữ bổ nghĩa cho danh từ; trạng ngữ hạn định hoặc miêu tả vị ngữ; bổ ngữ đi sau trung tâm vị ngữ để cho biết kết quả, mức độ, hướng, thời lượng hoặc số lần.Bảng tổng hợp ba thành phần
| Hiện tượng / Loại | Cấu trúc ví dụ | Cách hiểu chính |
|---|---|---|
| Định ngữ 定语 | 详细的说明 | Lời giải thích chi tiết (bổ nghĩa cho danh từ) |
| Trạng ngữ 状语 | 详细地说明 | Giải thích chi tiết (bổ nghĩa cho động từ) |
| Bổ ngữ 补语 | 说明得很详细 | Giải thích đến mức rất chi tiết (bổ ngữ) |
| Trạng ngữ thời gian | 明天开会 | Họp vào ngày mai |
| Bổ ngữ thời lượng | 开了两个小时会 | Họp hai tiếng |
| Trạng ngữ nơi chốn | 在仓库里放货 | Xếp hàng trong kho |
| Bổ ngữ kết quả/vị trí | 把货放在仓库里 | Đặt hàng vào kho |
Zhè shì rènzhēn fùzé de gōngzuò rényuán.
Đây là nhân viên làm việc nghiêm túc và có trách nhiệm.
This is a diligent and responsible staff member.
工作人员认真负责地检查了设备。
Gōngzuò rényuán rènzhēn fùzé de jiǎnchá le shèbèi.
Nhân viên đã kiểm tra thiết bị một cách nghiêm túc và có trách nhiệm.
The staff checked the equipment carefully and responsibly.
工作人员检查得很仔细。
Gōngzuò rényuán jiǎnchá de hěn zǐxì.
Nhân viên kiểm tra rất tỉ mỉ.
The staff inspected the equipment very carefully.
她把资料放在桌子上。
Tā bǎ zīliào fàng zài zhuōzi shàng.
Cô ấy đặt tài liệu lên bàn.
She put the materials on the desk.
她在桌子上整理资料。
Tā zài zhuōzi shàng zhěnglǐ zīliào.
Cô ấy sắp xếp tài liệu trên bàn.
She organized the materials on the desk.
Phần 24. Trạng ngữ trong câu chữ 把, câu bị động 被 và câu tồn hiện
Trạng ngữ và cụm 把: xác định đối tượng được xử lý
Trong câu chữ 把, nhiều trạng ngữ như 已经、认真地、用电脑、按要求 có thể đứng trước 把 hoặc giữa 把 + tân ngữ và động từ, tùy phạm vi và mức độ tự nhiên. Cần ưu tiên cấu trúc dễ hiểu, tránh máy móc dồn mọi trạng ngữ vào cùng một chỗ.我们已经把文件发送给客户了。
Wǒmen yǐjīng bǎ wénjiàn fāsòng gěi kèhù le.
Chúng tôi đã gửi tài liệu cho khách hàng rồi.
We have already sent the document to the customer.
请把合同仔细地检查一遍。
Qǐng bǎ hétong zǐxì de jiǎnchá yí biàn.
Hãy kiểm tra kỹ hợp đồng một lượt.
Please inspect the contract carefully once.
我们按照要求把资料重新整理了一遍。
Wǒmen ànzhào yāoqiú bǎ zīliào chóngxīn zhěnglǐ le yí biàn.
Chúng tôi đã sắp xếp lại tài liệu một lượt theo yêu cầu.
We reorganized the materials as requested.
她用电脑把报告修改好了。
Tā yòng diànnǎo bǎ bàogào xiūgǎi hǎo le.
Cô ấy đã dùng máy tính sửa xong báo cáo.
She finished revising the report on her computer.
Trạng ngữ trong câu 被 và phân biệt tác nhân
这些数据已经被系统自动保存了。Zhèxiē shùjù yǐjīng bèi xìtǒng zìdòng bǎocún le.
Những dữ liệu này đã được hệ thống tự động lưu.
These data have already been saved automatically by the system.
文件昨天被工作人员认真地核对过了。
Wénjiàn zuótiān bèi gōngzuò rényuán rènzhēn de héduì guo le.
Tài liệu hôm qua đã được nhân viên đối chiếu kỹ.
The document was carefully checked by the staff yesterday.
这批设备已经被运到仓库里了。
Zhè pī shèbèi yǐjīng bèi yùn dào cāngkù lǐ le.
Lô thiết bị này đã được vận chuyển vào kho.
This batch of equipment has already been transported to the warehouse.
Câu tồn hiện: cụm nơi chốn đứng đầu là gì?
桌子上放着三本书。Zhuōzi shàng fàng zhe sān běn shū.
Trên bàn có đặt ba quyển sách.
There are three books lying on the desk.
Phân tích: 桌子上 là khung nơi chốn trong câu tồn hiện; nên xét mô hình câu riêng.
教室里坐着四位学员。
Jiàoshì lǐ zuò zhe sì wèi xuéyuán.
Trong lớp có bốn học viên đang ngồi.
Four students are sitting in the classroom.
四位学员在教室里坐着。
Sì wèi xuéyuán zài jiàoshì lǐ zuò zhe.
Bốn học viên đang ngồi trong phòng học.
The four students are sitting in the classroom.
Phần 25. Trạng ngữ trong định ngữ phức hợp và mệnh đề quan hệ có 的
Trạng ngữ có thể nằm bên trong mệnh đề làm định ngữ
Ở mẫu [mệnh đề + 的 + danh từ], mệnh đề có thể chứa trạng ngữ thời gian, phương thức hoặc nơi chốn. Việc đặt mệnh đề trong một cụm danh từ không biến trạng ngữ nội bộ thành định ngữ; chính toàn mệnh đề + 的 mới bổ nghĩa cho danh từ trung tâm.这是我们昨天在会议上讨论的方案。
Zhè shì wǒmen zuótiān zài huìyì shàng tǎolùn de fāngàn.
Đây là phương án mà hôm qua chúng tôi đã thảo luận trong cuộc họp.
This is the plan we discussed at the meeting yesterday.
她认真修改过的文件已经提交了。
Tā rènzhēn xiūgǎi guo de wénjiàn yǐjīng tíjiāo le.
Tài liệu cô ấy từng sửa kỹ đã được nộp rồi.
The document she carefully revised has already been submitted.
老师今天详细讲解的内容很重要。
Lǎoshī jīntiān xiángxì jiǎngjiě de nèiróng hěn zhòngyào.
Nội dung giáo viên giải thích chi tiết hôm nay rất quan trọng.
The content the teacher explained in detail today is important.
我们刚刚收到的通知需要进一步核实。
Wǒmen gānggāng shōudào de tōngzhī xūyào jìnyíbù héshí.
Thông báo chúng tôi vừa nhận cần được xác minh thêm.
The notice we have just received needs further verification.
Phần 26. Trạng ngữ trong tiếng Trung thương mại, hợp đồng và kỹ thuật
Trật tự ngữ pháp trong điều khoản giao hàng và thanh toán
Trong văn bản thương mại, cụm trạng ngữ “theo hợp đồng”, “đúng hạn”, “qua tài khoản”, “trong vòng ba ngày”, “sau khi nghiệm thu” phải xác định đúng phạm vi của động từ. Các từ 按照、根据、在……之前、通过、及时、依法 không thể xếp ngẫu nhiên. Nếu câu quá dài, nên tách thành hai câu hoặc hai vế để tránh đa nghĩa.供应商应当按照合同约定按期交货。
Gōngyìngshāng yīngdāng ànzhào hétong yuēdìng ànqī jiāohuò.
Nhà cung cấp phải giao hàng đúng hạn theo thỏa thuận hợp đồng.
The supplier shall deliver the goods on time in accordance with the contract.
双方应当在验收合格后及时办理结算。
Shuāngfāng yīngdāng zài yànshōu hégé hòu jíshí bànlǐ jiésuàn.
Hai bên phải kịp thời làm thủ tục quyết toán sau khi nghiệm thu đạt yêu cầu.
Both parties shall promptly complete settlement after successful acceptance.
我们将通过指定账户支付款项。
Wǒmen jiāng tōngguò zhǐdìng zhànghù zhīfù kuǎnxiàng.
Chúng tôi sẽ thanh toán khoản tiền qua tài khoản được chỉ định.
We will make the payment through the designated account.
未经书面授权,任何人不得擅自披露资料。
Wèijīng shūmiàn shòuquán, rènhé rén bùdé shànzì pīlù zīliào.
Khi chưa được ủy quyền bằng văn bản, bất kỳ ai cũng không được tự ý tiết lộ tài liệu.
No one may disclose the materials without written authorization.
如果发生延误,责任方应当及时书面通知对方。
Rúguǒ fāshēng yánwù, zérènfāng yīngdāng jíshí shūmiàn tōngzhī duìfāng.
Nếu xảy ra chậm trễ, bên chịu trách nhiệm phải kịp thời thông báo bằng văn bản cho bên kia.
If a delay occurs, the responsible party shall promptly notify the other party in writing.
Vận hành máy chủ, sao lưu và bảo mật
管理员每天定时备份数据库。Guǎnlǐyuán měitiān dìngshí bèifèn shùjùkù.
Quản trị viên sao lưu cơ sở dữ liệu định kỳ mỗi ngày.
The administrator backs up the database at scheduled times every day.
系统已经自动生成了日志。
Xìtǒng yǐjīng zìdòng shēngchéng le rìzhì.
Hệ thống đã tự động tạo nhật ký.
The system has already generated logs automatically.
我们必须严格按照权限管理文件。
Wǒmen bìxū yángé ànzhào quánxiàn guǎnlǐ wénjiàn.
Chúng tôi phải quản lý tệp nghiêm ngặt theo quyền hạn.
We must manage files strictly according to permissions.
设备发生故障以后,工程师立即检查了电源。
Shèbèi fāshēng gùzhàng yǐhòu, gōngchéngshī lìjí jiǎnchá le diànyuán.
Sau khi thiết bị gặp sự cố, kỹ sư lập tức kiểm tra nguồn điện.
After the equipment malfunctioned, the engineer immediately checked the power supply.
在恢复服务之前,我们先核实备份是否完整。
Zài huīfù fúwù zhīqián, wǒmen xiān héshí bèifèn shìfǒu wánzhěng.
Trước khi khôi phục dịch vụ, chúng tôi xác minh xem bản sao lưu có đầy đủ hay không.
Before restoring service, we first verify that the backup is complete.
Phần 27. Những lỗi thường gặp khi sử dụng trạng ngữ và cách sửa
Bảng lỗi theo dạng cấu trúc
| STT | Câu cần sửa | Câu sửa phù hợp | Giải thích |
|---|---|---|---|
| 1 | 我学习汉语每天。 | 我每天学习汉语。 | Đưa thời gian 每天 lên trước động từ 学习; không đặt trực tiếp sau tân ngữ. |
| 2 | 我明天在学校去。 | 我明天去学校。 | 去学校 là kết cấu động–tân ngữ chỉ điểm đến; 在学校去 không diễn tả “đi đến trường” tự nhiên. |
| 3 | 她说地很清楚。 | 她说得很清楚。 | Sau động từ 说 để giới thiệu bổ ngữ mức độ phải dùng 得, không dùng 地. |
| 4 | 她认真得检查。 | 她认真地检查。 | Trước động từ 检查, tính từ miêu tả cách thức dùng 地. |
| 5 | 这是认真地学生。 | 这是认真的学生。 | Trước danh từ 学生 cần dùng 的, không dùng 地. |
| 6 | 我们在办公室地工作。 | 我们在办公室工作。 | Cụm giới từ 在办公室 không mang 地 như trạng ngữ tính từ. |
| 7 | 她昨天已经了提交文件。 | 她昨天已经提交文件了。 | 已经 đứng trước vị ngữ; 了 động thái/sau câu có vị trí riêng. |
| 8 | 大家不都没有来。 | 并不是所有人都来了。 | Nếu muốn diễn đạt “không phải tất cả đều đến”, dùng cấu trúc rõ phạm vi phủ định. |
| 9 | 他比我很高。 | 他比我高。 | Tránh chồng 很 không tự nhiên vào cấu trúc so sánh 比 đơn giản. |
| 10 | 我给老师一本书买。 | 我给老师买一本书。 | Trong câu “mua cho”, 给老师 đặt trước động từ 买. |
| 11 | 我们仔细检查得文件。 | 我们仔细检查文件。 | 得 không đặt giữa động từ và tân ngữ theo cách này. |
| 12 | 他们用电脑地设计方案。 | 他们用电脑设计方案。 | Cụm 用电脑 làm trạng ngữ công cụ, không cần 地. |
| 13 | 明天她很去学校。 | 明天她要去学校。 | 很 không tùy tiện bổ nghĩa cho động từ chuyển động 去. |
| 14 | 她每天下午学习了。 | 她每天下午学习。 | Nếu chỉ diễn đạt thói quen thường xuyên, không tự động thêm 了. |
| 15 | 在会议室有我们开会。 | 我们在会议室开会。 | Tránh cấu trúc sai trật tự chủ ngữ và trạng ngữ nơi chốn. |
| 16 | 他们的认真讨论了问题。 | 他们认真地讨论了问题。 | 的 dùng cho định ngữ; địa vị trạng ngữ miêu tả dùng 地. |
| 17 | 他学习很好地。 | 他学得很好。 | Biểu thị mức độ học tốt bằng bổ ngữ 得, không để 地 cuối câu. |
| 18 | 我昨天已经完成报告在办公室。 | 我昨天已经在办公室完成了报告。 | Đưa cụm nơi chốn vào trước động từ; điều chỉnh thể bằng 了 khi nói một sự kiện hoàn thành. |
| 19 | 我们只今天检查库存。 | 我们今天只检查库存。 | Nếu nghĩa là “hôm nay chỉ kiểm tra tồn kho”, đặt 今天 trước 只. |
| 20 | 她慢慢走得教室。 | 她慢慢地走进教室。 | Đi vào lớp cần bổ ngữ xu hướng 进; 地 đánh dấu cách thức 慢慢地. |
Phần 28. Phương pháp dịch trạng ngữ đa tầng Việt → Trung theo sáu bước
Quy trình thực hành và tự kiểm tra
Bước 1: tìm chủ ngữ và động từ trung tâm; Bước 2: xác định tân ngữ, bổ ngữ kết quả hoặc xu hướng; Bước 3: khoanh riêng thời gian, nơi chốn, đối tượng, phương tiện, cách thức; Bước 4: kiểm tra các phó từ phủ định, phạm vi, thời thể; Bước 5: chọn vị trí phù hợp phạm vi bổ nghĩa và thêm 地 chỉ khi cần; Bước 6: đọc toàn câu để tránh chồng các cụm dài và mơ hồ.为了提高学习效率,我们每天早上在教室里认真练习听力。
Wèile tígāo xuéxí xiàolǜ, wǒmen měitiān zǎoshang zài jiàoshì lǐ rènzhēn liànxí tīnglì.
Để nâng cao hiệu quả học tập, sáng nào chúng ta cũng chăm chỉ luyện nghe trong lớp.
To improve learning efficiency, we practice listening diligently in class every morning.
根据会议记录,我们昨天已经重新调整了交货日期。
Gēnjù huìyì jìlù, wǒmen zuótiān yǐjīng chóngxīn tiáozhěng le jiāohuò rìqī.
Căn cứ biên bản cuộc họp, hôm qua chúng tôi đã điều chỉnh lại ngày giao hàng.
Based on the meeting minutes, we adjusted the delivery date yesterday.
在检查完成以后,请立即用邮件向负责人报告结果。
Zài jiǎnchá wánchéng yǐhòu, qǐng lìjí yòng yóujiàn xiàng fùzérén bàogào jiéguǒ.
Sau khi kiểm tra xong, hãy lập tức báo cáo kết quả cho người phụ trách qua email.
After the inspection is complete, immediately report the result to the person in charge by email.
Phần 29. Thực hành phân tích chuyên sâu những cặp câu gần giống nhau
Sáu cặp biến đổi trọng tâm, vị trí và phạm vi
Cặp 1: thời gian vs nội dung
我们只在晚上开会。Wǒmen zhǐ zài wǎnshang kāihuì.
Chúng tôi chỉ họp vào buổi tối.
We hold meetings only in the evening.
我们晚上只开会。
Wǒmen wǎnshang zhǐ kāihuì.
Buổi tối chúng tôi chỉ họp.
In the evening, all we do is hold meetings.
Nhận xét: Ở câu một, 只 giới hạn thời gian; ở câu hai, 只 giới hạn loại hoạt động.
Cặp 2: phủ định phạm vi
大家不都参加。Dàjiā bù dōu cānjiā.
Không phải ai cũng tham gia.
Not everyone participates.
大家都不参加。
Dàjiā dōu bù cānjiā.
Mọi người đều không tham gia.
Nobody participates.
Nhận xét: Vị trí 不 trước/sau 都 tạo cách hiểu khác nhau.
Cặp 3: cách thức và đánh giá
她清楚地表达了观点。Tā qīngchu de biǎodá le guāndiǎn.
Cô ấy diễn đạt quan điểm một cách rõ ràng.
She expressed her view clearly.
她表达得很清楚。
Tā biǎodá de hěn qīngchu.
Cô ấy diễn đạt rất rõ.
She expressed herself very clearly.
Nhận xét: Câu một là trạng ngữ; câu hai dùng bổ ngữ với 得.
Cặp 4: thời thể
她还没完成报告。Tā hái méi wánchéng bàogào.
Cô ấy vẫn chưa hoàn thành báo cáo.
She has not finished the report yet.
她已经完成报告了。
Tā yǐjīng wánchéng bàogào le.
Cô ấy đã hoàn thành báo cáo rồi.
She has already finished the report.
Nhận xét: 还没 và 已经……了 biểu thị hai tình trạng khác nhau.
Cặp 5: thời điểm
她八点才到。Tā bā diǎn cái dào.
Mãi đến tám giờ cô ấy mới đến.
She did not arrive until eight.
她八点就到了。
Tā bā diǎn jiù dào le.
Tám giờ cô ấy đã đến rồi.
She had arrived by eight.
Nhận xét: 才 có thể nhấn mạnh muộn, 就 có thể nhấn mạnh sớm, tùy chuẩn ngữ cảnh.
Cặp 6: nơi chốn và đích đến
我们在仓库里整理货物。Wǒmen zài cāngkù lǐ zhěnglǐ huòwù.
Chúng tôi sắp xếp hàng trong kho.
We organize goods in the warehouse.
我们把货物搬进仓库。
Wǒmen bǎ huòwù bān jìn cāngkù.
Chúng tôi chuyển hàng vào kho.
We move the goods into the warehouse.
Nhận xét: 在仓库里 nêu nơi thực hiện; 进仓库 ở đây là đích hướng của động tác 搬.
Phần 30. Tám hội thoại thực tế vận dụng trạng ngữ đa tầng
Các hội thoại dưới đây chỉ dùng năm nhân vật đã quy định của ChineMaster EDU. Mỗi lượt lời trình bày theo đúng thứ tự: chữ Hán giản thể – Pinyin có dấu – tiếng Việt – tiếng Anh. Các lượt lời được thiết kế để luyện thay đổi vị trí, chức năng và phạm vi trạng ngữ trong ngữ cảnh tự nhiên.Hội thoại 1. Học trạng ngữ thời gian và nơi chốn trong lớp
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên今天我们在教室里学习什么?
Jīntiān wǒmen zài jiàoshì lǐ xuéxí shénme?
Hôm nay chúng ta học gì trong lớp?
What are we studying in the classroom today?
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
今天我们学习汉语状语。
Jīntiān wǒmen xuéxí Hànyǔ zhuàngyǔ.
Hôm nay chúng ta học trạng ngữ tiếng Trung.
Today we are studying Chinese adverbials.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
请你用中文认真地回答这个问题。
Qǐng nǐ yòng Zhōngwén rènzhēn de huídá zhège wèntí.
Em hãy nghiêm túc trả lời câu hỏi này bằng tiếng Trung.
Please answer this question carefully in Chinese.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
我现在在课堂上用中文回答。
Wǒ xiànzài zài kètáng shàng yòng Zhōngwén huídá.
Bây giờ em đang trả lời bằng tiếng Trung trên lớp.
I am answering in Chinese in class now.
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
老师,我可以先举一个例子吗?
Lǎoshī, wǒ kěyǐ xiān jǔ yí ge lìzi ma?
Thưa thầy, em có thể đưa ra một ví dụ trước không ạ?
Teacher, may I give an example first?
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
可以,你先说,大家再一起分析。
Kěyǐ, nǐ xiān shuō, dàjiā zài yìqǐ fēnxī.
Được, em nói trước, sau đó cả lớp cùng phân tích.
Yes. You speak first, and then we will analyze it together.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 2. Dùng 地 đúng vị trí
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên老师,认真和认真地有什么区别?
Lǎoshī, rènzhēn hé rènzhēn de yǒu shénme qūbié?
Thưa thầy, 认真 và 认真地 khác nhau thế nào ạ?
Teacher, what is the difference between 认真 and 认真地?
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
在“认真地检查”这个短语中,地帮助标明状语。
Zài “rènzhēn de jiǎnchá” zhège duǎnyǔ zhōng, de bāngzhù biāomíng zhuàngyǔ.
Trong cụm 认真地检查, 地 giúp đánh dấu trạng ngữ.
In 认真地检查, 地 helps mark the adverbial.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
那认真检查也可以吗?
Nà rènzhēn jiǎnchá yě kěyǐ ma?
Vậy 认真检查 cũng dùng được phải không ạ?
Can we also say 认真检查?
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
可以,有些固定搭配不用地也很自然。
Kěyǐ, yǒuxiē gùdìng dāpèi bú yòng de yě hěn zìrán.
Được, một số tổ hợp quen dùng không có 地 vẫn rất tự nhiên.
Yes. Some established combinations are natural without 地.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
我以后会更加仔细地分析句子。
Wǒ yǐhòu huì gèngjiā zǐxì de fēnxī jùzi.
Từ nay em sẽ phân tích câu cẩn thận hơn.
From now on, I will analyze sentences more carefully.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
很好,但不要机械地给每个状语加地。
Hěn hǎo, dàn bú yào jīxiè de gěi měi ge zhuàngyǔ jiā de.
Rất tốt, nhưng đừng máy móc thêm 地 vào mọi trạng ngữ.
Very good, but do not mechanically add 地 to every adverbial.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 3. Trạng ngữ trong kiểm kê kho hàng
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên我们今天上午要在仓库里做什么?
Wǒmen jīntiān shàngwǔ yào zài cāngkù lǐ zuò shénme?
Sáng nay chúng ta cần làm gì trong kho?
What do we need to do in the warehouse this morning?
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
我们先仔细核对库存记录。
Wǒmen xiān zǐxì héduì kùcún jìlù.
Chúng ta đối chiếu kỹ hồ sơ tồn kho trước.
We will carefully check the inventory records first.
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên
然后再按产品编号逐一检查。
Ránhòu zài àn chǎnpǐn biānhào zhúyī jiǎnchá.
Sau đó kiểm tra lần lượt theo mã sản phẩm.
Then we check each item by product number.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
如果发现数量不一致,我们应该怎么办?
Rúguǒ fāxiàn shùliàng bù yízhì, wǒmen yīnggāi zěnme bàn?
Nếu phát hiện số lượng không khớp thì chúng ta nên làm gì?
What should we do if the quantities do not match?
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
我们应该立即重新核实实际库存。
Wǒmen yīnggāi lìjí chóngxīn héshí shíjì kùcún.
Chúng ta nên lập tức xác minh lại hàng tồn thực tế.
We should immediately verify the actual inventory again.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
最后再把结果及时发给负责人。
Zuìhòu zài bǎ jiéguǒ jíshí fā gěi fùzérén.
Cuối cùng kịp thời gửi kết quả cho người phụ trách.
Finally, send the results promptly to the person in charge.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 4. Hợp đồng, tiến độ và nghĩa vụ
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên这份合同要求我们什么时候交货?
Zhè fèn hétong yāoqiú wǒmen shénme shíhou jiāohuò?
Hợp đồng này yêu cầu chúng ta giao hàng khi nào?
When does this contract require us to deliver the goods?
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
我们必须在月底之前按期交货。
Wǒmen bìxū zài yuèdǐ zhīqián ànqī jiāohuò.
Chúng ta phải giao đúng hạn trước cuối tháng.
We must deliver the goods on time before the end of the month.
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên
付款也要按照合同约定办理吗?
Fùkuǎn yě yào ànzhào hétong yuēdìng bànlǐ ma?
Việc thanh toán cũng phải thực hiện theo thỏa thuận hợp đồng phải không?
Must payment also be handled according to the contract?
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
对,双方应当严格履行各自的义务。
Duì, shuāngfāng yīngdāng yángé lǚxíng gèzì de yìwù.
Đúng, hai bên phải nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ của mình.
Yes. Both parties should strictly fulfill their respective obligations.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
如果发生延误,我们就及时书面通知对方。
Rúguǒ fāshēng yánwù, wǒmen jiù jíshí shūmiàn tōngzhī duìfāng.
Nếu xảy ra chậm trễ, chúng ta sẽ kịp thời thông báo bằng văn bản cho bên kia.
If there is a delay, we will promptly notify the other party in writing.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
这样可以更清楚地记录责任。
Zhèyàng kěyǐ gèng qīngchu de jìlù zérèn.
Như vậy có thể ghi nhận trách nhiệm rõ ràng hơn.
This way, responsibilities can be recorded more clearly.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 5. An toàn dữ liệu và xử lý sự cố
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên昨天系统为什么突然中断了?
Zuótiān xìtǒng wèishénme tūrán zhōngduàn le?
Vì sao hôm qua hệ thống đột ngột ngừng hoạt động?
Why did the system suddenly go down yesterday?
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
我们正在检查服务器日志。
Wǒmen zhèngzài jiǎnchá fúwùqì rìzhì.
Chúng ta đang kiểm tra nhật ký máy chủ.
We are checking the server logs.
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
在恢复服务之前,先确认备份是否完整。
Zài huīfù fúwù zhīqián, xiān quèrèn bèifèn shìfǒu wánzhěng.
Trước khi khôi phục dịch vụ, hãy xác nhận bản sao lưu có đầy đủ hay không.
Before restoring service, confirm that the backup is complete.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
我们应该严格按照操作流程处理。
Wǒmen yīnggāi yángé ànzhào cāozuò liúchéng chǔlǐ.
Chúng ta nên xử lý nghiêm ngặt theo quy trình thao tác.
We should follow the operating procedure strictly.
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên
如果发现异常,请立即报告。
Rúguǒ fāxiàn yìcháng, qǐng lìjí bàogào.
Nếu phát hiện bất thường, hãy báo cáo ngay.
If you notice anything abnormal, report it immediately.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
我会及时把检查结果发给大家。
Wǒ huì jíshí bǎ jiǎnchá jiéguǒ fā gěi dàjiā.
Em sẽ kịp thời gửi kết quả kiểm tra cho mọi người.
I will promptly share the inspection results with everyone.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 6. Phủ định và phạm vi bổ nghĩa
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên你们能解释不都和都不的区别吗?
Nǐmen néng jiěshì bù dōu hé dōu bù de qūbié ma?
Các em giải thích được sự khác nhau giữa 不都 và 都不 không?
Can you explain the difference between 不都 and 都不?
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
不都表示不是所有人都这样。
Bù dōu biǎoshì bú shì suǒyǒu rén dōu zhèyàng.
不都 có nghĩa là không phải tất cả mọi người đều như vậy.
不都 means that not everyone is like that.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
很好,那都不呢?
Hěn hǎo, nà dōu bù ne?
Rất tốt, vậy còn 都不?
Very good. What about 都不?
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
都不通常表示全部否定。
Dōu bù tōngcháng biǎoshì quánbù fǒudìng.
都不 thường biểu thị phủ định toàn bộ.
都不 usually expresses total negation.
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên
所以我们不能随便交换位置。
Suǒyǐ wǒmen bù néng suíbiàn jiāohuàn wèizhi.
Vì vậy chúng ta không thể tùy tiện đổi vị trí.
So we cannot change their positions arbitrarily.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
完全正确,要先看清修饰范围。
Wánquán zhèngquè, yào xiān kàn qīng xiūshì fànwéi.
Hoàn toàn chính xác, trước hết phải xác định rõ phạm vi bổ nghĩa.
Exactly. You must first identify the scope of modification.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 7. Phân biệt trạng ngữ và bổ ngữ
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên老师,我认真地说和我说得很认真一样吗?
Lǎoshī, wǒ rènzhēn de shuō hé wǒ shuō de hěn rènzhēn yíyàng ma?
Thưa thầy, 我认真地说 và 我说得很认真 có giống nhau không ạ?
Teacher, are 我认真地说 and 我说得很认真 the same?
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
它们意思接近,但结构不同。
Tāmen yìsi jiējìn, dàn jiégòu bùtóng.
Chúng gần nghĩa nhau nhưng cấu trúc khác nhau.
Their meanings are similar, but their structures are different.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
前一句里的认真地是状语,对吗?
Qián yí jù lǐ de rènzhēn de shì zhuàngyǔ, duì ma?
Ở câu đầu, 认真地 là trạng ngữ, đúng không ạ?
In the first sentence, 认真地 is an adverbial, right?
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
对,后一句用得引出补语。
Duì, hòu yí jù yòng de yǐn chū bǔyǔ.
Đúng, câu sau dùng 得 để dẫn ra bổ ngữ.
Yes. The second sentence uses 得 to introduce a complement.
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
那详细的说明就是定语结构了。
Nà xiángxì de shuōmíng jiù shì dìngyǔ jiégòu le.
Vậy 详细的说明 là cấu trúc định ngữ rồi ạ.
Then 详细的说明 is an attributive structure.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
很好,你们已经能区分三个结构了。
Hěn hǎo, nǐmen yǐjīng néng qūfēn sān ge jiégòu le.
Rất tốt, các em đã phân biệt được ba kết cấu rồi.
Very good. You can now distinguish the three structures.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Hội thoại 8. Dùng trạng ngữ đa tầng trong bài thuyết trình
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên今天每个人都要用中文介绍自己的学习计划。
Jīntiān měi ge rén dōu yào yòng Zhōngwén jièshào zìjǐ de xuéxí jìhuà.
Hôm nay mỗi người đều phải dùng tiếng Trung giới thiệu kế hoạch học tập của mình.
Today everyone will present their study plan in Chinese.
Đinh Thùy Dương (丁垂杨, Dīng Chuí Yáng) – Học viên
我每天早上在家里认真练习发音。
Wǒ měitiān zǎoshang zài jiā lǐ rènzhēn liànxí fāyīn.
Mỗi sáng em chăm chỉ luyện phát âm ở nhà.
Every morning I practice pronunciation diligently at home.
Lê Vân Anh (黎云英, Lí Yún Yīng) – Học viên
我通常在晚上先复习语法,再写例句。
Wǒ tōngcháng zài wǎnshang xiān fùxí yǔfǎ, zài xiě lìjù.
Em thường ôn ngữ pháp trước rồi viết câu ví dụ vào buổi tối.
I usually review grammar first and then write example sentences in the evening.
Thủy Tiên (水仙, Shuǐ Xiān) – Học viên
我为了提高听力,每天都听中文录音。
Wǒ wèile tígāo tīnglì, měitiān dōu tīng Zhōngwén lùyīn.
Để nâng cao khả năng nghe, ngày nào em cũng nghe bản ghi âm tiếng Trung.
To improve my listening, I listen to Chinese recordings every day.
Phương Linh (芳玲, Fāng Líng) – Học viên
我会定期跟大家一起复习重点内容。
Wǒ huì dìngqī gēn dàjiā yìqǐ fùxí zhòngdiǎn nèiróng.
Em sẽ định kỳ cùng mọi người ôn tập nội dung trọng tâm.
I will review the key material with everyone regularly.
Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – Giáo viên
你们安排得很好,也能正确使用多层状语。
Nǐmen ānpái de hěn hǎo, yě néng zhèngquè shǐyòng duōcéng zhuàngyǔ.
Các em sắp xếp rất tốt và cũng sử dụng đúng trạng ngữ đa tầng.
Your plans are well organized, and you can use multi-layer adverbials correctly.
Nhiệm vụ luyện tập: gạch chân trạng ngữ thời gian, nơi chốn, mức độ, phạm vi, phương tiện hoặc cách thức; chỉ ra cụm nào có thể đổi vị trí mà không làm thay đổi phần cốt lõi của câu. Với từng cách đổi vị trí, giải thích lại phạm vi bổ nghĩa.
Phần 31. Bốn bài đọc ứng dụng: nhận diện trạng ngữ theo mạch văn
Bài đọc 1. Kế hoạch học tiếng Trung hiệu quả
为了提高汉语水平,我们每天都坚持练习。Wèile tígāo Hànyǔ shuǐpíng, wǒmen měitiān dōu jiānchí liànxí.
Để nâng cao trình độ tiếng Trung, ngày nào chúng tôi cũng kiên trì luyện tập.
To improve our Chinese, we practice consistently every day.
早上,我们先认真地复习课文。
Zǎoshang, wǒmen xiān rènzhēn de fùxí kèwén.
Buổi sáng, chúng tôi ôn bài khóa một cách nghiêm túc trước.
In the morning, we carefully review the lesson text first.
下午,我们在教室里一起练习听力和口语。
Xiàwǔ, wǒmen zài jiàoshì lǐ yìqǐ liànxí tīnglì hé kǒuyǔ.
Buổi chiều, chúng tôi cùng luyện nghe và nói trong lớp.
In the afternoon, we practice listening and speaking together in class.
老师经常用简单的例子详细解释语法。
Lǎoshī jīngcháng yòng jiǎndān de lìzi xiángxì jiěshì yǔfǎ.
Giáo viên thường dùng ví dụ đơn giản để giải thích kỹ ngữ pháp.
The teacher often explains grammar in detail using simple examples.
遇到不懂的问题时,我们会及时提问。
Yùdào bù dǒng de wèntí shí, wǒmen huì jíshí tíwèn.
Khi gặp vấn đề chưa hiểu, chúng tôi sẽ kịp thời đặt câu hỏi.
When we encounter something we do not understand, we ask questions promptly.
通过不断练习,大家逐渐进步了。
Tōngguò búduàn liànxí, dàjiā zhújiàn jìnbù le.
Thông qua luyện tập liên tục, mọi người dần tiến bộ.
Through continuous practice, everyone has gradually improved.
Bài tập đọc hiểu: phân biệt trạng ngữ đặt đầu câu với trạng ngữ đứng sát động từ; giải thích vì sao có những cụm phải giữ nguyên và có những cụm có thể chuyển lên đầu câu. Đồng thời đối chiếu câu chứa 因为/为了 hoặc 如果/只有 nếu có.
Bài đọc 2. Kiểm soát hàng tồn kho và giao hàng
每天上午,仓库人员都会按时检查库存。Měitiān shàngwǔ, cāngkù rényuán dōu huì ànshí jiǎnchá kùcún.
Mỗi sáng nhân viên kho đều kiểm tra tồn kho đúng giờ.
Every morning, warehouse staff check inventory on schedule.
他们先根据记录核对数量,再逐一检查实物。
Tāmen xiān gēnjù jìlù héduì shùliàng, zài zhúyī jiǎnchá shíwù.
Họ đối chiếu số lượng theo hồ sơ trước, rồi kiểm tra từng hàng hóa thực tế.
They first verify quantities against records and then inspect the physical items one by one.
如果发现差异,就立即向负责人报告。
Rúguǒ fāxiàn chāyì, jiù lìjí xiàng fùzérén bàogào.
Nếu phát hiện chênh lệch thì lập tức báo cáo người phụ trách.
If they find discrepancies, they report them to the person in charge immediately.
为了减少延误,工作人员提前准备发货清单。
Wèile jiǎnshǎo yánwù, gōngzuò rényuán tíqián zhǔnbèi fāhuò qīngdān.
Để giảm chậm trễ, nhân viên chuẩn bị danh sách giao hàng từ trước.
To reduce delays, staff prepare the shipping list in advance.
所有货物都应按照订单要求妥善包装。
Suǒyǒu huòwù dōu yīng ànzhào dìngdān yāoqiú tuǒshàn bāozhuāng.
Tất cả hàng hóa đều phải được đóng gói phù hợp theo yêu cầu đơn hàng.
All goods should be properly packed according to the order requirements.
确认无误后,仓库才安排出货。
Quèrèn wúwù hòu, cāngkù cái ānpái chūhuò.
Sau khi xác nhận không sai sót, kho mới sắp xếp xuất hàng.
Only after everything is confirmed correct does the warehouse arrange shipment.
Bài tập đọc hiểu: phân biệt trạng ngữ đặt đầu câu với trạng ngữ đứng sát động từ; giải thích vì sao có những cụm phải giữ nguyên và có những cụm có thể chuyển lên đầu câu. Đồng thời đối chiếu câu chứa 因为/为了 hoặc 如果/只有 nếu có.
Bài đọc 3. An toàn thông tin và xử lý sự cố kỹ thuật
为了保障数据安全,我们定期检查访问权限。Wèile bǎozhàng shùjù ānquán, wǒmen dìngqī jiǎnchá fǎngwèn quánxiàn.
Để bảo đảm an toàn dữ liệu, chúng tôi định kỳ kiểm tra quyền truy cập.
To protect data, we regularly review access permissions.
系统每天都会自动记录运行情况。
Xìtǒng měitiān dōu huì zìdòng jìlù yùnxíng qíngkuàng.
Hệ thống tự động ghi nhận tình trạng vận hành mỗi ngày.
The system automatically records its operating status every day.
一旦发生故障,团队就立即查看日志。
Yídàn fāshēng gùzhàng, tuánduì jiù lìjí chákàn rìzhì.
Một khi xảy ra sự cố, nhóm lập tức xem nhật ký.
As soon as a failure occurs, the team checks the logs immediately.
在恢复数据之前,必须仔细确认备份的完整性。
Zài huīfù shùjù zhīqián, bìxū zǐxì quèrèn bèifèn de wánzhěngxìng.
Trước khi khôi phục dữ liệu, phải xác nhận kỹ tính toàn vẹn của bản sao lưu.
Before restoring data, the integrity of the backup must be carefully verified.
未经授权,任何人都不得私自修改服务器配置。
Wèijīng shòuquán, rènhé rén dōu bùdé sīzì xiūgǎi fúwùqì pèizhì.
Không được ủy quyền thì không ai được tự ý sửa cấu hình máy chủ.
No one may modify the server configuration without authorization.
通过规范操作,团队逐步降低了风险。
Tōngguò guīfàn cāozuò, tuánduì zhúbù jiàngdī le fēngxiǎn.
Thông qua thao tác đúng chuẩn, nhóm đã từng bước giảm rủi ro.
By following standard procedures, the team gradually reduced risks.
Bài tập đọc hiểu: phân biệt trạng ngữ đặt đầu câu với trạng ngữ đứng sát động từ; giải thích vì sao có những cụm phải giữ nguyên và có những cụm có thể chuyển lên đầu câu. Đồng thời đối chiếu câu chứa 因为/为了 hoặc 如果/只有 nếu có.
Bài đọc 4. Giao tiếp hợp đồng và quản trị tiến độ
签署合同之前,双方应当认真核对全部条款。Qiānshǔ hétong zhīqián, shuāngfāng yīngdāng rènzhēn héduì quánbù tiáokuǎn.
Trước khi ký hợp đồng, hai bên phải nghiêm túc đối chiếu toàn bộ điều khoản.
Before signing the contract, both parties should carefully review all terms.
为了避免争议,重要事项必须书面确认。
Wèile bìmiǎn zhēngyì, zhòngyào shìxiàng bìxū shūmiàn quèrèn.
Để tránh tranh chấp, các vấn đề quan trọng phải được xác nhận bằng văn bản.
To avoid disputes, important matters must be confirmed in writing.
交货日期应当按照实际情况合理安排。
Jiāohuò rìqī yīngdāng ànzhào shíjì qíngkuàng hélǐ ānpái.
Ngày giao hàng phải được sắp xếp hợp lý theo tình hình thực tế.
The delivery date should be reasonably arranged according to actual conditions.
如果出现不可预见的问题,双方应当及时沟通。
Rúguǒ chūxiàn bùkě yùjiàn de wèntí, shuāngfāng yīngdāng jíshí gōutōng.
Nếu xảy ra vấn đề không lường trước, hai bên cần trao đổi kịp thời.
If unforeseen problems arise, both parties should communicate promptly.
未经对方同意,不得擅自变更关键约定。
Wèijīng duìfāng tóngyì, bùdé shànzì biàngēng guānjiàn yuēdìng.
Khi chưa có sự đồng ý của bên kia, không được tự ý thay đổi thỏa thuận trọng yếu.
Key terms may not be changed unilaterally without the other party’s consent.
只有充分沟通,双方才能长期稳定合作。
Zhǐyǒu chōngfèn gōutōng, shuāngfāng cái néng chángqī wěndìng hézuò.
Chỉ khi giao tiếp đầy đủ, hai bên mới có thể hợp tác ổn định lâu dài.
Only through sufficient communication can both sides maintain long-term stable cooperation.
Bài tập đọc hiểu: phân biệt trạng ngữ đặt đầu câu với trạng ngữ đứng sát động từ; giải thích vì sao có những cụm phải giữ nguyên và có những cụm có thể chuyển lên đầu câu. Đồng thời đối chiếu câu chứa 因为/为了 hoặc 如果/只有 nếu có.
Phần 32. Từ vựng trọng điểm và cấu trúc trạng ngữ theo nhóm chức năng
Danh sách dưới đây là từ và cụm thường đảm nhiệm chức năng trạng ngữ, chứ không có nghĩa mọi mục đều là “phó từ”. Mỗi mục có chữ Hán giản thể, Pinyin, tiếng Việt và tiếng Anh. Một từ có thể thay đổi chức năng theo câu; hãy đối chiếu ví dụ ở các phần phía trên.Nhóm 1. Thời gian và thời điểm
- 今天
jīntiān
hôm nay
today - 昨天
zuótiān
hôm qua
yesterday - 明天
míngtiān
ngày mai
tomorrow - 后天
hòutiān
ngày kia
the day after tomorrow - 上午
shàngwǔ
buổi sáng
morning - 下午
xiàwǔ
buổi chiều
afternoon - 晚上
wǎnshang
buổi tối
evening - 现在
xiànzài
bây giờ
now - 当时
dāngshí
lúc đó
at that time - 之前
zhīqián
trước đó
beforehand - 之后
zhīhòu
sau đó
afterward - 提前
tíqián
trước thời hạn
in advance
Nhóm 2. Địa điểm và hướng
- 在教室里
zài jiàoshì lǐ
trong lớp học
in the classroom - 在办公室
zài bàngōngshì
tại văn phòng
at the office - 在仓库里
zài cāngkù lǐ
trong kho
in the warehouse - 从学校
cóng xuéxiào
từ trường học
from the school - 向前
xiàng qián
về phía trước
forward - 往左
wǎng zuǒ
sang trái
to the left - 朝门口
cháo ménkǒu
về phía cửa
toward the doorway - 沿着道路
yánzhe dàolù
dọc con đường
along the road - 顺着楼梯
shùnzhe lóutī
theo cầu thang
along the stairs - 在桌子上
zài zhuōzi shàng
trên bàn
on the desk
Nhóm 3. Phạm vi, số lượng và hạn định
- 都
dōu
đều, tất cả
all; both - 全都
quándōu
toàn bộ đều
all - 只
zhǐ
chỉ
only - 仅仅
jǐnjǐn
chỉ, duy nhất
merely - 一共
yígòng
tổng cộng
altogether - 至少
zhìshǎo
ít nhất
at least - 最多
zuìduō
nhiều nhất
at most - 全部
quánbù
toàn bộ
entirely; all - 大约
dàyuē
khoảng, xấp xỉ
approximately - 几乎
jīhū
hầu như
almost
Nhóm 4. Phủ định và đánh giá khả năng
- 不
bù
không
not - 没
méi
chưa, không (sự kiện)
not; did not - 尚未
shàngwèi
vẫn chưa
not yet - 从不
cóng bù
không bao giờ
never - 别
bié
đừng
do not - 未必
wèibì
chưa chắc
not necessarily - 一定
yídìng
nhất định
certainly - 可能
kěnéng
có thể
possibly - 也许
yěxǔ
có lẽ
perhaps - 恐怕
kǒngpà
e rằng
I am afraid; probably
Nhóm 5. Thời thể, tần suất, tiến trình
- 已经
yǐjīng
đã
already - 正在
zhèngzài
đang
in the process of - 刚刚
gānggāng
vừa mới
just now - 曾经
céngjīng
đã từng
once - 仍然
réngrán
vẫn
still - 经常
jīngcháng
thường xuyên
often - 偶尔
ǒu'ěr
thỉnh thoảng
occasionally - 总是
zǒngshì
luôn luôn
always - 逐渐
zhújiàn
dần dần
gradually - 重新
chóngxīn
làm lại
again; anew - 再
zài
lại (lần kế tiếp)
again (later) - 又
yòu
lại (tái diễn)
again
Nhóm 6. Cách thức, thái độ, tư thế
- 认真地
rènzhēn de
một cách nghiêm túc
conscientiously - 仔细地
zǐxì de
một cách tỉ mỉ
carefully - 详细地
xiángxì de
một cách chi tiết
in detail - 耐心地
nàixīn de
một cách kiên nhẫn
patiently - 轻轻地
qīngqīng de
một cách nhẹ nhàng
gently - 慢慢地
mànmàn de
một cách chậm rãi
slowly - 谨慎地
jǐnshèn de
một cách thận trọng
cautiously - 主动地
zhǔdòng de
một cách chủ động
proactively - 故意
gùyì
cố ý
deliberately - 无意中
wúyì zhōng
vô tình
unintentionally - 悄悄地
qiāoqiāo de
một cách lặng lẽ
quietly; secretly - 分别
fēnbié
riêng rẽ
separately
Nhóm 7. Công cụ, đối tượng, quan hệ
- 用电脑
yòng diànnǎo
bằng máy tính
using a computer - 通过邮件
tōngguò yóujiàn
qua email
via email - 借助软件
jièzhù ruǎnjiàn
nhờ phần mềm hỗ trợ
with the help of software - 对客户
duì kèhù
đối với khách hàng
toward customers - 向老师
xiàng lǎoshī
hướng tới giáo viên
to the teacher - 给学生
gěi xuésheng
cho học viên
for the students - 跟同学
gēn tóngxué
với bạn học
with classmates - 一起
yìqǐ
cùng nhau
together - 共同
gòngtóng
cùng nhau
jointly - 互相
hùxiāng
lẫn nhau
mutually
Nhóm 8. Căn cứ, mục đích, nguyên nhân, điều kiện
- 按照规定
ànzhào guīdìng
theo quy định
according to regulations - 根据数据
gēnjù shùjù
căn cứ dữ liệu
based on data - 依照合同
yīzhào hétong
theo hợp đồng
in accordance with the contract - 为了安全
wèile ānquán
vì mục đích an toàn
for safety - 由于延误
yóuyú yánwù
do chậm trễ
due to delays - 如果
rúguǒ
nếu
if - 只要
zhǐyào
chỉ cần
as long as - 只有
zhǐyǒu
chỉ khi
only if - 未经授权
wèijīng shòuquán
chưa được ủy quyền
without authorization - 及时
jíshí
kịp thời
promptly - 按时
ànshí
đúng giờ
on time - 按期
ànqī
đúng kỳ hạn
as scheduled
Nhóm 9. Liên kết và trình tự thao tác
- 先
xiān
trước tiên
first - 然后
ránhòu
sau đó
then - 接着
jiēzhe
tiếp theo
next - 最后
zuìhòu
cuối cùng
finally - 立即
lìjí
lập tức
immediately - 马上
mǎshàng
ngay lập tức
right away - 直接
zhíjiē
trực tiếp
directly - 亲自
qīnzì
đích thân
personally - 专门
zhuānmén
chuyên biệt, riêng
specifically - 严格
yángé
nghiêm ngặt
strictly
Phần 33. Bài tập tổng hợp từ cơ bản đến nâng cao
Bộ bài tập được chia thành sáu dạng, mỗi dạng 10 câu. Học viên nên làm trước khi xem đáp án. Trong lời giải, câu mẫu luôn có đủ bốn dòng chữ Hán – Pinyin – Việt – Anh và lời phân tích phạm vi, vị trí hoặc thành phần ngữ pháp.Điền trạng ngữ – 10 câu
- Điền từ vào chỗ trống: 我们____在教室里学习。 (hôm nay)
- Điền: 她____检查了文件。 (cẩn thận, dùng 地)
- Điền: 我们____提交申请了。 (đã)
- Điền: 他们____库存记录核对数量。 (căn cứ vào)
- Điền: 她____回答了问题。 (một cách rõ ràng)
- Điền: 我们____处理这批订单。 (chỉ)
- Điền: 她____参加会议。 (vẫn chưa)
- Điền: 请____操作流程处理。 (theo)
- Điền: 他们____开会。 (thỉnh thoảng)
- Điền: 我们____核实信息。 (lập tức)
Phân loại – 10 câu
- Xác định chức năng của 今天 trong câu: 今天我们复习语法。
- Xác định chức năng 在会议室里: 我们在会议室里开会。
- Xác định 认真地 trong: 她认真地学习。
- Xác định từ loại của 很 và chức năng trong: 她很认真。
- Xác định căn cứ: 根据合同,我们按期交货。
- Xác định phạm vi của 都: 我们都同意。
- Xác định loại của 可能: 她可能回来。
- Xác định cách thức: 他们用电脑整理资料。
- Xác định 重新: 我们重新审核了申请。
- Phân tích vị trí của 在仓库里 và 到仓库里: 在仓库里放货 / 把货搬到仓库里。
Sửa lỗi – 10 câu
- Sửa câu sai: 我学习汉语每天。
- Sửa câu sai: 她说地很清楚。
- Sửa câu sai: 她认真得检查。
- Sửa câu sai: 我在教室地学习。
- Sửa câu sai: 他比我很高。
- Sửa câu sai: 我给老师一本书买。
- Sửa câu sai: 这是认真地学生。
- Sửa câu sai: 我昨天已经了提交资料。
- Sửa câu sai: 他们用电脑地写报告。
- Sửa câu sai: 她慢慢走得教室。
Dịch Việt–Trung – 10 câu
- Dịch: “Ngày mai chúng tôi họp trong phòng họp.”
- Dịch: “Cô ấy đã giải thích vấn đề rất cẩn thận.”
- Dịch: “Chúng tôi chỉ kiểm tra kho vào thứ Hai.”
- Dịch: “Họ đã gửi tài liệu cho khách hàng qua email.”
- Dịch: “Để tránh sai sót, chúng ta phải kiểm tra lại.”
- Dịch: “Nhân viên luôn thao tác theo quy định.”
- Dịch: “Cô ấy thỉnh thoảng luyện nghe vào buổi tối.”
- Dịch: “Hôm qua mọi người đã cùng phân tích dữ liệu.”
- Dịch: “Hệ thống vẫn chưa khôi phục bình thường.”
- Dịch: “Trước khi thanh toán, xin hãy kiểm tra kỹ tài khoản.”
Phân tích phạm vi – 10 câu
- Giải thích nghĩa khác nhau: 我们不都同意。 / 我们都不同意。 Chọn câu “không phải tất cả đều đồng ý”.
- Chọn câu “tất cả đều không đồng ý”: 我们不都同意。 / 我们都不同意。
- Chọn “chưa chắc cô ấy đến”: 她不一定来 / 她一定不来。
- Chọn “chắc chắn cô ấy không đến”: 她不一定来 / 她一定不来。
- Chọn “chỉ đi làm vào thứ Bảy”: 他只在周六工作 / 他周六只工作。
- Chọn “vào thứ Bảy chỉ làm việc”: 他只在周六工作 / 他周六只工作。
- Chọn câu có trạng ngữ: 她详细地说明了问题 / 她说明得很详细。
- Chọn câu có bổ ngữ: 她详细地说明了问题 / 她说明得很详细。
- Chọn câu diễn tả “mãi đến 10 giờ mới đến”: 她十点才到 / 她十点就到。
- Chọn câu “đến 10 giờ là đã tới rồi”: 她十点就到了 / 她十点才到。
Vận dụng nâng cao – 10 câu
- Xây dựng câu có mục đích + thời gian + địa điểm + cách thức: “Để nâng cao chất lượng, ngày mai chúng tôi kiểm tra kỹ thiết bị trong kho.”
- Xây dựng câu có căn cứ + trạng ngữ phạm vi + động từ: “Theo hợp đồng, hai bên đều phải giao đúng hạn.”
- Xây dựng câu công cụ + đối tượng: “Chúng tôi dùng email báo cáo kết quả cho thầy.”
- Xây dựng câu điều kiện + hậu quả: “Nếu xảy ra sự cố, chúng tôi lập tức kiểm tra nhật ký.”
- Xây dựng câu có trình tự 先……再……: “Chúng tôi đối chiếu danh sách trước, sau đó kiểm tra từng sản phẩm.”
- Xây dựng câu có bị động + trạng ngữ thời gian: “Hôm qua tài liệu đã được gửi qua email.”
- Xây dựng câu với 把 + cách thức: “Hãy sắp xếp lại dữ liệu một cách cẩn thận.”
- Xây dựng câu đầu câu là khung thời gian: “Sau khi hoàn tất kiểm tra, chúng tôi mới nộp báo cáo.”
- Xây dựng câu phủ định + mục đích: “Để tránh rò rỉ, không ai được tùy tiện tiết lộ mật khẩu.”
- Xây dựng câu đa tầng có thời gian, nơi chốn và công cụ: “Sáng hôm qua cô ấy dùng máy tính viết báo cáo tại văn phòng.”
Phần 34. Đáp án và giải thích chi tiết 60 bài tập
Mỗi đáp án dưới đây có đầy đủ 4 dòng và một nhận xét về vị trí hoặc chức năng trạng ngữ. Trong các bài dịch, có thể tồn tại những cách diễn đạt khác đúng ngữ pháp; đáp án cung cấp một phương án tự nhiên và nhất quán.- Điền trạng ngữ: Điền từ vào chỗ trống: 我们____在教室里学习。 (hôm nay)
我们今天在教室里学习。
Wǒmen jīntiān zài jiàoshì lǐ xuéxí.
Hôm nay chúng ta học trong lớp học.
We study in the classroom today.
Giải thích: 今天 là danh từ thời gian làm trạng ngữ, đứng trước cụm nơi chốn. - Điền trạng ngữ: Điền: 她____检查了文件。 (cẩn thận, dùng 地)
她仔细地检查了文件。
Tā zǐxì de jiǎnchá le wénjiàn.
Cô ấy kiểm tra tài liệu cẩn thận.
She checked the document carefully.
Giải thích: 仔细地 là trạng ngữ cách thức. - Điền trạng ngữ: Điền: 我们____提交申请了。 (đã)
我们已经提交申请了。
Wǒmen yǐjīng tíjiāo shēnqǐng le.
Chúng tôi đã nộp đơn rồi.
We have already submitted the application.
Giải thích: 已经 đứng trước động từ; 了 đứng cuối câu biểu thị tình huống đã hoàn tất. - Điền trạng ngữ: Điền: 他们____库存记录核对数量。 (căn cứ vào)
他们根据库存记录核对数量。
Tāmen gēnjù kùcún jìlù héduì shùliàng.
Họ đối chiếu số lượng theo hồ sơ tồn kho.
They verify quantities against the inventory records.
Giải thích: 根据库存记录 là trạng ngữ căn cứ. - Điền trạng ngữ: Điền: 她____回答了问题。 (một cách rõ ràng)
她清楚地回答了问题。
Tā qīngchu de huídá le wèntí.
Cô ấy trả lời câu hỏi rõ ràng.
She answered the question clearly.
Giải thích: 清楚地 bổ nghĩa cho 回答. - Điền trạng ngữ: Điền: 我们____处理这批订单。 (chỉ)
我们只处理这批订单。
Wǒmen zhǐ chǔlǐ zhè pī dìngdān.
Chúng tôi chỉ xử lý lô đơn hàng này.
We only process this batch of orders.
Giải thích: 只 hạn định phạm vi của hành động xử lý. - Điền trạng ngữ: Điền: 她____参加会议。 (vẫn chưa)
她尚未参加会议。
Tā shàngwèi cānjiā huìyì.
Cô ấy vẫn chưa tham dự cuộc họp.
She has not yet attended the meeting.
Giải thích: 尚未 là hình thức phủ định thường dùng trong văn viết. - Điền trạng ngữ: Điền: 请____操作流程处理。 (theo)
请按照操作流程处理。
Qǐng ànzhào cāozuò liúchéng chǔlǐ.
Hãy xử lý theo quy trình thao tác.
Please follow the operating procedure.
Giải thích: 按照操作流程 là trạng ngữ căn cứ. - Điền trạng ngữ: Điền: 他们____开会。 (thỉnh thoảng)
他们偶尔开会。
Tāmen ǒu'ěr kāihuì.
Thỉnh thoảng họ họp.
They hold meetings occasionally.
Giải thích: 偶尔 là phó từ chỉ tần suất. - Điền trạng ngữ: Điền: 我们____核实信息。 (lập tức)
我们立即核实信息。
Wǒmen lìjí héshí xìnxī.
Chúng tôi lập tức xác minh thông tin.
We verify the information immediately.
Giải thích: 立即 chỉ thời điểm hành động diễn ra ngay. - Phân loại: Xác định chức năng của 今天 trong câu: 今天我们复习语法。
今天我们复习语法。
Jīntiān wǒmen fùxí yǔfǎ.
Hôm nay chúng ta ôn ngữ pháp.
We are reviewing grammar today.
Giải thích: 今天 là cụm thời gian đầu câu, làm khung thời gian; không phải một phó từ. - Phân loại: Xác định chức năng 在会议室里: 我们在会议室里开会。
我们在会议室里开会。
Wǒmen zài huìyìshì lǐ kāihuì.
Chúng tôi họp trong phòng họp.
We hold meetings in the meeting room.
Giải thích: 在会议室里 là cụm giới từ làm trạng ngữ nơi chốn. - Phân loại: Xác định 认真地 trong: 她认真地学习。
她认真地学习。
Tā rènzhēn de xuéxí.
Cô ấy học một cách nghiêm túc.
She studies diligently.
Giải thích: 认真地 là trạng ngữ cách thức; 地 đánh dấu quan hệ trạng–trung. - Phân loại: Xác định từ loại của 很 và chức năng trong: 她很认真。
她很认真。
Tā hěn rènzhēn.
Cô ấy rất nghiêm túc.
She is very conscientious.
Giải thích: 很 là phó từ làm trạng ngữ mức độ cho tính từ 认真. - Phân loại: Xác định căn cứ: 根据合同,我们按期交货。
根据合同,我们按期交货。
Gēnjù hétong, wǒmen ànqī jiāohuò.
Theo hợp đồng, chúng tôi giao hàng đúng hạn.
Under the contract, we deliver on schedule.
Giải thích: 根据合同 là cụm giới từ đặt đầu câu; 按期 hạn định cách thực hiện giao hàng. - Phân loại: Xác định phạm vi của 都: 我们都同意。
我们都同意。
Wǒmen dōu tóngyì.
Tất cả chúng tôi đều đồng ý.
We all agree.
Giải thích: 都 phân phối hành động 同意 cho toàn thể chủ ngữ. - Phân loại: Xác định loại của 可能: 她可能回来。
她可能回来。
Tā kěnéng huílái.
Có thể cô ấy sẽ quay về.
She may return.
Giải thích: 可能 biểu thị đánh giá khả năng trong câu này. - Phân loại: Xác định cách thức: 他们用电脑整理资料。
他们用电脑整理资料。
Tāmen yòng diànnǎo zhěnglǐ zīliào.
Họ dùng máy tính sắp xếp tài liệu.
They organize materials using a computer.
Giải thích: 用电脑 là cụm công cụ làm trạng ngữ. - Phân loại: Xác định 重新: 我们重新审核了申请。
我们重新审核了申请。
Wǒmen chóngxīn shěnhé le shēnqǐng.
Chúng tôi đã xét duyệt lại đơn.
We reviewed the application again.
Giải thích: 重新 là trạng ngữ biểu thị làm lại hoạt động. - Phân loại: Phân tích vị trí của 在仓库里 và 到仓库里: 在仓库里放货 / 把货搬到仓库里。
我们在仓库里放货。
Wǒmen zài cāngkù lǐ fàng huò.
Chúng tôi xếp hàng trong kho.
We put goods away in the warehouse.
Giải thích: 在仓库里 là trạng ngữ nơi thực hiện; 到仓库里 trong 把货搬到仓库里 là thành phần đích đến sau động từ 搬. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 我学习汉语每天。
我每天学习汉语。
Wǒ měitiān xuéxí Hànyǔ.
Tôi học tiếng Trung hằng ngày.
I study Chinese every day.
Giải thích: Đặt 每天 trước 学习. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 她说地很清楚。
她说得很清楚。
Tā shuō de hěn qīngchu.
Cô ấy nói rất rõ.
She speaks very clearly.
Giải thích: Sau động từ 说, dùng 得 cho bổ ngữ. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 她认真得检查。
她认真地检查。
Tā rènzhēn de jiǎnchá.
Cô ấy kiểm tra nghiêm túc.
She inspects carefully.
Giải thích: Trước động từ 检查, dùng 地. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 我在教室地学习。
我在教室里学习。
Wǒ zài jiàoshì lǐ xuéxí.
Tôi học trong lớp.
I study in the classroom.
Giải thích: Không dùng 地 sau cụm giới từ nơi chốn. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 他比我很高。
他比我高。
Tā bǐ wǒ gāo.
Anh ấy cao hơn tôi.
He is taller than I am.
Giải thích: Bỏ 很 trong cấu trúc so sánh cơ bản với 比. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 我给老师一本书买。
我给老师买一本书。
Wǒ gěi lǎoshī mǎi yì běn shū.
Tôi mua cho giáo viên một quyển sách.
I buy a book for the teacher.
Giải thích: Cụm 给老师 đứng trước động từ 买. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 这是认真地学生。
这是认真的学生。
Zhè shì rènzhēn de xuésheng.
Đây là học viên chăm chỉ.
This is a diligent student.
Giải thích: Định ngữ trước danh từ 学生 dùng 的. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 我昨天已经了提交资料。
我昨天已经提交资料了。
Wǒ zuótiān yǐjīng tíjiāo zīliào le.
Hôm qua tôi đã nộp tài liệu rồi.
I had already submitted the materials yesterday.
Giải thích: 已经 đứng trước động từ, 了 cuối câu; không đặt 了 trước 提交. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 他们用电脑地写报告。
他们用电脑写报告。
Tāmen yòng diànnǎo xiě bàogào.
Họ dùng máy tính viết báo cáo.
They use a computer to write reports.
Giải thích: 用电脑 là trạng ngữ phương tiện, không thêm 地. - Sửa lỗi: Sửa câu sai: 她慢慢走得教室。
她慢慢地走进教室。
Tā mànmàn de zǒu jìn jiàoshì.
Cô ấy chậm rãi đi vào lớp học.
She slowly walks into the classroom.
Giải thích: 地 kết hợp cách thức; 进 cho biết hướng vào. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Ngày mai chúng tôi họp trong phòng họp.”
我们明天在会议室开会。
Wǒmen míngtiān zài huìyìshì kāihuì.
Ngày mai chúng tôi họp trong phòng họp.
We will meet in the meeting room tomorrow.
Giải thích: 明天 là thời gian; 在会议室 là nơi chốn. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Cô ấy đã giải thích vấn đề rất cẩn thận.”
她仔细地解释了这个问题。
Tā zǐxì de jiěshì le zhège wèntí.
Cô ấy đã giải thích vấn đề này một cách cẩn thận.
She carefully explained the issue.
Giải thích: 仔细地 bổ nghĩa cho 解释. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Chúng tôi chỉ kiểm tra kho vào thứ Hai.”
我们只在周一检查仓库。
Wǒmen zhǐ zài zhōu yī jiǎnchá cāngkù.
Chúng tôi chỉ kiểm tra kho vào thứ Hai.
We inspect the warehouse only on Mondays.
Giải thích: 只 giới hạn thời gian 周一. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Họ đã gửi tài liệu cho khách hàng qua email.”
他们通过邮件向客户发送了资料。
Tāmen tōngguò yóujiàn xiàng kèhù fāsòng le zīliào.
Họ đã gửi tài liệu cho khách hàng qua email.
They sent the materials to the customer by email.
Giải thích: 通过邮件 là kênh, 向客户 là đối tượng nhận. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Để tránh sai sót, chúng ta phải kiểm tra lại.”
为了避免错误,我们必须重新检查。
Wèile bìmiǎn cuòwù, wǒmen bìxū chóngxīn jiǎnchá.
Để tránh sai sót, chúng ta phải kiểm tra lại.
To avoid errors, we must check again.
Giải thích: 为了 biểu thị mục đích; 重新 biểu thị làm lại. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Nhân viên luôn thao tác theo quy định.”
工作人员总是按照规定操作。
Gōngzuò rényuán zǒngshì ànzhào guīdìng cāozuò.
Nhân viên luôn thao tác theo quy định.
Staff always operate according to the rules.
Giải thích: 总是 chỉ tần suất, 按照规定 chỉ căn cứ. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Cô ấy thỉnh thoảng luyện nghe vào buổi tối.”
她偶尔在晚上练习听力。
Tā ǒu'ěr zài wǎnshang liànxí tīnglì.
Thỉnh thoảng cô ấy luyện nghe vào buổi tối.
She occasionally practices listening in the evening.
Giải thích: 偶尔 chỉ tần suất; 在晚上 chỉ thời gian. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Hôm qua mọi người đã cùng phân tích dữ liệu.”
昨天大家一起分析了数据。
Zuótiān dàjiā yìqǐ fēnxī le shùjù.
Hôm qua mọi người đã cùng phân tích dữ liệu.
Yesterday everyone analyzed the data together.
Giải thích: 昨天 làm khung thời gian, 一起 chỉ cùng thực hiện. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Hệ thống vẫn chưa khôi phục bình thường.”
系统尚未恢复正常。
Xìtǒng shàngwèi huīfù zhèngcháng.
Hệ thống vẫn chưa khôi phục bình thường.
The system has not yet returned to normal.
Giải thích: 尚未 dùng phủ định trang trọng; 恢复正常 là kết cấu vị ngữ. - Dịch Việt–Trung: Dịch: “Trước khi thanh toán, xin hãy kiểm tra kỹ tài khoản.”
付款之前,请仔细核对账户。
Fùkuǎn zhīqián, qǐng zǐxì héduì zhànghù.
Trước khi thanh toán, vui lòng đối chiếu kỹ tài khoản.
Before payment, please verify the account carefully.
Giải thích: 付款之前 là khung thời gian; 仔细 là cách thức. - Phân tích phạm vi: Giải thích nghĩa khác nhau: 我们不都同意。 / 我们都不同意。 Chọn câu “không phải tất cả đều đồng ý”.
我们不都同意。
Wǒmen bù dōu tóngyì.
Không phải tất cả chúng tôi đều đồng ý.
Not all of us agree.
Giải thích: 不都 phủ định tính toàn thể, không nhất thiết là tất cả phản đối. - Phân tích phạm vi: Chọn câu “tất cả đều không đồng ý”: 我们不都同意。 / 我们都不同意。
我们都不同意。
Wǒmen dōu bù tóngyì.
Tất cả chúng tôi đều không đồng ý.
None of us agrees.
Giải thích: 都不 biểu thị phủ định bao quát toàn bộ chủ ngữ. - Phân tích phạm vi: Chọn “chưa chắc cô ấy đến”: 她不一定来 / 她一定不来。
她不一定来。
Tā bù yídìng lái.
Chưa chắc cô ấy đến.
She may not come.
Giải thích: 不 phủ định sự chắc chắn của 一定. - Phân tích phạm vi: Chọn “chắc chắn cô ấy không đến”: 她不一定来 / 她一定不来。
她一定不来。
Tā yídìng bù lái.
Chắc chắn cô ấy không đến.
She definitely will not come.
Giải thích: 一定 nêu mức chắc chắn của toàn mệnh đề phủ định. - Phân tích phạm vi: Chọn “chỉ đi làm vào thứ Bảy”: 他只在周六工作 / 他周六只工作。
他只在周六工作。
Tā zhǐ zài zhōu liù gōngzuò.
Anh ấy chỉ làm việc vào thứ Bảy.
He works only on Saturdays.
Giải thích: 只 giới hạn khung thời gian. - Phân tích phạm vi: Chọn “vào thứ Bảy chỉ làm việc”: 他只在周六工作 / 他周六只工作。
他周六只工作。
Tā zhōu liù zhǐ gōngzuò.
Vào thứ Bảy, anh ấy chỉ làm việc.
On Saturdays he only works.
Giải thích: 只 giới hạn loại hoạt động ở ngày thứ Bảy. - Phân tích phạm vi: Chọn câu có trạng ngữ: 她详细地说明了问题 / 她说明得很详细。
她详细地说明了问题。
Tā xiángxì de shuōmíng le wèntí.
Cô ấy đã giải thích vấn đề một cách chi tiết.
She explained the issue in detail.
Giải thích: 详细地 đứng trước 说明, là trạng ngữ. - Phân tích phạm vi: Chọn câu có bổ ngữ: 她详细地说明了问题 / 她说明得很详细。
她说明得很详细。
Tā shuōmíng de hěn xiángxì.
Cô ấy giải thích rất chi tiết.
She explained it very thoroughly.
Giải thích: 得 dẫn bổ ngữ sau động từ 说明. - Phân tích phạm vi: Chọn câu diễn tả “mãi đến 10 giờ mới đến”: 她十点才到 / 她十点就到。
她十点才到。
Tā shí diǎn cái dào.
Mãi đến mười giờ cô ấy mới đến.
She did not arrive until ten.
Giải thích: 才 nhấn mạnh muộn so với chuẩn kỳ vọng. - Phân tích phạm vi: Chọn câu “đến 10 giờ là đã tới rồi”: 她十点就到了 / 她十点才到。
她十点就到了。
Tā shí diǎn jiù dào le.
Mười giờ cô ấy đã đến rồi.
She had already arrived by ten.
Giải thích: 就 biểu thị sớm hoặc hoàn thành trước mốc kỳ vọng tùy ngữ cảnh. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu có mục đích + thời gian + địa điểm + cách thức: “Để nâng cao chất lượng, ngày mai chúng tôi kiểm tra kỹ thiết bị trong kho.”
为了提高质量,我们明天在仓库里仔细检查设备。
Wèile tígāo zhìliàng, wǒmen míngtiān zài cāngkù lǐ zǐxì jiǎnchá shèbèi.
Để nâng cao chất lượng, ngày mai chúng tôi kiểm tra kỹ thiết bị trong kho.
To improve quality, we will carefully inspect the equipment in the warehouse tomorrow.
Giải thích: 为了…… đặt mục đích; 明天 và 在仓库里 là thời gian/nơi chốn; 仔细 là cách thức. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu có căn cứ + trạng ngữ phạm vi + động từ: “Theo hợp đồng, hai bên đều phải giao đúng hạn.”
按照合同约定,双方都必须按期履约。
Ànzhào hétong yuēdìng, shuāngfāng dōu bìxū ànqī lǚyuē.
Theo thỏa thuận hợp đồng, cả hai bên đều phải thực hiện hợp đồng đúng hạn.
Under the contract, both parties must perform their obligations on schedule.
Giải thích: 按照合同约定 là căn cứ, 都 giới hạn toàn thể, 按期 chỉ đúng hạn. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu công cụ + đối tượng: “Chúng tôi dùng email báo cáo kết quả cho thầy.”
我们用邮件向老师报告结果。
Wǒmen yòng yóujiàn xiàng lǎoshī bàogào jiéguǒ.
Chúng tôi dùng email báo cáo kết quả cho giáo viên.
We report the results to the teacher by email.
Giải thích: 用邮件 chỉ phương tiện, 向老师 chỉ đối tượng tiếp nhận. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu điều kiện + hậu quả: “Nếu xảy ra sự cố, chúng tôi lập tức kiểm tra nhật ký.”
如果发生故障,我们就立即检查日志。
Rúguǒ fāshēng gùzhàng, wǒmen jiù lìjí jiǎnchá rìzhì.
Nếu xảy ra sự cố, chúng tôi lập tức kiểm tra nhật ký.
If a failure occurs, we immediately check the logs.
Giải thích: 如果 nêu điều kiện; 就 nối kết quả; 立即 chỉ thời điểm ngay lập tức. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu có trình tự 先……再……: “Chúng tôi đối chiếu danh sách trước, sau đó kiểm tra từng sản phẩm.”
我们先核对清单,再逐一检查产品。
Wǒmen xiān héduì qīngdān, zài zhúyī jiǎnchá chǎnpǐn.
Chúng tôi đối chiếu danh sách trước, sau đó kiểm tra từng sản phẩm.
We check the list first and then inspect the products one by one.
Giải thích: 先 và 再 sắp xếp thứ tự, 逐一 mô tả cách kiểm tra. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu có bị động + trạng ngữ thời gian: “Hôm qua tài liệu đã được gửi qua email.”
资料昨天已经通过邮件发送了。
Zīliào zuótiān yǐjīng tōngguò yóujiàn fāsòng le.
Hôm qua tài liệu đã được gửi qua email.
The materials were sent by email yesterday.
Giải thích: Câu không cần 被 khi không cần nêu tác nhân; qua email làm trạng ngữ phương tiện. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu với 把 + cách thức: “Hãy sắp xếp lại dữ liệu một cách cẩn thận.”
请把数据仔细地重新整理一遍。
Qǐng bǎ shùjù zǐxì de chóngxīn zhěnglǐ yí biàn.
Hãy cẩn thận sắp xếp lại dữ liệu một lượt.
Please carefully reorganize the data once more.
Giải thích: 仔细地 bổ nghĩa cho 整理, 重新 chỉ làm lại, 一遍 biểu thị số lần. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu đầu câu là khung thời gian: “Sau khi hoàn tất kiểm tra, chúng tôi mới nộp báo cáo.”
检查完成以后,我们才提交报告。
Jiǎnchá wánchéng yǐhòu, wǒmen cái tíjiāo bàogào.
Sau khi kiểm tra xong, chúng tôi mới nộp báo cáo.
Only after the inspection is complete do we submit the report.
Giải thích: 检查完成以后 đặt mốc thời gian; 才 nêu sự phụ thuộc hoặc muộn so với mốc. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu phủ định + mục đích: “Để tránh rò rỉ, không ai được tùy tiện tiết lộ mật khẩu.”
为了防止泄露,任何人都不得随意透露密码。
Wèile fángzhǐ xièlòu, rènhé rén dōu bùdé suíyì tòulù mìmǎ.
Để ngăn rò rỉ, bất kỳ ai cũng không được tùy tiện tiết lộ mật khẩu.
To prevent leaks, nobody may disclose passwords arbitrarily.
Giải thích: 为了 mở mục đích; 都不得 là phủ định phạm vi; 随意 chỉ cách thực hiện bị cấm. - Vận dụng nâng cao: Xây dựng câu đa tầng có thời gian, nơi chốn và công cụ: “Sáng hôm qua cô ấy dùng máy tính viết báo cáo tại văn phòng.”
她昨天上午在办公室用电脑写了报告。
Tā zuótiān shàngwǔ zài bàngōngshì yòng diànnǎo xiě le bàogào.
Sáng hôm qua cô ấy dùng máy tính viết báo cáo tại văn phòng.
She wrote the report on a computer at the office yesterday morning.
Giải thích: 昨天上午 là thời gian; 在办公室 là nơi chốn; 用电脑 là công cụ.
Phần 35. Tổng kết và bảng kiểm tự đánh giá
Các nguyên tắc cốt lõi cần nắm vững
Nguyên tắc 1: trạng ngữ là thành phần cú pháp, còn phó từ là từ loại. Nguyên tắc 2: phần lớn trạng ngữ đứng trước vị ngữ hoặc đặt đầu câu làm khung tham chiếu. Nguyên tắc 3: không thêm 地 sau mọi trạng ngữ; phân biệt 的、地、得 theo quan hệ thực tế. Nguyên tắc 4: với nhiều trạng ngữ, ưu tiên xác định phạm vi bổ nghĩa trước khi áp dụng trật tự tham khảo. Nguyên tắc 5: phân biệt ngữ nghĩa của chỉ định, thời gian, phạm vi, phủ định, công cụ, đối tượng, mục đích, điều kiện và căn cứ. Nguyên tắc 6: trạng ngữ nội bộ của mệnh đề định ngữ vẫn là trạng ngữ, dù toàn mệnh đề trở thành định ngữ có 的. Nguyên tắc 7: không gọi nhầm bổ ngữ sau động từ hoặc khung nơi chốn trong câu tồn hiện là trạng ngữ theo một công thức giản đơn.Sơ đồ chẩn đoán nhanh trạng ngữ
| Hiện tượng / Loại | Cấu trúc ví dụ | Cách hiểu chính |
|---|---|---|
| Khi nào? | 昨天开会 / 明天提交 | Trạng ngữ thời gian |
| Ở đâu? | 在教室里学习 | Trạng ngữ nơi chốn |
| Theo cách nào? | 认真地检查 | Trạng ngữ cách thức |
| Bằng gì? | 用电脑整理 | Trạng ngữ công cụ |
| Hướng tới ai? | 向客户说明 | Trạng ngữ đối tượng |
| Trong phạm vi nào? | 都参加 / 只修改 | Trạng ngữ phạm vi |
| Có hay không? | 不参加 / 没完成 | Trạng ngữ phủ định |
| Vì sao/để làm gì? | 因为延误 / 为了安全 | Khung nguyên nhân/mục đích |
| Dựa trên gì? | 按照合同 / 根据数据 | Trạng ngữ căn cứ |
| Thế nào sau hành động? | 说得清楚 | Đây là bổ ngữ, không phải trạng ngữ |
Bốn mẫu câu tổng hợp để ôn tập cuối bài
为了保证教学质量,老师每天都会认真地准备课程。Wèile bǎozhèng jiàoxué zhìliàng, lǎoshī měitiān dōu huì rènzhēn de zhǔnbèi kèchéng.
Để bảo đảm chất lượng giảng dạy, ngày nào giáo viên cũng chuẩn bị bài giảng nghiêm túc.
To ensure teaching quality, the teacher prepares lessons carefully every day.
我们在提交材料之前,必须按照要求逐项核对。
Wǒmen zài tíjiāo cáiliào zhīqián, bìxū ànzhào yāoqiú zhúxiàng héduì.
Trước khi nộp tài liệu, chúng tôi phải đối chiếu từng mục theo yêu cầu.
Before submitting materials, we must check each item against the requirements.
在未经确认的情况下,任何人都不能随意更改订单。
Zài wèijīng quèrèn de qíngkuàng xià, rènhé rén dōu bù néng suíyì gēnggǎi dìngdān.
Trong trường hợp chưa được xác nhận, không ai được tùy tiện thay đổi đơn hàng.
Without confirmation, no one may arbitrarily change an order.
通过持续学习和反复练习,大家一定能更加准确地使用汉语状语。
Tōngguò chíxù xuéxí hé fǎnfù liànxí, dàjiā yídìng néng gèngjiā zhǔnquè de shǐyòng Hànyǔ zhuàngyǔ.
Thông qua việc học liên tục và luyện tập lặp đi lặp lại, mọi người chắc chắn có thể sử dụng trạng ngữ tiếng Trung chính xác hơn.
Through continuous study and repeated practice, everyone can surely use Chinese adverbials more accurately.
Tổng kết ChineMaster EDU: học trạng ngữ là học cách tổ chức thông tin quanh vị ngữ. Khi người học nhận biết được tầng thời gian, địa điểm, phương thức, công cụ, phạm vi và mức độ, các câu dài trong tiếng Hán hiện đại sẽ dễ hiểu, dễ dịch và dễ viết chính xác hơn. Tài liệu này ưu tiên cách diễn đạt chuẩn, rõ nghĩa và cho phép nhiều cách phân tích khi các trường phái ngữ pháp có khác biệt về cấp độ cú pháp.
Tác giả và giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Minh Vũ (阮明武, Ruǎn Míng Wǔ) – ChineMaster EDU. Biên soạn ngày 18/11/2026.